QĐND - L.T.S: Nhằm tiếp tục nâng cao chất lượng bữa ăn, góp phần không ngừng cải thiện đời sống vật chất, tinh thần của bộ đội, vừa qua, các cơ quan chức năng của Bộ Quốc phòng đã khảo sát thực tế tại 10 đơn vị thuộc Quân khu 3, Quân chủng Hải quân, Bộ tư lệnh Bộ đội Biên phòng, Quân đoàn 1, Học viện Hậu cần và Trường Sĩ quan Lục quân 1. Trang Ý kiến chiến sĩ số này trân trọng giới thiệu bài viết của Đại tá, ThS Nguyễn Ngọc Kiên, Trưởng phòng Chế độ-Chính sách Cục Tài chính - Bộ Quốc phòng về vấn đề này.

Ngày 31-7-2009, Chính phủ ban hành Nghị định số 65/2009/NĐ-CP Sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 123/2003/NĐ-CP ngày 22-10-2003 quy định về tiêu chuẩn vật chất hậu cần đối với quân nhân tại ngũ. Ngày 23-11-2010, Liên Bộ Quốc phòng-Bộ Tài chính-Bộ Kế hoạch và Đầu tư ban hành Thông tư số 195/2010/TTLT-BQP-BTC-BKH&ĐT hướng dẫn thực hiện tiêu chuẩn vật chất hậu cần. Trong đó quy định: Tiêu chuẩn, định lượng ăn của hạ sĩ quan, binh sĩ bộ binh có cơ cấu gồm 17 mặt hàng, với nhiệt lượng là 3.200Kcalo, tỷ lệ nhiệt lượng P/L/G là 16/19/55 và xác định lộ trình thực hiện trong 5 năm từ 2011-2015 bổ sung ngân sách để bù trượt giá lương thực, thực phẩm và bảo đảm đủ tiền ăn theo tiêu chuẩn, định lượng; tỷ lệ các chất dinh dưỡng quy định cho các đối tượng.

Bữa ăn của bộ đội tại nhà ăn xã hội hóa Tiểu đoàn 2, Trường Sĩ quan Pháo binh.

Để bảo đảm cho bộ đội được ăn đủ theo tiêu chuẩn, định lượng quy định tại Thông tư liên tịch số 195/2010/TTLT-BQP-BTC-BKH&ĐT; liên Bộ đã xây dựng lộ trình thực hiện: Từ năm 2011-2015 phải thực hiện cắt giảm 3 mặt hàng gồm: Gạo tẻ 50 gam (700-650), thịt lợn xô lọc 45 gam (95-50) và vừng, lạc 5 gam (15-10);  bổ sung tăng 7 mặt hàng gồm: Thịt lợn nạc 20 gam (80-60), thịt bò 40 gam (40-0), thịt gia cầm 40 gam (90-50), trứng 15 gam (40-25), dầu mỡ ăn 10 gam (25-15), cá tươi 40 gam (150-110) và hoa quả tươi 300 gam (300-0) so với quy định về tiêu chuẩn, định lượng trước đó.

Nhưng từ năm 2011 đến nay, mặc dù đã 5 lần thực hiện điều chỉnh tăng mức tiền ăn của hạ sĩ quan, binh sĩ từ 33.000 đồng/người/ngày lên 45.000 đồng/người/ngày, với số tiền tuyệt đối tăng là 12.000 đồng/người/ngày (tăng 136%). Trong đó: Để bù giá lương thực, thực phẩm là 7.518 đồng (chiếm 63%) và chỉ có 4.482 đồng  (bằng 37%) để thực hiện điều chỉnh tiêu chuẩn, định lượng. Nên đến nay, vẫn cần phải tiếp tục giảm 2 mặt hàng gồm: 50 gam gạo tẻ (700-650), 10 gam thịt lợn xô lọc (95-85) và bổ sung tăng 6 mặt hàng gồm: 10 gam thịt lợn nạc (80-70), 25 gam thịt bò (40-15), 20 gam thịt gia cầm (90-70), 10 gam dầu, mỡ ăn (25-15), 25 gam cá tươi (150-125), 300 gam hoa quả tươi (300-0) thì mới đủ tiêu chuẩn, định lượng theo quy định, tương ứng với số tiền cần bổ sung 14.530 đồng/ngày/người (theo giá tính tiền ăn năm 2015). Cụ thể, theo Thông tư số 142/2010/TT-BQP, ngày 19-10-2010, mức ăn của hạ sĩ quan, binh sĩ bộ binh là 33.000 đồng/người/ngày; Thông tư số 73/2011/TT-BQP, ngày 13-5-2011, mức ăn là 37.000 đồng/người/ngày; Thông tư số 191/2011/TT-BQP, ngày 10-11-2011, mức ăn là 40.000 đồng/người/ngày; Thông tư số 105/2012/TT-BQP, ngày 30-10-2012, mức ăn là 43.000 đồng/người/ngày; Thông tư số 186/2013/TT-BQP, ngày 16-10-2013, mức ăn là 45.000 đồng/người/ngày. 

Như vậy, so với quy định, mức tiền ăn hiện hành (45.000 đồng/ngày/người) mới chỉ bảo đảm được khoảng 75%  tiêu chuẩn, định lượng và tỷ lệ các chất dinh dưỡng cũng chưa đạt được theo quy định (P/L/G là 16/19/55). Theo PGS, TS Lê Bạch Mai, Phó viện trưởng Viện Dinh dưỡng Quốc gia thì khi năng lượng khẩu phần ăn không đủ, cơ thể phải sử dụng nguồn năng lượng dự trữ của mình, rất có hại cho người lao động, nhất là lao động nặng nhọc trong môi trường quân sự. Vì vậy, việc giải bài toán “đủ lượng nhưng còn thiếu chất” càng trở nên cấp thiết.

Qua báo cáo kết quả khảo sát gần đây của các cơ quan chức năng, tại 10 đơn vị thuộc Quân khu 3, Quân chủng Hải quân, Bộ tư lệnh Bộ đội Biên phòng, Quân đoàn 1, Học viện Hậu cần và Trường Sĩ quan Lục quân 1 cho thấy, công tác bảo đảm chế độ ăn cho bộ đội luôn được cấp ủy, chỉ huy các cấp thường xuyên quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo và luôn được coi là nhiệm vụ quan trọng, cơ bản lâu dài cần tập trung lãnh đạo. Chỉ huy các cấp đã chủ động xây dựng kế hoạch, tổ chức thực hiện một cách khoa học, cụ thể sát với yêu cầu nhiệm vụ của từng cơ quan, đơn vị. Ngành hậu cần thường xuyên vận dụng linh hoạt các phương thức, biện pháp bảo đảm hậu cần cho các nhiệm vụ thường xuyên cũng như đột xuất, luôn theo dõi sát sao biến động giá cả trên thị trường, bảo đảm định lượng ăn phù hợp cho các đối tượng. Hoạt động của Hội đồng giá luôn được duy trì chặt chẽ, phát huy vai trò, hiệu quả của các trạm xay xát, chế biến tập trung, lương thực, thực phẩm phục vụ bộ đội luôn rẻ hơn so với thị trường (từ 15 đến 20%). Công tác tăng gia sản xuất được ứng dụng khoa học kỹ thuật nên đạt hiệu quả cao, góp phần tích cực bảo đảm mức ăn của bộ đội.

Mặc dù đã có nhiều cố gắng như trên, nhưng các đơn vị đều thống nhất cho rằng, chất lượng bữa ăn của bộ đội cần phải được cải thiện và kiến nghị tăng tiền ăn để bảo đảm đủ lượng, đủ chất cho bộ đội theo quy định. Đoàn khảo sát cũng thống nhất cho rằng, các kiến nghị trên của các đơn vị là hoàn toàn phù hợp với quy định tại khoản 1 Điều 53 Luật Nghĩa vụ quân sự ngày 30 tháng 12 năm 1981, đã được sửa đổi, bổ sung năm 1990, năm 1994, năm 2005 và năm 2015, quy định: “Hạ sĩ quan và binh sĩ tại ngũ được bảo đảm cung cấp kịp thời, đủ số lượng, đúng chất lượng về lương thực, thực phẩm, quân trang, thuốc phòng bệnh, chữa bệnh; được bảo đảm chỗ ở, phụ cấp hằng tháng và nhu cầu về văn hóa, tinh thần phù hợp với tính chất, nhiệm vụ của quân đội theo chế độ, tiêu chuẩn, định lượng do Chính phủ quy định”. Đây là vấn đề mà các cơ quan chức năng của Bộ Quốc phòng cần quan tâm nghiên cứu, xem xét trong thời gian tới.

Đại tá, ThS NGUYỄN NGỌC KIÊN