QĐND - Đến giữa năm 1950, trên tuyến đường 191 từ Hải Dương đi Tứ Kỳ-Quý Cao, quân Pháp đã lập nhiều đồn bốt và càn quét ác liệt. Tuy vậy, phong trào du kích ở Hải Dương vẫn phát triển mạnh. Xã Văn Tố (huyện Tứ Kỳ) nơi có đường 191 chạy qua, Đội du kích của xã đã kiên cường bám địa bàn, tổ chức nhiều trận chống càn thắng lợi, trong đó có trận phục kích đánh địch rất táo bạo vào ngày 9-10-1950.

Để trận đánh thắng lợi, du kích xã Văn Tố đã theo dõi chặt chẽ quy luật hoạt động của địch để chọn khu vực phục kích. Đó là khu vực trên đường 191, đoạn từ thôn La Giang đến giáp ranh thôn Đồng Kênh, dài khoảng 100m, cách bốt địch 400m. Địa hình khu vực phục kích tuy trống trải, nhưng gần thôn La Giang, thuận lợi cho ta tiếp cận địch; dễ chi viện và dễ rút quân sau khi đã hoàn thành nhiệm vụ. Chọn nơi trống trải còn nhằm cho địch chủ quan không ngờ tới.

Kế hoạch tác chiến được thống nhất là ngụy trang kín đáo, chờ địch đi càn lọt vào đoạn phục kích sẽ bất ngờ nổ mìn chặn đầu, khóa đuôi, đồng loạt xung phong tiêu diệt địch; đồng thời tổ chức lực lượng đánh kiềm chế, ngăn chặn địch từ bốt ra ứng cứu; nhanh chóng kết thúc trận đánh và rời khỏi trận địa. Đội hình chiến đấu của Đội du kích xã Văn Tố chia thành 4 bộ phận, gồm: Bộ phận chặn đầu, khóa đuôi, bộ phận xung kích và bộ phần kiềm chế, ngăn chặn không cho địch chi viện ứng cứu. Vì vũ khí trang bị của ta thiếu, nên ta chọn cách đánh gần, đánh “giáp lá cà” với địch.

Khoảng 6 giờ sáng 9-10-1950, đội hình chiến đấu của du kích xã Văn Tố triển khai xong tại các vị trí đã định, ngụy trang kín đáo, sẵn sàng đánh địch. Đến 9 giờ, có 50 tên lính lê dương đi tuần tra, càn quét. Khi đội hình địch đã lọt vào trận địa phục kích của ta, lệnh chiến đấu phát ra. Các đội viên du kích cho nổ mìn chặn đầu, khóa đuôi và xung phong diệt địch. Bị đánh bất ngờ, nên địch hoảng hốt, mất tinh thần chiến đấu. Địch ở trong đồn chỉ cách khoảng 300m, nhưng chúng không dám sử dụng pháo cối, súng máy bắn ra vì quân ta và quân địch đan xen nhau. 

Trận đánh diễn ra trong khoảng 25 phút, du kích Văn Tố đã tiêu diệt 44 tên và bắt sống 6 tên địch, thu súng và rút lui an toàn. Đây là trận đánh gần tiêu biểu, quân ta và địch “trộn đấu” với nhau, khiến địch không thể phát huy hỏa lực vũ khí và các phương tiện chiến tranh khác.

NGUYỄN NHẬT QUANG