QĐND - Bản lĩnh chính trị của cán bộ, chiến sĩ trong Quân đội là nội dung rất cơ bản, có ý nghĩa quyết định, bảo đảm cho Quân đội tuyệt đối trung thành với sự nghiệp cách mạng của Đảng, luôn có trạng thái chính trị - tinh thần bền vững, ổn định, độc lập, sáng tạo, dũng cảm, kiên quyết vượt qua mọi khó khăn, thử thách trong chiến đấu, công tác, trực tiếp góp phần để Quân đội hoàn thành thắng lợi mọi nhiệm vụ được giao.

Trong hơn 70 năm qua, dù trong bất cứ hoàn cảnh nào, Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn đặc biệt quan tâm giáo dục, xây dựng cho cán bộ, chiến sĩ trong Quân đội có bản lĩnh chính trị vững vàng, tuyệt đối trung thành với Đảng, với chế độ xã hội chủ nghĩa (XHCN), với Tổ quốc và Nhân dân, sẵn sàng nhận và hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao. Quân đội luôn là lực lượng chính trị tin cậy, lực lượng chiến đấu trung thành của Đảng, Nhà nước và Nhân dân trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước, bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam XHCN.

Thời gian gần đây, tình hình thế giới, khu vực có nhiều diễn biến mới, phức tạp; các hoạt động tranh chấp chủ quyền, xung đột sắc tộc, tôn giáo và hoạt động can thiệp, lật đổ, ly khai, khủng bố gia tăng; tranh chấp chủ quyền biên giới, biển, đảo diễn biến phức tạp. Các thế lực thù địch, phần tử cơ hội, chính trị trong và ngoài nước tiếp tục đẩy mạnh chiến lược “diễn biến hòa bình”, “phi chính trị hóa” Quân đội, thúc đẩy “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”… Trước tình hình đó, Đảng, Nhà nước, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng, cấp ủy, chính ủy, chính trị viên, chỉ huy các cấp có nhiều chủ trương giải pháp lãnh đạo, chỉ đạo công tác giáo dục xây dựng bản lĩnh chính trị cho cán bộ, chiến sĩ trong toàn quân, đạt được một số kết quả nổi bật như sau:

Phần thi của Đội tuyên truyền viên trẻ Sư đoàn 316 (Quân khu 2) tham gia Liên hoan tuyên truyền viên trẻ toàn quân lần thứ 5, khu vực phía Bắc, năm 2015. Ảnh: Hồng Sáng.

Đã tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo tổ chức tốt công tác phổ biến, quán triệt cho cán bộ, chiến sĩ nắm vững chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về nhiệm vụ quốc phòng, bảo vệ Tổ quốc, nhất là Nghị quyết Trung ương 8 (khóa XI) “Về chiến lược bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới”. Giáo dục cho cán bộ, chiến sĩ có nhận thức đúng đắn về tình hình, nhiệm vụ, “đối tượng, đối tác”, âm mưu, thủ đoạn chống phá của các thế lực thù địch, góp phần nâng cao tinh thần cảnh giác cách mạng, niềm tin và quyết tâm chiến đấu cao trong toàn quân. Lãnh đạo, chỉ đạo triển khai thực hiện có hiệu quả Chỉ thị số 03- CT/TW ngày 14-5-2011 của Bộ Chính trị (khóa XI) và Chỉ thị 317-CT/QUTW của Thường vụ Quân ủy Trung ương “Về tiếp tục đẩy mạnh việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” và Cuộc vận động “Phát huy truyền thống, cống hiến tài năng, xứng danh Bộ đội Cụ Hồ”. Công tác thông tin tuyên truyền, văn hóa, văn nghệ, báo chí có nhiều đổi mới, giữ vững định hướng, bám sát và phục vụ kịp thời nhiệm vụ chính trị của đất nước, quân đội, đáp ứng ngày càng tốt hơn đời sống tinh thần của bộ đội. Hoạt động thi đua - khen thưởng và Phong trào Thi đua Quyết thắng tiếp tục được đổi mới, có chiều sâu; phối hợp tổ chức tốt hoạt động kỷ niệm các ngày lễ lớn của đất nước, Quân đội, qua đó góp phần tích cực giáo dục truyền thống cách mạng, lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc, tạo khí thế thi đua sôi nổi trong toàn quân, làm cho cán bộ, chiến sĩ luôn đoàn kết, nhất trí, tin tưởng tuyệt đối vào sự lãnh đạo của Đảng, có bản lĩnh chính trị kiên định, vững vàng, khắc phục khó khăn, sẵn sàng nhận và hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao.

Toàn quân đã tích cực đổi mới, nâng cao chất lượng giáo dục chính trị gắn với quản lý, định hướng tư tưởng cho bộ đội; giữ vững trận địa chính trị tư tưởng của Đảng trong Quân đội. Trong những năm qua, Tổng cục Chính trị đã tham mưu, đề xuất với Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng và trực tiếp tổ chức chỉ đạo các cơ quan, đơn vị xây dựng, triển khai thực hiện nghiêm túc Đề án “Đổi mới công tác giáo dục chính trị tại đơn vị trong giai đoạn mới”, cấp ủy, chỉ huy các cấp đã lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện tốt công tác giáo dục chính trị tư tưởng trong quân đội. Công tác lãnh đạo, chỉ đạo đã đột phá vào khâu đổi mới nội dung, hình thức, cải tiến phương pháp giáo dục chính trị. Nội dung giáo dục được tiến hành toàn diện, có trọng tâm, trọng điểm, trong đó tập trung giáo dục chủ nghĩa Mác - Lê-nin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối chính trị, quân sự của Đảng. Chú trọng đi sâu giáo dục, quán triệt sâu sắc nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, củng cố quốc phòng-an ninh, nhiệm vụ xây dựng Quân đội nhân dân (QĐND) trong thời kỳ mới, nhất là nhiệm vụ huấn luyện SSCĐ, xây dựng cơ quan, đơn vị vững mạnh toàn diện (VMTD); thực hiện nhiệm vụ kinh tế-quốc phòng; phòng, chống và khắc phục hậu quả thiên tai, cứu hộ, cứu nạn; tham gia xây dựng cơ sở chính trị ở địa phương nơi đóng quân, góp phần xây dựng nền quốc phòng toàn dân vững mạnh, xây dựng QĐND cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại. Đã tập trung nghiên cứu đổi mới, cải tiến hình thức, phương pháp giáo dục chính trị tại đơn vị, giáo dục khoa học xã hội và nhân văn trong các nhà trường quân đội theo hướng thiết thực, hiệu quả, hướng về cơ sở, tập trung giải quyết tốt những vấn đề nảy sinh từ cơ sở.

Kết hợp chặt chẽ công tác giáo dục chính trị với việc nắm, quản lý tư tưởng của bộ đội và duy trì nghiêm nền nếp, chế độ học tập, sinh hoạt, công tác; chú trọng rèn luyện kỷ luật, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật Nhà nước, kỷ luật Quân đội. Thực hiện tốt Quy chế dân chủ ở cơ sở; triển khai có hiệu quả hình thức sinh hoạt Ngày chính trị - văn hóa - tinh thần, Ngày pháp luật, sinh hoạt tư tưởng, tọa đàm, đối thoại…, để nắm bắt tâm tư, tình cảm, kịp thời giải quyết những vướng mắc, những nhu cầu, nguyện vọng chính đáng; bảo đảm sự ổn định vững vàng về tư tưởng, tạo sự thống nhất, đồng thuận cao, phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo của các tổ chức, các lực lượng và mọi cán bộ, chiến sĩ trong thực hiện nhiệm vụ được giao. Kết hợp chặt chẽ công tác tư tưởng với công tác chính sách, công tác thi đua, khen thưởng; xây dựng, nhân điển hình tiên tiến trong cơ quan, đơn vị; nâng cao chất lượng xây dựng môi trường văn hóa, bảo đảm tốt tiêu chuẩn đời sống văn hóa tinh thần cho bộ đội.

Quân ủy Trung ương-Bộ Quốc phòng, trực tiếp là Tổng cục Chính trị đã có nhiều chủ trương, giải pháp lãnh đạo, chỉ đạo trong củng cố, kiện toàn và nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của cấp ủy, tổ chức đảng các cấp. Tiếp tục quán triệt và thực hiện Nghị quyết 51 của Bộ Chính trị, Nghị quyết 513 của Quân ủy Trung ương “Về tiếp tục hoàn thiện cơ chế lãnh đạo của Đảng, thực hiện chế độ một người chỉ huy gắn với thực hiện chế độ chính ủy, chính trị viên trong Quân đội nhân dân Việt Nam”. Chú trọng xây dựng tổ chức cơ sở đảng trong sạch vững mạnh (TSVM), gắn với xây dựng cơ quan, đơn vị VMTD. Không ngừng đổi mới, nâng cao chất lượng sinh hoạt cấp ủy, chi bộ, trọng tâm là việc ra nghị quyết lãnh đạo, tự phê bình và phê bình; gắn xây dựng cấp ủy với xây dựng đội ngũ cán bộ chủ trì; xây dựng tổ chức cơ sở đảng TSVM với xây dựng cơ quan, đơn vị VMTD.

Kết hợp chặt chẽ giữa phát huy vai trò lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, tổ chức đảng với nâng cao ý thức trách nhiệm, vai trò tiền phong gương mẫu của đội ngũ cán bộ, đảng viên; giải quyết tốt mối quan hệ giữa cấp ủy và chỉ huy, gắn ý thức trách nhiệm với kết quả hoàn thành nhiệm vụ của đơn vị; chú trọng xây dựng đội ngũ cán bộ chính trị và cơ quan chính trị các cấp vững mạnh. Tổ chức chặt chẽ việc tập huấn, bồi dưỡng cán bộ, nâng cao năng lực chỉ đạo, tổ chức hoạt động thực tiễn của đội ngũ chính ủy, chính trị viên và cơ quan chính trị các cấp. Tăng cường công tác quản lý cán bộ, đảng viên về mọi mặt, chú trọng quản lý về tư tưởng chính trị, phẩm chất đạo đức và lối sống.

Kết hợp chặt chẽ công tác tư tưởng và công tác tổ chức, chính sách, tạo sự phát triển mới về chất lượng, năng lực lãnh đạo của tổ chức đảng; năng lực quản lý, điều hành của người chỉ huy; hiệu lực công tác Đảng, công tác chính trị được tăng cường; đội ngũ cán bộ phát huy được vai trò tiền phong, gương mẫu, có năng lực hoạt động thực tiễn, thực sự làm nòng cốt để xây dựng đảng bộ và đơn vị vững mạnh.

Đã chủ động, kiên quyết đấu tranh làm thất bại các âm mưu, thủ đoạn của các thế lực thù địch, nhất là chiến lược “diễn biến hòa bình”; thúc đẩy “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”, “phi chính trị hóa” quân đội; lợi dụng những diễn biến phức tạp của tình hình thế giới, khu vực... để chống phá cách mạng. Tiếp tục triển khai đồng bộ các giải pháp khắc phục khuyết điểm theo Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XI) “Một số vấn đề cấp bách về xây dựng Đảng hiện nay”; đẩy mạnh công tác giáo dục, nâng cao nhận thức chính trị, làm cho cán bộ, chiến sĩ nhận rõ âm mưu, thủ đoạn trong chiến lược “diễn biến hòa bình”; từ đó, kịp thời đấu tranh phản bác có hiệu quả các quan điểm sai trái; phòng, chống các biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ; góp phần giữ vững nền tảng tư tưởng của Đảng. Xử lý kịp thời, có hiệu quả các tình huống phức tạp nảy sinh trong thực tiễn theo đúng quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, không để các thế lực thù địch lợi dụng chống phá. Các đơn vị trong toàn quân chú trọng thực hiện tốt công tác bảo vệ chính trị nội bộ gắn với xây dựng địa bàn an toàn.

Bên cạnh những kết quả đạt được, công tác giáo dục, xây dựng bản lĩnh chính trị cho cán bộ, chiến sĩ toàn quân còn bộc lộ một số hạn chế. Đó là: Một số cấp ủy, chính ủy, chính trị viên, chỉ huy và cơ quan chính trị chưa thật sự chú trọng công tác giáo dục, quán triệt đường lối quan điểm, nghị quyết, chỉ thị của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; nhiệm vụ của Quân đội, đơn vị; việc đổi mới công tác giáo dục chính trị tư tưởng chưa mạnh mẽ; có nội dung giáo dục chính trị chưa theo kịp sự phát triển của tình hình; hình thức, phương pháp chưa đa dạng, phong phú...

Trong những năm tới, tình hình thế giới, khu vực còn có những diễn biến phức tạp, mau lẹ; các yếu tố đe dọa an ninh truyền thống và phi truyền thống có chiều hướng gia tăng, đặt ra không ít thách thức đối với mỗi quốc gia, dân tộc. Trong nước, tình hình chính trị-xã hội ổn định, kinh tế tiếp tục tăng trưởng; quốc phòng, an ninh được củng cố, tăng cường; quan hệ đối ngoại được mở rộng, uy tín và vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế được nâng cao. Tuy nhiên, các thế lực phản động, phần tử cơ hội chính trị tiếp tục chống phá cách mạng nước ta; nhất là thực hiện chiến lược “diễn biến hòa bình”, thúc đẩy “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” và đòi “phi chính trị hóa” Quân đội… ngày càng quyết liệt, phức tạp hơn. Cuộc đấu tranh bảo vệ toàn vẹn lãnh thổ, chủ quyền biên giới biển, đảo của Nhân dân ta sẽ còn khó khăn, lâu dài.

Để công tác giáo dục xây dựng bản lĩnh chính trị cho cán bộ, chiến sĩ trong quân đội đáp ứng yêu cầu xây dựng Quân đội và nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới, thời gian tới cần thực hiện tốt một số nhiệm vụ, giải pháp sau:

Một là, cấp ủy, chỉ huy, chính ủy, chính trị viên, cơ quan chính trị các cấp trong toàn quân tổ chức quán triệt sâu sắc và triển khai thực hiện nghiêm túc đường lối và những quyết sách quan trọng liên quan đến vận mệnh đất nước trong Nghị quyết Đại hội XII của Đảng, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Quân đội lần thứ X, Nghị quyết Trung ương 8 (khóa XI) về “Chiến lược bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới” và quan điểm của Đảng ta về xác định đối tác, đối tượng. Đây là vấn đề có ý nghĩa quan trọng, định hướng cho sự ổn định và phát triển đất nước trong thời kỳ đẩy mạnh CNH, HĐH đất nước. Dự báo đúng tình hình, đánh giá chính xác, tham mưu cho Quân ủy Trung ương-Bộ Quốc phòng; phối hợp chặt chẽ với các ngành, các lực lượng và các địa phương, chủ động ngăn chặn và xử lý kịp thời, kiên quyết, đúng đối sách… các tình huống phức tạp, hạn chế thấp nhất hậu quả xấu và không làm nảy sinh phức tạp mới.

Hai là, tập trung xây dựng QĐND Việt Nam vững mạnh về chính trị, giữ vững trận địa tư tưởng của Đảng trong quân đội. Tiếp tục đổi mới nội dung chương trình, vận dụng linh hoạt, sáng tạo các hình thức, biện pháp giáo dục nâng cao bản lĩnh chính trị của cán bộ, chiến sĩ, trong đó, đẩy mạnh giáo dục chủ nghĩa Mác - Lê-nin, tư tưởng Hồ Chí Minh, lịch sử, văn hóa, truyền thống của dân tộc, quân đội và đơn vị. Thường xuyên coi trọng công tác giáo dục nhiệm vụ chính trị của Quân đội, đơn vị, nhiệm vụ của mỗi quân nhân, làm cho cán bộ, chiến sĩ hiểu đầy đủ về quyền lợi, nghĩa vụ và trách nhiệm, từ đó có động cơ, thái độ phấn đấu đúng đắn, có phương pháp hành động phù hợp, đạt kết quả cao trong thực hiện chức trách, nhiệm vụ được giao; phòng ngừa và ngăn chặn có hiệu quả sự xâm nhập của tư tưởng sai trái, xấu độc vào quân đội.

Xây dựng quân đội về chính trị trong giai đoạn mới hiện nay đòi hỏi phải không ngừng củng cố và tăng cường bản chất giai cấp công nhân, tính nhân dân, tính dân tộc; kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, nhằm đáp ứng yêu cầu mới của nhiệm vụ cách mạng; bảo vệ Đảng, Nhà nước, Nhân dân và chế độ XHCN, bảo vệ lợi ích quốc gia dân tộc. Tiếp tục giữ vững, tăng cường sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng đối với Quân đội; củng cố và phát triển mối quan hệ máu thịt giữa Quân đội và nhân dân, tăng cường đoàn kết, dân chủ, đồng thuận cao trong nội bộ Quân đội…, bảo đảm cho Quân đội ta luôn luôn là lực lượng chính trị, lực lượng chiến đấu trung thành, tin cậy của Đảng, của Nhân dân, của Tổ quốc trong giai đoạn cách mạng mới.

Ba là, nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác tư tưởng trong Quân đội theo hướng: Cơ bản, kết hợp chặt chẽ giữa xây và chống, lấy xây làm chính. Trong bối cảnh hiện nay, tiếp tục tăng cường giáo dục, khẳng định vai trò lãnh đạo của Đảng là nhân tố quyết định mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam; khẳng định kiên trì mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội là sự lựa chọn duy nhất đúng của Đảng và Nhân dân ta; tuyên truyền khẳng định thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử đạt được qua 30 năm đổi mới; vị thế của nước ta trên trường quốc tế ngày càng được nâng cao, chủ trương hội nhập ngày càng sâu rộng với khu vực và thế giới.

Các cấp ủy, tổ chức đảng cần gắn chặt “xây và chống”, gắn xây dựng tổ chức đảng TSVM, cơ quan, đơn vị VMTD với chủ động phát hiện và đấu tranh chống các biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”; đồng thời, giáo dục cho cán bộ, chiến sĩ nâng cao kỹ năng sống, khả năng tự đề kháng để xử trí đúng đắn các tình huống. Thường xuyên quan tâm chăm lo đời sống vật chất và tinh thần cho cán bộ, chiến sĩ.

Bốn là, đẩy mạnh các hoạt động thông tin, tuyên truyền; bảo đảm thông tin phải chính xác, chính thống, kịp thời. Chủ động phản bác những thông tin sai trái, phản động; tăng cường công tác tuyên truyền xây dựng, nhân rộng những nhân tố mới, điển hình tiên tiến; quản lý, ngăn chặn các luồng thông tin xấu độc. Cần thực hiện tốt hơn chế độ đọc báo, nghe đài, xem tin tức, thời sự, Ngày văn hóa - chính trị - tinh thần, Ngày đảng…; phát huy vai trò của kênh thông tin tuyên truyền miệng và hoạt động của đội ngũ báo cáo viên các cấp.

Tiếp tục lãnh đạo, quản lý các cơ quan báo chí, xuất bản, hoạt động văn hóa, văn nghệ theo định hướng của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng, Tổng cục Chính trị. Tích cực, chủ động nghiên cứu, đổi mới nội dung, hình thức, biện pháp tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng, tạo sức thuyết phục cao cả về lý luận và thực tiễn; phản bác có hiệu quả các quan điểm, tư tưởng phản động, sai trái của các thế lực thù địch; thực hiện nghiêm quy chế phát ngôn, cung cấp thông tin cho báo chí; quy chế sử dụng internet, quy chế thông tin tuyên truyền về chủ quyền biển, đảo.

Xây dựng bản lĩnh chính trị kiên định, vững vàng cho cán bộ, chiến sĩ là yêu cầu vừa cấp bách, vừa cơ bản, lâu dài đối với việc xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị trong tình hình hiện nay. Đây là yếu tố quan trọng, trực tiếp quyết định chất lượng, trình độ khả năng SSCĐ, hoàn thành nhiệm vụ của cán bộ, chiến sĩ; đồng thời là căn cứ quan trọng để xác định phương hướng, nhiệm vụ và giải pháp, nhằm đáp ứng yêu cầu xây dựng QĐND cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại trong điều kiện mới.

Thượng tướng MAI QUANG PHẤN, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó chủ nhiệm Tổng cục Chính trị