Thạc sĩ Đặng Xuân Hải (bên phải) đang nghiên cứu bảng mạch TRC-197

Máy định hướng thông tin Thomson TRC-197 là một trong những sản phẩm của Hãng chế tạo thiết bị thông tin Thôm-xơn (Pháp) sản xuất có trong trang bị của quân đội ta từ lâu. Do phải khai thác trong điều kiện môi trường nhiệt đới khắc nghiệt, nên các linh kiện của máy bị suy giảm chức năng, hỏng hóc, trong đó có các linh kiện của bộ khuếch đại an-ten, làm cho độ nhạy của máy giảm mạnh. Ở nước ta chưa có cơ sở sản xuất linh kiện, phụ tùng thay thế, sửa chữa đồng bộ, mỗi khi linh kiện hỏng đều phải đặt hàng từ nước ngoài nên giá thành rất cao. Trung tâm B7 (Quân chủng Hải quân) đã tổ chức nghiên cứu chế tạo linh kiện phục vụ sửa chữa, thay thế bộ khuếch đại an-ten máy định hướng TRC-197, bảo đảm chủ động nguồn vật tư kỹ thuật, duy trì cho khí tài hoạt động hiệu quả. Đề tài do đại úy, thạc sĩ Đặng Xuân Hải, Phó chủ nhiệm kỹ thuật Trung tâm B7 chủ trì thực hiện.

Sau khi nghiên cứu nguyên lý, tính năng kỹ thuật, chiến thuật của máy định hướng Thomson TRC-197, khảo sát các điều kiện môi trường, đặc điểm làm việc của máy, trình độ khai thác khí tài của nhân viên chuyên môn kỹ thuật, nhóm nghiên cứu đã định hướng nghiên cứu, lựa chọn các giải pháp kỹ thuật để giải các bài toán từ thực tiễn đặt ra. Dựa trên cơ sở lý thuyết về dải tần thông tin sóng ngắn, an-ten và dây truyền dẫn, các sơ đồ khuếch đại và tạp âm trong bộ khuếch đại, kỹ thuật khuếch đại an-ten... nhóm nghiên cứu đã vẽ lại sơ đồ nguyên lý, tra cứu lựa chọn linh kiện thay thế, chế tạo mạch in, hàn nối linh kiện. Cán bộ kỹ thuật của trung tâm còn nghiên cứu thiết kế các chi tiết cơ khí, chế tạo thiết bị, lắp ráp và thử nghiệm tại trạm nghiệp vụ của đơn vị. Mỗi chi tiết, linh kiện sau chế tạo, lắp ráp đều được kiểm chuẩn, kiểm định chất lượng. Các quy trình công nghệ, nguyên công chế tạo, sửa chữa, lắp ráp đều được kiểm tra, giám sát chặt chẽ bảo đảm đúng yêu cầu thiết kế và các thông số kỹ thuật đặt ra.

Bộ khuếch đại an-ten máy định hướng TRC-197 sau khi được cán bộ kỹ thuật Trung tâm B7 thiết kế chế tạo chi tiết, cải tiến và lắp ráp hoàn chỉnh đã đưa vào hoạt động thử nghiệm, làm việc liên tục 14 giờ trong ngày trên dải tần quy định, có thiết bị tốt làm việc đối chứng. Sản phẩm của Trung tâm B7 lắp ráp làm việc ổn định, tin cậy, ít xảy ra hỏng hóc, cho kết quả chính xác trong mọi thời điểm trong ngày. Hội đồng khoa học-công nghệ Quân chủng Hải quân đã nghiệm thu đề tài, cho phép sản phẩm đưa vào ứng dụng. Đề tài đã được tặng giải thưởng "Tuổi trẻ sáng tạo" toàn quân năm 2006 và Quân chủng Hải quân trao giải A, Giải thưởng Phan Vinh năm 2006.

Bài và ảnh: HƯƠNG HỒNG THU