QĐND - Ít nhất 49 người đã thiệt mạng trong các cuộc đụng độ ở Ai Cập nhân kỷ niệm 3 năm ngày 25-1-2011, thời điểm bắt đầu phong trào "Mùa xuân A-rập" từng lật đổ cựu Tổng thống Hô-xni Mu-ba-rắc (Hosni Mubarak).

Người ủng hộ Chính phủ lâm thời và Bộ trưởng Quốc phòng En Xi-xi tại Quảng trường Tahrir, ngày 25-1. Ảnh: Roi-tơ

Hàng chục nghìn người ủng hộ Chính phủ lâm thời và Bộ trưởng Quốc phòng En Xi-xi (Abdel-Fattah El-Sisi) đã đổ về Quảng trường Tahrir ở thủ đô Cai-rô - trung tâm của làn sóng chính biến đầu năm 2011. Nhiều quảng trường lớn khác trên khắp cả nước cũng chật kín những người biểu tình ủng hộ Chính phủ lâm thời và ông En Xi-xi. Ngoài các biểu ngữ và băng rôn, những người biểu tình đã phát một đoạn nhạc diễu binh trong khi trên đường phố có rất nhiều người rao bán chiếc áo mang hình ông En Xi-xi.

An ninh đã được tăng cường tối đa xung quanh Quảng trường Tahrir. Mọi ngả đường dẫn tới đây bị chặn bằng xe bọc thép của quân đội và hàng rào dây thép gai dày đặc. Tất cả mọi người buộc phải xuất trình thẻ căn cước, lục soát hành lý và đi qua các máy dò kim loại, gây ra những cảnh ùn tắc kéo dài. Thủ tướng lâm thời En Bép-la-uy (El-Beblawi) đích thân đến quảng trường và bày tỏ "tự hào về nhân dân Ai Cập và những chiến thắng của họ trong cả hai cuộc cách mạng ngày 25-1-2011 và 30-6-2013".

Trong khi đó cùng ngày, hàng loạt cuộc biểu tình ủng hộ Tổng thống bị phế truất M.Mơ-xi (Mohamed Morsi) cũng diễn ra tại các địa điểm trên toàn quốc, song đều bị lực lượng an ninh cũng như những người ủng hộ quân đội dùng vũ lực, hơi cay, đạn cao su để giải tán.

Bộ trưởng Nội vụ Ai Cập M.I-bra-him (Muhammad Ibrahim) kêu gọi người dân Ai Cập không phải lo sợ khi đến các địa điểm kỷ niệm vì các biện pháp an ninh đã được thắt chặt. Tuy nhiên, những cuộc bạo động trên đường phố và các vụ tấn công lẻ tẻ do các phần tử Hồi giáo cực đoan tiến hành, vẫn xảy ra. Tân Hoa xã ngày 26-1 dẫn nguồn tin Bộ Nội vụ Ai Cập cho biết, cảnh sát đã bắt giữ 1.079 người ủng hộ ông M.Mơ-xi về các tội nổi loạn và âm mưu gây bạo động. Tuyên bố của Bộ Nội vụ nước này cho hay, những người ủng hộ ông M.Mơ-xi, chủ yếu là thành viên của Tổ chức Anh em Hồi giáo (MB) và các chi nhánh của phong trào này, đã âm mưu phá hoại các hoạt động kỷ niệm bằng việc tổ chức các cuộc tuần hành để phong tỏa giao thông, hô hào những khẩu hiệu thù địch và kích động nổi loạn. Nguồn tin cho biết, một số người biểu tình Hồi giáo mang theo bom xăng và súng bắn đạn ghém.

Ba năm sau sự kiện 25-1-2011, Ai Cập vẫn đang loay hoay, vật vã tìm cách thoát khỏi vòng luẩn quẩn của bạo lực và bất ổn triền miên do sự chia rẽ sâu sắc giữa những người Hồi giáo ủng hộ Tổng thống bị phế truất M.Mơ-xi và những người ủng hộ quân đội. Kể từ khi ông M. Mơ-xi bị lật đổ hồi tháng 7-2013, hơn 1000 người, chủ yếu là người Hồi giáo, đã thiệt mạng trong các vụ đụng độ trên đường phố. Hàng nghìn người bị kết án tù giam, trong đó có ông M.Mơ-xi  và các thủ lĩnh khác của MB. Theo các nhà phân tích, "đoạn trường" của Ai Cập thời hậu "Mùa xuân A-rập" có thể còn kéo dài, ngay cả khi lộ trình chuyển tiếp chính trị do quân đội hậu thuẫn thành công. Trong tương lai gần, triển vọng của quốc gia Bắc Phi này không mấy sáng sủa do những mâu thuẫn bè phái, sắc tộc, tôn giáo ngày càng sâu sắc và hàng loạt thách thức vẫn đang chờ được giải quyết. Ai Cập sẽ chỉ có thể phát triển ổn định và khôi phục lại vị thế của mình nếu có những chính sách hòa giải để hướng cả dân tộc cùng nhìn về một phía.

HOÀNG VŨ