Khẳng định vai trò quan trọng
Những ngày tháng 4-2017, chúng tôi có dịp trở lại huyện vùng biển Bình Đại (tỉnh Bến Tre). Trao đổi với Thượng tá Ngô Văn Diễm, Chính trị viên Ban CHQS huyện Bình Đại, chúng tôi được biết: Bình Đại có 27km chiều dài bờ biển. Ban CHQS huyện phối hợp với Đồn Biên phòng Cửa Đại và các xã ven biển chủ động xây dựng những phương án phát triển và nâng cao chất lượng hoạt động của DQB trong các Hợp tác xã (HTX), các tổ hợp tác đánh bắt khai thác, nuôi trồng thủy sản để làm nòng cốt cho mọi hoạt động trên vùng biển của địa phương. Bình Đại hiện có ba trung đội DQB ở các xã Thới Thuận, Thừa Đức và Bình Thắng.
Lực lượng dân quân biển tỉnh Bến Tre huấn luyện vận dụng các tư thế, động tác bắn trên tàu, thuyền.
Ông Nguyễn An Ri, Giám đốc Hợp tác xã Thủy sản Rạng Đông (xã Thới Thuận, huyện Bình Đại) cho biết: Từ khi có lực lượng DQB thành lập trong bộ phận bảo vệ của HTX, an ninh trật tự xung quanh khu vực nuôi trồng thủy sản của chúng tôi được giữ vững. Tình trạng cướp nghêu giảm rõ rệt, xã viên yên tâm lao động, sản xuất.
Cùng với Bình Đại, huyện Ba Tri có ba HTX thủy sản: An Thủy, Tân Thủy và Bảo Thuận đã thành lập được trung đội DQB. Các trung đội phối hợp với dân quân tại chỗ cùng Công an, Bộ đội Biên phòng tổ chức tuần tra đường biển cả ngày lẫn đêm.
Để hoạt động của lực lượng DQB có hiệu quả, các địa phương ven biển tỉnh Bến Tre chú trọng cả về tổ chức biên chế, trang bị phương tiện hoạt động cho phù hợp với tình hình thực tế theo phương châm “xây dựng lực lượng DQB gắn chặt giữa kinh tế với quốc phòng”. Các đơn vị thành lập các chốt canh và phân công tổ, đội trực 24/24 giờ. Trong quá trình tuần tra, lực lượng DQB kịp thời phát hiện, tham gia xử lý các vụ việc an ninh trật tự về trộm cắp nghêu, hỗ trợ gia cố vị trí đê biển bị sạt lở, xói mòn hay tham gia trồng rừng phòng hộ... Ngày 13-2-2017, Trung đội DQB xã Thới Thuận (huyện Bình Đại) tuần tra đêm đã phát hiện, phối hợp cứu vớt được hai ngư dân bị chìm tàu trước đó vài giờ và trôi dạt hơn 10km so với vị trí bị nạn. Hay Trung đội DQB xã An Thủy (huyện Ba Tri) quá trình thực hiện nhiệm vụ đã phát hiện, tham gia trục vớt một sà lan chở máy thi công công trình của một đơn vị đang thi công khu tránh trú bão của huyện Ba Tri…
Đồng chí Lê Văn Răng, Chủ tịch UBND huyện Bình Đại đánh giá: Hầu hết, lực lượng DQB xác định tốt vai trò, trách nhiệm, vừa vươn khơi bám biển, vừa chủ động thông báo tình hình, tham gia bảo vệ an ninh trật tự và chủ quyền vùng biển.
Không ngừng nâng cao chất lượng
Tỉnh Bến Tre hiện có 7 trung đội DQB với quân số đạt 1,2% so với tổng số DQTV và gần 22,5% là đảng viên. Công dân được tuyển chọn kết nạp DQB là con em các chủ tàu đánh cá, thuyền viên, xã viên HTX có phẩm chất chính trị tốt, có kinh nghiệm hoạt động trên biển, gắn bó lâu dài với nghề nghiệp. Các trung đội DQB đều được huấn luyện kỹ thuật, chiến thuật chuyên ngành, đồng thời nắm chắc pháp luật về biển, đảo, cách nhận biết các loại tàu, thuyền, phương pháp đấu tranh trên biển cũng như phương pháp cứu hộ, cứu nạn…
Do đặc thù về công việc nên việc huấn luyện DQB được chia thanh nhiều đợt theo con nước và thời vụ, tận dụng thời gian nhàn rỗi giữa các kỳ đi biển. Năm 2015, tỉnh đã thực hiện mô hình mới khi tổ chức huấn luyện kỹ thuật võ tay không, sử dụng thành thục công cụ hỗ trợ cho DQB để nâng cao chất lượng hoạt động. Các Đồn Biên phòng Cửa Đại, Hàm Luông và Cổ Chiên thường xuyên phối hợp kiểm tra, giúp đỡ về nghiệp vụ huấn luyện cho lực lượng DQB. Công tác phối hợp theo Nghị định 77 cũng được các đơn vị chú trọng. Riêng năm 2016, DQB tỉnh Bến Tre tuần tra độc lập, tuần tra phối hợp với gần 1.200 lượt DQB tham gia.
Thượng tá Nguyễn Thanh Xuân, Chỉ huy trưởng Ban CHQS huyện Ba Tri nêu kinh nghiệm: Việc xây dựng lực lượng DQB phải chú ý tính đặc thù nghề nghiệp, bảo đảm mạnh về tổ chức, vững về chính trị tư tưởng, tăng cường công tác huấn luyện với chương trình, nội dung phù hợp hoạt động sản xuất trên biển của ngư dân. Mỗi cán bộ, chiến sĩ DQB là một tuyên truyền viên tích cực, góp phần xây dựng nền quốc phòng toàn dân, an ninh ven biển, trên biển vững chắc.
Thực hiện Nghị định số 130/2015/NĐ-CP của Chính phủ về huy động tàu, thuyền và phương tiện dân sự tham gia bảo vệ chủ quyền các vùng biển, hằng năm, Bộ CHQS tỉnh đã rà soát, thống kê số phương tiện nòng cốt, nhất là các tàu có DQB sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ. Hiệu quả hoạt động của các Trung đội DQB đã tạo được sự tin tưởng để quần chúng nhân dân tích cực tham gia xây dựng lực lượng DQTV vững mạnh, góp phần đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ quốc phòng, quân sự địa phương trong tình hình mới.
Bài và ảnh: HÙNG KHOA-HOÀNG NHƯỠNG