Bản lĩnh Bách khoa

Niềm hạnh phúc của thầy Kiểm, cô Khánh sau khi cùng toàn đội BK Pro chiến thắng trở về. Ảnh: Nguyên Hữu

Sinh ra trong một gia đình bình thường ở thị trấn Thốt Nốt (Cần Thơ), cha là dược sĩ, mẹ ở nhà nội trợ, anh Kiểm cùng các anh, chị, em trong nhà được gia đình chăm lo dạy dỗ chu đáo, tất cả đều được đến trường đi học. Là con út trong nhà, dường như hết thảy mọi tình yêu thương của cả gia đình đều dồn hết cho anh. Học xong chương trình phổ thông, năm 1972, anh thi đậu và vào theo học tại khoa điện của Học viện Quốc gia kỹ thuật Phú Thọ, nay là Trường đại học Bách khoa TP Hồ Chí Minh. Sau 5 năm miệt mài học tập, nghiên cứu, tốt nghiệp vào loại xuất sắc, sinh viên Huỳnh Văn Kiểm được nhà trường giữ lại làm giảng viên. Đó là những năm tháng đất nước mới thống nhất, đời sống còn nhiều khó khăn, ngoài giờ giảng dạy trên giảng đường, thầy còn cùng tập thể cán bộ, công nhân viên nhà trường tăng gia sản xuất, trồng trọt, chăn nuôi cải thiện đời sống. Cuộc sống khi ấy có gian khó nhưng theo thầy Kiểm, đó là quãng thời gian “thử lửa”, có ích nhất, để khẳng định bản lĩnh của mỗi cá nhân trước cuộc đời.

Sống giản dị, đôn hậu, luôn nhiệt tình giúp đỡ mọi người và bạn bè, đồng nghiệp luôn có nhận xét tốt về thầy, mà nổi trội, đậm nét nhất phải kể đến tố chất sư phạm ở thầy Huỳnh Văn Kiểm. Yêu nghề, yêu trường, say mê tìm tòi, học hỏi, không chỉ tôi luyện kiến thức từ trong sách vở, thầy Kiểm đã gắn cuộc sống của một nhà giáo vào trong thực tiễn của cuộc sống. Thầy luôn căn dặn sinh viên, học ở giảng đường không thôi chưa đủ, mà phải tăng thời gian tự học và phải biết áp dụng những kiến thức đã được học vào thực tế. Chính thời gian tự học, cùng trao đổi, cùng tranh luận, cùng phản biện gắn với thực tế giữa thầy Kiểm và các học trò đã tạo nên một bản lĩnh rất “Bách khoa” của các đội Robocon nhà trường, khi đại diện nền giáo dục Việt Nam tham dự các Cuộc thi Robocon châu Á - Thái Bình Dương, làm nên những chiến thắng nức lòng người dân cả nước, vinh dự được Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết gửi thư khen.

Trả lời câu hỏi của nhiều người hâm mộ: “Học các chiến thuật chỉ đạo thi đấu tuyệt vời ấy từ đâu?”, thầy Kiểm cho biết, đã học từ chính các học trò của mình! Thấy chúng tôi ngạc nhiên chưa hiểu, thầy tâm sự, đầu năm 2002, khi nhận trách nhiệm dẫn dắt đội robocon Telematic BK3, tìm hiểu, thầy biết một số sinh viên trong đội mới chỉ ở trong độ tuổi 19 - 20, mà đã đứng ra lập công ty riêng. Các công ty này không lớn, hoạt động vừa phải, nhưng điều quan trọng là qua việc điều hành hoạt động bộ máy của công ty đã khẳng định chí hướng của những người chủ tuơng lai của đất nước, thầy đã phải thầm cảm ơn những học trò đó. “Thầy đã học được những gì ở họ?”. “Tôi học được điều cần phải tôi luyện bản lĩnh con người trước mọi thử thách của cuộc sống”. “Bản lĩnh ấy là gì?”. “Là không sợ điều gì hết. Giới chơi robocon cho rằng, các đội mà tôi dẫn dắt có lối chơi hiền quá. Không hoàn toàn là như vậy. Robocon là trò chơi của ý tưởng. Đội nào luôn có những ý tưởng hay, luôn cập nhật kiến thức, làm mới những ý tưởng của mình, luôn có nhiều giải pháp tối ưu, mà cụ thể là tạo ra được nhiều giải pháp xử lý tình huống (giống như ta luôn tranh luận, hùng biện, phản biện với chính mình vậy) thì đội đó sẽ giành được chiến thắng. Trong cuộc thi robocon, cản phá là quan trọng, nhưng sẽ tuyệt vời hơn khi chơi cho đẹp và thắng thuyết phục”.

Bạn Lưu Anh Tiến (đội trưởng đội robocon BK Pro, vô địch Robocon châu Á - Thái Bình Dương 2006) cho biết, không chỉ là một nhà sư phạm, một chuyên gia tư vấn giải quyết tình huống, luôn đưa ra những giải pháp kỹ thuật hợp lý và đúng thời điểm nhất, thầy Kiểm còn là một nhà tâm lý “cực kỳ”. Luôn quan tâm đến những vui, buồn, khó khăn của sinh viên, thầy như một người cha tinh thần của tụi em. Được thầy dẫn dắt, chúng em trưởng thành lên rất nhiều. Cũng như các đội trưởng khác, đội trưởng Lưu Anh Tiến khẳng định: “Không có thầy, các đội của Việt Nam khó mà vô địch”.

Không nói nhiều về mình, thầy Kiểm cho rằng, thầy đã rất may mắn khi được học tập, trưởng thành từ ngôi trường có môi trường sư phạm rất tốt . Nhà trường đã tạo nhiều điều kiện thuận lợi cho giáo viên và sinh viên nâng cao khả năng nghiên cứu khoa học - chuyển giao công nghệ; áp dụng nhiều chính sách hợp lý để thu hút giảng viên giỏi, đưa công tác nghiên cứu khoa học gắn kết chặt chẽ với công tác đào tạo trong các hệ, nhất là hệ đào tạo sau đại học.

Đó là trong sự nghiệp giảng dạy, còn trong cuộc sống thường nhật của thầy? Chúng tôi cũng có dịp trò chuyện cùng cô giáo Đỗ Thị Ngọc Khánh, trợ lý hiệu trưởng, chủ tịch công đoàn kiêm trưởng ban nữ công nhà trường, là vợ và cũng là đồng nghiệp của thầy Kiểm. Cô Khánh cho biết: “Không những giúp đỡ và tạo điều kiện tốt nhất cho nhau làm việc, chúng tôi còn cùng nhau san sẻ, gánh vác công việc trong gia đình và việc này, bao giờ anh Kiểm cũng là người đi đầu. Nhờ vậy, tôi có nhiều thời gian hơn dành cho công tác chuyên môn và đoàn thể”. Yêu mến ngôi trường và để khắc dấu ấn về tình yêu tuyệt vời của mình, thầy Kiểm và cô Khánh đã đặt tên cho đứa con trai đầu lòng là Huỳnh Bách Khoa. Năm nay, người con 21 tuổi này đang theo học năm thứ tư, khoa Công nghệ thông tin của Trường đại học quốc gia Xin-ga-po. Còn em gái của Bách Khoa tên là Đỗ Thị Khánh Ngọc, kém Khoa 2 tuổi, hiện đang là sinh viên năm thứ hai ngành Nhật học của Trường đại học Khoa học Xã hội và nhân văn (Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh).

Không những được đánh giá cao về chuyên môn (hiện đang tham gia giảng dạy ở khoa cơ khí), cô giáo Đỗ Thị Ngọc Khánh còn là người phụ nữ tiêu biểu của nhà trường. Mới đây, đại diện cho chị em phụ nữ của trường, người con gái làng cổ Đường Lâm (Ba Vì - Hà Tây) này vừa ra Hà Nội nhận phần thưởng Phụ nữ Việt Nam 2006 do Trung ương Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam trao tặng. Còn thầy Kiểm, với những “chiến công” xuất sắc ở các “đấu trường” robocon trong nước và quốc tế trong những năm qua, thầy đã nhận được nhiều phần thưởng của Bộ Giáo dục và Đào tạo, Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh và UBND Thành phố…