Dù các thông tin cụ thể về các vấn đề kỹ thuật mới được phát hiện trên máy bay F-35 không được công bố, nhưng chương trình thử nghiệm khả năng chiến đấu và độ tin cậy của dòng máy bay thế hệ 5 này được lên kế hoạch trong tháng 12-2020 đã bị hoãn vô thời hạn. Một quan chức quân sự Mỹ giấu tên cho biết, quá trình thử nghiệm và hoàn thiện F-35 chỉ được nối lại khi có các bản đánh giá kỹ thuật từ các nhóm chuyên gia độc lập, chứ không phải từ đại diện hãng chế tạo là Lockheed Martin.

leftcenterrightdel
Hiện tại đã có gần 600 máy bay F-35 được đưa vào trang bị dù thiết kế vẫn chưa hoàn chỉnh và khắc phục hết lỗi. 

Nếu các vấn đề kỹ thuật được khắc phục đúng kỳ hạn và các nguyên mẫu F-35 vượt qua được đợt thử nghiệm cuối cùng, quá trình sản xuất hàng loạt dòng máy bay này sẽ được khởi động vào tháng 3-2021. Tuy nhiên, kịch bản này rất khó có thể xảy ra. Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Mỹ phụ trách vấn đề trang bị, Ellen Lord nhận định có 2 nguyên nhân chính dẫn tới việc dây chuyền lắp ráp hàng loạt F-35 chưa thể đi vào hoạt động là do dịch Covid-19 và các vấn đề kỹ thuật tồn tại từ lâu mà chưa được khắc phục.

Một trong những thử nghiệm quan trọng đối với máy bay F-35 sắp tới là được mô phỏng các tình huống chiến đấu giả định để xác định xem phương tiện này có sẵn sàng và đối phó được với các mối đe dọa tiềm năng hay không?

Chương trình phát triển máy bay F-35 khá đặc biệt là dù máy bay chưa hoàn thành giai đoạn thử nghiệm và hoàn thiện, nhưng đã có tới gần 600 máy bay F-35 đủ các phiên bản được chấp nhận vào trang bị Quân đội Mỹ và 9 quốc gia khác trên thế giới.

Việc sản xuất máy bay F-35 bị đình trệ không phải lần đầu tiên diễn ra. Trong quá trình phát triển từ năm 2017 tới nay, các biến thể của F-35 đã nhiều lần bị hoãn thử nghiệm và dừng bay vì các vấn đề kỹ thuật. Điều này khiến thời gian phát triển và tổng chi phí của chương trình tăng đáng kể so với dự tính. Tính tới thời điểm hiện tại, tổng chi phí của chương trình F-35 đã chạm mốc 400 tỷ USD.

leftcenterrightdel
Việc tích hợp quá nhiều chức năng trên một nền tảng máy bay tích hợp được coi là nguyên nhân chính dẫn tới các vấn đề kỹ thuật phát sinh trên máy bay F-35. 

Giới chuyên gia quân sự đánh giá, việc Mỹ và nhiều quốc gia vội vàng đưa vào trang bị các máy bay F-35 chưa hoàn thiện đã khiến hàng loạt vấn đề kỹ thuật phát sinh. Trong báo cáo trang bị thuộc Quân đội Mỹ năm 2019, có tới hơn 1.000 vấn đề kỹ thuật được phát hiện trên F-35, trong đó nhiều lỗi đã tồn tại qua nhiều năm và gây nguy hiểm cho phi công điều khiển.

Hãng chế tạo Lockheed Martin và các nhà thầu tham gia chương trình F-35 đang nỗ lực rà soát và khắc phục các vấn đề còn tồn tại trên dòng máy bay thế hệ thứ 5 này. Tuy nhiên, quá trình này sẽ khiến dây chuyền sản xuất F-35 tiếp tục đình trệ và bội chi.

TUẤN SƠN (theo Defense News)