Tinh gọn biên chế, chú trọng lượng chính trị và huấn luyện

Thực hiện Đề án 04 của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Thái Nguyên về xây dựng lực lượng DQTV giai đoạn 2025-2030, các cấp, ngành, địa phương trên địa bàn tỉnh đang tập trung đồng bộ nhiều giải pháp. Mục tiêu cốt lõi là hướng tới lực lượng, nâng cao chất lượng chính trị và khả năng sẵn sàng chiến đấu.

Lực lượng dân quân cơ động xã Đại Phúc, tỉnh Thái Nguyên luyện tập phương án chiến đấu tại chỗ bảo vệ mục tiêu. 

Một trong những nội dung trọng tâm của Đề án là xây dựng tổ chức, biên chế lực lượng DQTV bảo đảm hợp lý, sát với đặc điểm địa bàn và nhiệm vụ từng địa phương. Trên cơ sở đó, Bộ Chỉ huy Quân sự (CHQS) tỉnh Thái Nguyên đã tham mưu cho Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh chỉ đạo 92 xã, phường (sau khi sắp xếp đơn vị hành chính) tiến hành rà soát, kiện toàn tổ chức. Việc kiện toàn diễn ra theo hướng tinh gọn, hiệu quả, bảo đảm đủ thành phần lực lượng, đặc biệt chú trọng lực lượng dân quân cơ động, dân quân tại chỗ và các binh chủng chuyên môn cần thiết.

Đi liền với củng cố tổ chức, chất lượng chính trị của lực lượng DQTV được đặc biệt coi trọng. Các địa phương chủ động phát hiện, bồi dưỡng, kết nạp đảng viên mới trong lực lượng, phấn đấu đưa tỷ lệ đảng viên đạt trên 27%. Nhờ đó, vai trò lãnh đạo, sức chiến đấu và tính tiên phong, gương mẫu của lực lượng được nâng lên rõ rệt. Thực tiễn chứng minh, ở những đơn vị có tỷ lệ đảng viên cao, công tác tổ chức, huấn luyện cũng như thực hiện nhiệm vụ luôn đạt hiệu quả vượt trội.

Song song với đó, công tác huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu được triển khai nghiêm túc với phương châm “cơ bản, thiết thực, vững chắc”. Nội dung huấn luyện không chỉ dừng lại ở kỹ, chiến thuật bộ binh mà còn đi sâu rèn luyện kỹ năng xử lý các tình huống thực tiễn tại cơ sở như: Phòng, chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn và bảo đảm an ninh trật tự.

Trung tá Trần Đức Toàn, Chỉ huy trưởng Ban CHQS xã Đại Phúc chia sẻ: “Ngay từ khi được kiện toàn Ban CHQS xã theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp, chúng tôi đã chủ động rà soát, tổ chức lại biên chế lực lượng DQTV cho phù hợp với địa bàn. Công tác huấn luyện được xây dựng sát thực tế, gắn với các tình huống giả định tại cơ sở, qua đó mài giũa bản lĩnh và nâng cao khả năng xử trí chớp nhoáng của lực lượng khi có tình huống”.

Lực lượng dân quân xã Đại Phúc huấn luyện điều lệnh đội ngũ.

“Lá chắn” vững chắc ở cơ sở

Không chỉ vững về tổ chức, giỏi về huấn luyện, lực lượng DQTV tỉnh Thái Nguyên còn phát huy xuất sắc vai trò giữ gìn an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội và làm công tác dân vận. Thấm nhuần phương châm “ở đâu có dân, ở đó có dân quân”, lực lượng “sao vuông” luôn bám sát địa bàn, tích cực tuần tra, canh gác, góp phần xây dựng thế trận quốc phòng toàn dân gắn với thế trận an ninh nhân dân ngày càng vững chắc.

Khẳng định tầm quan trọng của lực lượng này, đồng chí Nguyễn Nam Tiến, Bí thư Đảng ủy xã Đại Phúc cho biết: “Lực lượng DQTV giữ vai trò rất quan trọng trong thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, lao động sản xuất và giữ gìn bình yên thôn xóm. Đây là lực lượng gần dân, sát dân, hiểu dân nên có điều kiện thuận lợi để vận động quần chúng, góp phần củng cố vững chắc niềm tin của nhân dân đối với cấp ủy, chính quyền địa phương”.

Lực lượng dân quân tỉnh Thái Nguyên huấn luyện bắn súng. 

Nhìn từ công tác phòng, chống thiên tai những năm qua, lực lượng DQTV đã thể hiện rõ phẩm chất xung kích, đi đầu. Chỉ tính trong hai năm 2024 và 2025, trước diễn biến thời tiết phức tạp, toàn tỉnh đã huy động hàng chục nghìn lượt cán bộ, chiến sĩ dân quân phối hợp cùng các lực lượng di dời người dân khỏi khu vực nguy hiểm, gia cố đê điều và khắc phục hậu quả mưa lũ. Hình ảnh người chiến sĩ dân quân không quản hiểm nguy, tham gia bảo vệ tài sản, tính mạng của nhân dân đã góp phần lan tỏa mạnh mẽ phẩm chất cao đẹp của Bộ đội Cụ Hồ.

Một điểm nhấn mang tính đột phá trong quá trình triển khai Đề án là việc đưa cán bộ quân sự chính quy về đảm nhiệm chức danh tại Ban CHQS cấp xã. Việc này đã nâng cao rõ rệt chất lượng tham mưu cho cấp ủy, chính quyền; đồng thời chuẩn hóa khả năng tổ chức, chỉ huy, điều hành sẵn sàng chiến đấu của lực lượng DQTV ngay từ tuyến cơ sở.

Định hướng về chặng đường tiếp theo, Đại tá Ngô Tuấn Anh, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Chỉ huy trưởng Bộ CHQS tỉnh Thái Nguyên nhấn mạnh: “Thời gian tới, Đảng ủy, Bộ CHQS tỉnh sẽ tiếp tục tham mưu với Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh quan tâm đầu tư cơ sở vật chất, vũ khí trang bị, công cụ hỗ trợ cho lực lượng vũ trang địa phương, nhất là DQTV. Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, yêu cầu đặt ra đối với lực lượng dân quân càng cao, do đó cần có sự đầu tư đồng bộ để đáp ứng tốt nhiệm vụ trong mọi tình huống”.

Việc triển khai thực hiện Đề án xây dựng lực lượng DQTV tỉnh Thái Nguyên giai đoạn 2025-2030 đã tạo ra sự chuyển biến rõ nét về quy mô tổ chức, chất lượng và hiệu quả hoạt động. DQTV ngày càng khẳng định vai trò nòng cốt, thực sự là “lá chắn thép” từ cơ sở, tạo môi trường thuận lợi để phát triển kinh tế-xã hội. Thời gian tới, với sự lãnh đạo sâu sát của các cấp và tinh thần quyết tâm cao độ, lực lượng DQTV tỉnh Thái Nguyên sẽ tiếp tục được xây dựng vững mạnh, xứng đáng là lực lượng tin cậy, trung thành của Đảng, chính quyền và nhân dân.