Đường Hồ Chí Minh đoạn từ Pác Bó về Cao Bằng hiện đang trong giai đoạn thi công cao điểm nhằm đạt mục tiêu hoàn thành vào năm 2010. Đây cũng chính là “Cây số 0” của tuyến đường Hồ Chí Minh (giai đoạn 2) dài 3.167 ki-lô-mét đến Đất Mũi (Cà Mau). Khi hoàn thành, con đường sẽ góp phần làm thay đổi diện mạo của Hà Quảng, mảnh đất nổi tiếng với cột mốc 108, nơi Bác Hồ lần đầu tiên sau nhiều năm bôn ba nước ngoài trở về nước trực tiếp lãnh đạo cách mạng Việt Nam. Nhờ con đường, những di tích lịch sử cách mạng như hang Cốc Pó, núi Các Mác, suối Lê-nin, bàn đá “dịch sử Đảng” những nơi Bác Hồ từng sống và làm việc sẽ ngày một gần hơn với đồng bào khắp cả nước trong những chuyến hành hương về cội nguồn…

Đường Hồ Chí Minh tại ki-lô-mét số 0 đang thi công

Dọc theo hai bên tuyến công trình đường Hồ Chí Minh đang thi công đã thấy một hình hài mới của thị trấn Trường Hà. Những ngôi nhà kiên cố mới xây bên những ruộng lúa, nương ngô, vạt thuốc lá xanh tốt, những dãy phố đã và đang được quy hoạch... Theo báo cáo kết quả thực hiện các mục tiêu kinh tế xã hội, quốc phòng-an ninh của huyện trong 9 tháng đầu năm 2009, mức sống của người dân trong huyện thời gian qua đã được cải thiện đáng kể. Điều đó được thể hiện qua hàng loạt cơ sở hạ tầng phục vụ dân sinh như hệ thống điện lưới quốc gia về đến các thôn bản, đường sá, trường học… được đầu tư xây mới và cải tạo khang trang... 

Một trong những nguyên nhân góp phần làm thay đổi cuộc sống của đồng bào vùng cao Hà Quảng phải kể đến mô hình “3 cây, 1 con” (cây ngô, cây lạc, cây thuốc lá và con bò) được lãnh đạo huyện lựa chọn là mũi nhọn triển khai cho từng xã và bước đầu cho kết quả tốt. Theo mô hình này, với các xã vùng cao, núi đá như khu vực Lục Khu không chủ động được nước tưới, nhân dân tập trung chủ yếu vào diện tích cho trồng ngô, chăn nuôi bò và trồng lạc (giống ngắn ngày, sức chịu hạn tốt). Các xã ở vùng thấp hơn như đào ngạn, phù ngọc, và thị trấn Xuân Hòa... có truyền thống trồng cây thuốc lá được huyện xác định đầu tư để tăng diện tích và nâng cao chất lượng sản phẩm. Song song với phát triển sản xuất, chăn nuôi, việc tìm nơi tiêu thụ sản phẩm cũng đã được UBND huyện quan tâm chỉ đạo sâu sát. Nhiều loại nông sản, thực phẩm của địa phương đã có “đầu ra” ổn định đem lại phấn khởi, sự tin tưởng của bà con trong sản xuất, chăn nuôi. Với con đường Hồ Chí Minh đã và đang được đầu tư xây dựng, chắc chắn hàng hóa nông sản, thực phẩm của Hà Quảng tiếp tục có “đầu ra” ổn định góp phần nâng cao mức sống cho bà con nhân dân trong huyện. Xác định đúng thế mạnh và có bước đi phù hợp, thời gian qua đã có những hộ gia đình ở xã Tổng Cọt một vụ thu hàng tấn ngô, lạc; nhiều hộ gia đình ở xã Đào Ngạn, vụ thuốc lá năm nay có thu nhập từ 40 đến 60 triệu đồng…

Tuy nhiên, với điều kiện tự nhiên chủ yếu là núi đá vùng cao, nhiều vùng còn thiếu nước nhiều tháng trong năm (như ở khu vực Lục Khu), bà con không thể trông chờ nhiều vào cây lúa, cây màu. Trong khi đó, là địa phương có nhiều di tích lịch sử văn hóa cách mạng, có cửa khẩu thông thương với nước bạn, ngành du lịch-dịch vụ của Hà Quảng có thể phát triển mạnh nếu được quan tâm đầu tư đúng mức. Để du lịch-dịch vụ phát triển, không thể trông chờ lượng du khách đổ về trong ngày lễ, dịp kỷ niệm mà địa phương phải có hướng chủ động quảng bá, tạo điều kiện về ăn ở, đi lại thuận lợi cho du khách. Một buổi tìm hiểu ở Pác Bó, chúng tôi thấy tiếc cho tiềm năng du lịch-dịch vụ ở đây khi trong những ki-ốt thiếu vắng sản vật đặc sắc của địa phương; thiếu vắng sự hướng dẫn cũng như phục vụ một cách bài bản, chuyên nghiệp…

Với số vốn đầu tư lên tới 300 tỉ đồng, đề án tôn tạo Khu Di tích Pác Bó đã và đang được triển khai sẽ là bước đột phá mới giúp Hà Quảng có thêm thế mạnh để phát triển ngành du lịch-dịch vụ, tích cực góp phần làm “thay da đổi thịt” vùng đất cách mạng này.

Bài và ảnh: ĐỨC NGHĨA