Bài 2: Xã hội hóa nhưng không thương mại hóa (tiếp theo và hết)

Khắc phục tình trạng thương mại hóa

Trao đổi với chúng tôi, đồng chí Nguyễn Mạnh Dũng, Bí thư Thường trực Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh cho biết: “Năm 2012, mô hình “Học kỳ trong Quân đội” có sự biến tướng, thương mại hóa, nhiều đơn vị, doanh nghiệp không trực thuộc tổ chức đoàn; không phối hợp với các đơn vị quân đội cũng đứng ra tổ chức và lấy tên gọi “Học kỳ trong Quân đội”. Điều này dẫn đến chất lượng giáo dục thấp, ảnh hưởng đến hình ảnh của tổ chức đoàn và quân đội”.

Trước tình trạng trên, Ban Bí thư Trung ương Đoàn và Tổng cục Chính trị QĐND Việt Nam đã phối hợp ký hướng dẫn liên tịch về tổ chức chương trình “Học kỳ trong Quân đội” giai đoạn 2012-2015. Từ đó, chương trình “Học kỳ trong Quân đội” đi vào ổn định, bám sát chương trình khung, đúng đối tượng, độ tuổi, thành phần và thời gian tổ chức. Hiện tượng thương mại hóa và trá hình do các doanh nghiệp bên ngoài trực tiếp tổ chức đã giảm. Các chương trình do các cấp bộ Đoàn phối hợp tổ chức ngày càng đi vào chiều sâu, thực chất, tạo hiệu ứng tốt đối với thanh niên, thiếu nhi và gia đình, trở thành mô hình sáng tạo, hiệu quả, thu hút sự quan tâm của các tầng lớp xã hội, góp phần quan trọng giáo dục đạo đức, lối sống, kỹ năng cho thế hệ trẻ trong giai đoạn hiện nay.

Là đơn vị có nhiều năm phối hợp với các trung tâm, các cấp bộ đoàn tổ chức “Học kỳ trong Quân đội”, Trung tá Dương Kim Tần, Trưởng ban Thanh niên Quân đoàn 4 cho biết: “Đơn vị phối hợp tổ chức, bố trí, sắp xếp lớp học phù hợp tâm lý lứa tuổi, bảo đảm nội dung, chương trình học tập. Nơi ăn, ở, vui chơi được bố trí tiện lợi; chế độ ăn, nghỉ được bảo đảm tốt. Đơn vị còn hỗ trợ thêm chi phí phục vụ việc bảo đảm điện, nước, dụng cụ cấp dưỡng, phương tiện đi lại… nhằm giảm bớt chi phí cho gia đình học sinh khi tham gia chương trình. Nhờ tổ chức chặt chẽ, nên khắc phục triệt để tình trạng thương mại hóa trong quá trình thực hiện”.

Anh Tạ Đức Hùng ở phường Gia Cẩm, TP Việt Trì, tỉnh Phú Thọ, phụ huynh “chiến sĩ” Tạ Thanh Thảo, học sinh Lớp 6B, Trường Tiểu học Gia Cẩm, chia sẻ: “Quá trình tham gia chương trình, gia đình tôi nhận được sự tư vấn của đơn vị tổ chức. Mọi chi phí đóng góp được công khai, minh bạch, do vậy không còn hiện tượng “thổi” giá như những năm trước”.

Xã hội hóa, tạo cơ hội cho nhiều học sinh tham gia

Trong giai đoạn 2012-2015, “Học kỳ trong Quân đội” có 9 lớp được miễn học phí hoàn toàn; 6 lớp thu học phí thấp nhất từ 100.000 đến 700.000 đồng/cháu và 4 lớp thu kinh phí cao nhất từ 4,5 triệu đồng đến 6,3 triệu đồng/cháu. Tổng các khoản thu trong giai đoạn 2012-2015 là hơn 56,3 tỷ đồng, trong đó gia đình đóng góp hơn 49,3 tỷ đồng, địa phương hỗ trợ hơn 4,4 tỷ đồng, xã hội hóa hơn 2,6 tỷ đồng.

Con số xã hội hóa những năm qua, theo đại diện các tỉnh, thành Đoàn và phụ huynh học sinh thì vẫn còn “khá khiêm tốn” so với nhu cầu của nhiều học sinh, đặc biệt là các em có hoàn cảnh khó khăn. Từ đó, số em được miễn học phí rất hạn chế. Đơn cử, những năm qua, Tỉnh đoàn Phú Thọ phối hợp với các cơ quan, đơn vị trong và ngoài quân đội tổ chức được 8 lớp “Học kỳ trong Quân đội”, với sự tham gia của hơn 930 học sinh trên địa bàn nhiều tỉnh, thành phố lân cận như: Tuyên Quang, Hưng Yên, Yên Bái, Hải Dương, Lào Cai, Vĩnh Phúc, Hà Nội… Tuy nhiên, mỗi năm, Tỉnh đoàn cũng chỉ dành được từ 3 đến 5 suất tham gia chương trình miễn phí dành cho các em học sinh giỏi có hoàn cảnh gia đình khó khăn.

Theo thầy Phạm Hải Triều, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Thới An Đông 3, quận Bình Thủy, TP Cần Thơ, nếu như có sự chung tay, góp sức của các cấp, các ngành, các địa phương, đặc biệt là các tổ chức, cá nhân, những nhà hảo tâm trong và ngoài nước, thì: “nhà trường sẽ phối hợp với các đơn vị liên quan, tổ chức xét duyệt chặt chẽ các em học sinh tham gia chương trình từ nguồn lực xã hội hóa. Theo tiêu chí, ưu tiên những học sinh nghèo vượt khó, con em gia đình người có công với cách mạng, học sinh có thành tích đặc biệt tiêu biểu trong học tập. Đây sẽ là nguồn động viên, khích lệ rất bổ ích đối với các em học sinh còn khó khăn”.

Chị Lê Thị Bình ở xã Hoằng Tiến, huyện Hoằng Hóa, tỉnh Thanh Hóa bộc bạch: “Học kỳ trong Quân đội rất hữu ích với các con, nhưng do hoàn cảnh còn khó khăn nên gia đình tôi không đăng ký cho con đi học được. Nếu có sự hỗ trợ, chung tay của các ngành cùng gia đình thì con tôi sẽ có thêm những trải nghiệm bổ ích”. Còn em Nguyễn Văn Hiếu, học sinh Lớp 10B1, Trường THPT Hoằng Hóa 3 (Hoằng Hóa, Thanh Hóa) thì chia sẻ: “Em cũng muốn tham gia chương trình nhưng bố mẹ không có tiền! Nếu có những suất miễn phí dành tặng học sinh nghèo vượt khó, em sẽ cố gắng học tập, đạt thành tích tốt để được lựa chọn tham gia chương trình”.

Để chương trình được tiếp tục tổ chức một cách thiết thực, đồng chí Nguyễn Thị Thanh Huyền, Phó bí thư Tỉnh đoàn Tuyên Quang cho rằng: “Cần tranh thủ mọi nguồn lực xã hội nhằm giảm tối đa mức đóng góp của các em học sinh tham gia chương trình, tạo điều kiện thuận lợi để nhiều em được tham gia chương trình bổ ích và ý nghĩa này”.

Theo Trung tá Nguyễn Bá Quốc, Trưởng ban Thanh niên Trường Sĩ quan Lục quân 1, thì ngoài việc đẩy mạnh tuyên truyền để các cấp, các ngành, tổ chức, cá nhân hiểu hơn về chương trình, từ đó chung tay đóng góp chăm lo, bồi dưỡng, xây dựng thế hệ tương lai của đất nước; công tác tổ chức, quản lý, điều hành mọi hoạt động của lớp học cũng cần phải tiến hành chặt chẽ, khoa học, bảo đảm công khai, minh bạch. Có đổi mới mạnh mẽ thì chương trình mới trở nên thiết thực, hiệu quả hơn, tạo hiệu ứng xã hội sâu rộng”.

Bài và ảnh: THÀNH SÁNG – HÀ KHOA