Giải pháp đồng bộ, công nghệ phù hợp

Bảo dưỡng bể chứa ngoài trời, giảm bay hơi và khí thải ở Tổng kho M90

Đại tá Nguyễn Hiếu, Trưởng Phòng Khoa học-quân huấn, Cục Xăng dầu (Tổng cục Hậu cần) cho biết: Ngành xăng, dầu quân đội đang quản lý một khối lượng lớn loại “vật tư đặc biệt” này và trong nhiều năm qua, cùng với việc bảo đảm chất lượng, giảm tỷ lệ hao hụt, các đơn vị xăng, dầu rất quan tâm đến công tác xử lý chất thải, hạn chế ô nhiễm, bảo vệ môi trường. Quá trình tiếp nhận, bảo quản, cấp phát xăng, dầu được thực hiện theo quy trình riêng và phải có các vật chứa chuyên dụng. Tuy nhiên, các kho xăng, dầu cấp chiến lược, chiến dịch hiện nay, vẫn còn một số kho đã xây dựng lâu năm, công nghệ lạc hậu... do vậy trong quá trình thực hiện nhiệm vụ vẫn ảnh hưởng nhất định đến môi trường và sức khỏe.

Chất thải ở các kho xăng, dầu có các loại chất thải rắn (gỉ sét, dụng cụ bảo quản, giẻ lau dính dầu, mỡ...), chất thải lỏng (nước thải công nghiệp từ việc thau, rửa bồn chứa), cặn bã chứa kim loại... và một lượng khí thải (xăng, dầu mỡ bay hơi thất thoát) trong tiếp nhận, bảo quản, cấp phát. Nhằm từng bước khắc phục tình trạng này, cùng với việc đầu tư, xây dựng các nhà kho theo công nghệ mới, Bộ Quốc phòng, Tổng cục Hậu cần đã tích cực quan tâm xử lý ô nhiễm, bảo vệ môi trường. Cục Xăng dầu đã phối hợp với Trung tâm Công nghệ xử lý môi trường (Bộ tư lệnh Hóa học) và Phân viện Nhiệt đới môi trường quân sự (Trung tâm KHKT và công nghệ quân sự) tiến hành khảo sát, đánh giá tổng thể hiện trạng môi trường các kho xăng, dầu cấp chiến lược, chiến dịch, đề xuất hướng ứng dụng công nghệ xử lý. Theo đó, chất thải lỏng được thu gom thông qua hệ thống toàn bộ và xử lý bằng công nghệ vi sinh hoặc công nghệ lý-hóa. Chất thải rắn được thu gom, phân loại, xử lý tập trung hoặc đốt, chôn lấp (ở những kho xa). Khí thải được hạn chế và thu gom qua thiết bị công nghiệp.

Thực tế hiện nay, xử lý chất thải lỏng (nước thải nhiễm xăng, dầu) là vấn đề quan trọng nhất ở các kho xăng, dầu, bởi theo quy trình công tác, trước khi cất chứa một loại nhiên liệu nào thì các bồn, bể chứa đó phải được thau rửa, làm sạch. Hàng nghìn mét khối nước nhiễm bẩn phải được thu gom và làm sạch trước khi trở lại với tự nhiên. Theo quy trình, nước thải được thu gom qua hệ thống các mương nước, qua hố ga và song chắn rác, vào bể chứa thu váng xăng, dầu rồi tiếp tục được đưa vào bể AEROTEN và được sục khí bằng hệ thống Oxy Flow, sau đó bơm lên bể lọc hấp phụ, hấp thụ. Tại đây bùn hoạt tính được đưa vào bể riêng và bổ sung vào bể AEROTEN. Nước thải sau khi được lọc ở bể lọc sẽ thải ra ngoài. Hệ thống này có công suất 30 đến 50m3 ngày/đêm, giá thành xây dựng khoảng vài trăm triệu đồng. Kho K99 và Phân kho K14 (Kho S61) thuộc Cục Xăng dầu đã được đầu tư mới hệ thống lọc công nghệ mới, hiệu quả xử lý tốt.

Kho K99 là kho đầu nguồn của Cục Xăng dầu, trung bình mỗi ngày xuất, nhập hàng trăm mét khối, do vậy công tác bảo quản, lưu trữ và thu gom, xử lý chất thải rất được quan tâm. Đại tá Nguyễn Minh Khuê, Chủ nhiệm Kho K99 giới thiệu để chúng tôi hiểu “ngọn ngành” hệ thống xử lý bằng công nghệ vi sinh của kho. Váng dầu, váng nước từ trong các khu vực bể chứa theo đường thu ngầm về bể thu váng, váng được vớt đi, sau đó bơm tiếp lên bể kỵ khí, ngâm trong một tuần (có các túi than cốc, than hoạt tính, vi sinh vật phân hủy váng dầu), tiếp tục bơm lên bể sục khí trong khoảng 24 đến 30 giờ mới cho sang bể lọc. Tại bể lọc cuối cùng, kết quả xét nghiệm các chỉ tiêu phải đạt tiêu chuẩn nước thải công nghiệp. Đối với rác thải rắn như giẻ lau, dụng cụ phế thải... hằng ngày, các bộ phận thu gom tập trung và kho hợp đồng với Công ty môi trường đô thị xử lý theo quy định của thành phố. Kho K99 và các kho khác của ngành xăng, dầu còn tích cực bảo vệ, cải thiện môi trường sống bằng nhiều biện pháp đồng bộ như tổng vệ sinh doanh trại, trồng cây xanh, cây cảnh. Đặc biệt, các kho tích cực nghiên cứu, tìm tòi nhiều biện pháp vừa giảm hao hụt tự nhiên, duy trì chất lượng nhiên liệu và không gây ô nhiễm môi trường. Theo Đại tá Hồ Doãn Hùng, Phó chủ nhiệm Tổng kho M90: Hệ thống phun, làm mát bằng hơi nước cho các bể chứa ngoài trời, hệ thống mái che các nhà kho nhiên liệu, đặc biệt là kho vật tư quý hiếm có hệ thống thông gió, làm mát hiện đại... không chỉ giảm ô nhiễm môi trường mà còn giảm tối thiểu lượng hao hụt cho phép, giữ được chất lượng xăng, dầu, mỡ...

Các biện pháp tích cực giải quyết chất thải của ngành xăng, dầu quân đội đã đạt kết quả bước đầu đáng ghi nhận, các mẫu phân tích hóa, lý đối với mẫu sau xử lý đáp ứng chỉ tiêu cho phép theo tiêu chuẩn Việt Nam. Tuy nhiên, việc nâng cao nhận thức và hiểu biết của cán bộ, chiến sĩ cũng như đầu tư cho các hoạt động bảo vệ môi trường cần phải được quan tâm thỏa đáng để bảo vệ và cải thiện tốt hơn môi trường sống, làm việc lâu dài của cán bộ, chiến sĩ.

Bài và ảnh: HẢI LINH