 |
| Tổng thống Ca-dai tại buổi họp báo ngày 25-10. Ảnh: AFP |
QĐND - Quan hệ láng giềng Áp-ga-ni-xtan và I-ran đang gặp “trục trặc” sau những thông tin “bất nhất” trước cáo buộc một quan chức cấp cao Áp-ga-ni-xtan nhận tiền của I-ran.
Tờ “Thời báo Niu Y-oóc” của Mỹ số ra ngày 24-10 đưa tin, Chánh Văn phòng Tổng thống Áp-ga-ni-xtan, ông U-ma Đa-út-dai (Umar Daudzai), đã nhận hàng triệu USD tiền hối lộ từ I-ran. Các khoản tiền này được đưa vào một ngân quỹ bí mật nhằm mua chuộc ông Đa-út-dai và tăng các quyền lợi của I-ran trong Phủ Tổng thống Áp-ga-ni-xtan, đồng thời sử dụng ảnh hưởng của mình để chia rẽ người dân Áp-ga-ni-xtan với lực lượng Mỹ và NATO. Cũng theo tờ báo này, khoản hối lộ được Tổng thống Ha-mít Ca-dai (Hamid Karzai) và ông Đa-út-dai dùng để mua sự trung thành của các nhà lập pháp Áp-ga-ni-xtan, các vị tộc trưởng và thậm chí cả các chỉ huy Ta-li-ban.
Ngay khi báo chí đưa tin, Tổng thống Ca-dai đã xác nhận có việc nhận tiền của I-ran. Phát biểu tại cuộc họp báo tại Ca-bun ngày 25-10, Tổng thống Ca-dai nhấn mạnh, Áp-ga-ni-xtan thường nhận được tiền tài trợ từ đồng minh và các nước láng giềng, trong đó có I-ran. “Chính phủ I-ran thường hỗ trợ chúng tôi một hoặc hai lần trong một năm, mỗi lần từ 500.000 đến 700.000 ơ-rô”, ông Ca-dai cho biết. Tổng thống Áp-ga-ni-xtan cũng thừa nhận việc ông Đa-út-dai nhận tiền mặt từ I-ran, song khẳng định khoản tiền này là minh bạch và ở dạng viện trợ từ một nước thân thiện. Việc chi tiền mặt được nhiều nước bằng hữu khác nhau thực hiện để giúp đỡ văn phòng tổng thống, giúp phân phát hỗ trợ theo nhiều cách tới các nhân viên và người dân. Tổng thống Áp-ga-ni-xtan còn khẳng định thêm, đó là điều mà ông cũng đã thảo luận tại Trại Đa-vít với Tổng thống Bu-sơ. “Không có gì phải giấu giếm cả. Chúng tôi rất cảm ơn sự giúp đỡ của I-ran. Mỹ cũng đang làm điều tương tự. Họ cung cấp tiền mặt cho một số văn phòng của chúng tôi”.
Tuy nhiên, Đại sứ quán I-ran ở Ca-bun ngày 25-10 đã bác bỏ thông tin trên, coi những cáo buộc này là "lố bịch và mang tính xỉ nhục". Đại sứ quán I-ran tuyên bố: "Đại sứ quán nước Cộng hòa Hồi giáo I-ran cực lực bác bỏ những cáo buộc sai trái, lố bịch và sỉ nhục đăng trên tờ "Thời báo Niu Yoóc". Những đồn đoán vô căn cứ này do một số phương tiện truyền thông phương Tây gieo rắc nhằm làm hoang mang dư luận và hủy hoại các mối quan hệ bền chặt giữa hai chính phủ, hai dân tộc Áp-ga-ni-xtan và I-ran".
Là quốc gia có đường biên giới dài với Áp-ga-ni-xtan, I-ran có vai trò lớn trong các cuộc đàm phán hòa bình giữa chính quyền Ca-bun và Ta-li-ban. Bộ trưởng Ngoại giao Áp-ga-ni-xtan Dan-mai Ra-xun (Zalmai Rassoul) nhấn mạnh rằng, sự có mặt của I-ran trong các vấn đề liên quan đến Áp-ga-ni-xtan là rất quan trọng và có ảnh hưởng lớn đến tiến trình hòa bình ở nước này. I-ran và Áp-ga-ni-xtan sẽ tiếp tục đẩy mạnh mối quan hệ “thân thiện và anh em” trong tương lai”. Trong khi đó, I-ran cam kết sẽ tìm cách thúc đẩy hợp tác khu vực để đối phó với tình trạng mất an ninh tại Áp-ga-ni-xtan. Vai trò quan trọng của I-ran trong mối quan hệ ràng buộc giữa Tê-hê-ran và Ca-bun cũng được Đặc phái viên của Mỹ về vấn đề Áp-ga-ni-xtan và Pa-ki-xtanRi-sác Hôn-brúc-cơ (Richard Holbrooke) thừa nhận.
Lạ ở chỗ, trong khi chính quyền Ca-bun khẳng định nhận tiền của I-ran thì Tê-hê-ran lại thẳng thắn bác bỏ sự thừa nhận này. Một số nhà phân tích cho rằng, những khoản tiền mặt trên có thể đáng ngờ, nhưng trên thực tế nhiều chính phủ nước ngoài vẫn thường trao tiền mặt cho Áp-ga-ni-xtan.
Kim Oanh