QĐND - Tìm hiểu về đời sống công nhân tại các khu công nghiệp ở Hà Nội, chúng tôi được nhiều đồng chí cán bộ quận, huyện và Liên đoàn Lao động thành phố phản ánh: Việc phân bổ ngân sách chi thường xuyên cho các địa phương hiện nay chưa thực sự hợp lý, vì chỉ căn cứ vào số nhân khẩu thường trú chứ không tính người lao động tạm trú làm việc tại các khu, cụm công nghiệp.
Hiện nay, Hà Nội có 8 khu công nghiệp lớn đang hoạt động với tổng số gần 140.000 công nhân, trong đó khoảng 70% là lao động ngoại tỉnh. Như vậy, gần 100.000 công nhân phải thuê nhà, tạm trú trên địa bàn một số quận, huyện có khu công nghiệp như Long Biên, Đông Anh, Mê Linh, Gia Lâm… không được thành phố tính để phân bổ ngân sách bảo đảm cho các hoạt động văn hóa – thể thao, y tế, giáo dục, an ninh - trật tự, dù lực lượng này đóng góp rất lớn cho ngân sách. Cách tính này không chỉ gây khó khăn cho các địa phương có nhiều khu, cụm công nghiệp, mà còn khiến cuộc sống của hàng vạn công nhân không được bảo đảm tốt.
Một trong những huyện có nhiều công nhân tạm trú nhất là Đông Anh. 10 năm nay, huyện này thường xuyên có khoảng 6 vạn công nhân làm việc tại Khu công nghiệp Bắc Thăng Long (bằng 1/4 dân số của huyện) nên chính quyền rất khó bảo đảm trường học, nhà ở, cơ sở y tế, các hoạt động văn hóa, thể thao... cho đối tượng này. Hay ở thị trấn Quang Minh (huyện Mê Linh) có khoảng 6000 công nhân thường xuyên tạm trú, làm việc tại Khu công nghiệp Quang Minh (bằng 1/3 dân số thị trấn). Dù địa phương cố gắng hết sức cũng không thể lo nổi đời sống văn hóa tinh thần, giáo dục, y tế cho công nhân. Thậm chí nhiều vấn đề khó khăn, bức xúc đã nảy sinh như tình trạng mất trật tự an ninh, vệ sinh môi trường... khiến người dân sở tại cũng khổ theo.
Công nhân nghèo khó về vật chất do thu nhập thấp đang là vấn đề nhức nhối. Nhưng việc bảo đảm đời sống văn hóa tinh thần, nhà ở, cơ sở y tế và nơi vui chơi giải trí cho công nhân chưa được quan tâm đúng mức nên còn bức xúc hơn. Hiện 100% khu công nghiệp ở Hà Nội đang hoạt động đều không có cơ sở y tế, trường học, nơi vui chơi giải trí cho công nhân và gia đình họ. Tất cả công nhân tạm trú tại các địa phương phải “nương nhờ” vào các cơ sở văn hóa, hạ tầng của cư dân sở tại nên tình trạng quá tải tại những cơ sở này ngày càng nghiêm trọng. Đây là vấn đề “nóng” trong cả nước chứ không riêng Hà Nội.
Để bảo đảm quyền lợi, đời sống cho hàng triệu công nhân đang làm việc tại các khu, cụm công nghiệp trên toàn quốc, đề nghị Nhà nước và các địa phương cần nghiên cứu điều chỉnh cách tính phân bổ ngân sách hằng năm theo hướng bảo đảm cho cả người thường trú và tạm trú thường xuyên, nhất là công nhân làm việc trong các khu, cụm công nghiệp. Đây là việc làm cấp thiết nhằm giải quyết những khó khăn trong đời sống của công nhân các khu, cụm công nghiệp hiện nay, đồng thời để đối tượng này không bị thiệt thòi, bảo đảm sự công bằng xã hội với đối tượng nòng cốt, tiên phong trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.
HUY QUANG