Thiếu máu - nỗi lo ngày Tết

Các kỹ thuật viên Viện Huyết học và truyền máu Trung ương đang sản xuất các chế phẩm máu

“Ngân hàng máu” cạn

Theo quy luật, vào các dịp lễ Tết, số lượng bệnh nhân bị các tai nạn thương tích, đặc biệt là tai nạn giao thông do say rượu, đua xe… tăng lên rất nhiều, kéo theo đó là lượng máu chỉ định dùng cho những bệnh nhân này cũng tăng lên trong khi lượng người cho máu vào dịp này lại có xu hướng giảm rõ rệt. Bên cạnh đó, còn hàng nghìn bệnh nhân bị bệnh thiếu mãn tính như: bệnh tiểu cầu, hồng cầu hay bệnh máu khó đông… Suốt đời họ chỉ sống nhờ vào máu của người khác.

“Nếu không có những tấm lòng hảo tâm, không có những người hiến máu tình nguyện thì không biết cuộc sống của con tôi ra sao”, chị Nguyễn Thị Thanh, quê ở Vĩnh Phúc có con bị bệnh máu trắng 12 năm đã tâm sự với chúng tôi như vậy.

Còn tại bệnh viện Nhi Trung ương mỗi dịp Tết thường xảy ra hiện tượng “khan máu” đối với các bệnh nhân thiếu máu mãn tính, số máu hiện có chỉ đủ để truyền máu nhằm duy trì sự sống chứ chưa đủ để điều trị bệnh. BS Đỗ Minh Cầm, Trưởng Khoa Truyền máu bệnh viện Nhi Trung ương cho biết, năm nào bệnh viện Nhi Trung ương cũng phải sử dụng một lượng máu khá lớn vào khoảng 12.000 đơn vị máu/năm. Đặc biệt là bệnh thiếu máu mãn tính chiếm tới 50 - 60% số bệnh nhân của cả bệnh viện nên lượng máu hàng năm cung cấp không đủ so với nhu cầu, Tết đến lại càng thiếu trầm trọng.

Theo PGS, TS Nguyễn Thị Nga, Trưởng Khoa Truyền máu bệnh viện Việt Đức, thì mỗi tháng bệnh viện sử dụng từ 16.000 - 18.000 đơn vị máu/tháng; ngoài lượng máu do Viện HHTMTƯ cung cấp, bệnh viện phải huy động cả 3 nguồn (máu tình nguyện; người bán máu và máu từ người nhà bệnh nhân). Tuy nhiên, vào các dịp lễ tết, nhất là Tết Nguyên đán, số bệnh nhân bị tai nạn chấn thương tăng lên, khiến lượng máu cần dùng cũng tăng lên gấp bội. Hiện các bác sĩ, tình nguyện viên cũng đang phải gấp rút chuẩn bị lượng máu dự trữ dành cho cấp cứu trong dịp Tết. Ai cũng trong tâm trạng nơm nớp lo thiếu máu, không đủ cung cấp cho người bệnh.

Với một bệnh viện lớn như Bạch Mai, những ngày gần Tết cũng đang phải đối mặt với tình trạng thiếu máu. Trước tình trạng bệnh nhân thiếu máu mãn tính dồn dập đến truyền máu để về quê ăn tết như hiện nay, nguy cơ thiếu máu trong dịp Tết là rất lớn.

Giải pháp nào?

Năm 2007 Viện HHTMTƯ đã thu gom được trên 78.000 đơn vị máu. Trong đó lượng máu thu gom từ nguồn người hiến máu tình nguyện là gần 54.000 đơn vị máu (chiếm trên 70%). Năm 2006 chỉ thu gom được 38.154 đơn vị máu từ người hiến máu tình nguyện. Số lượng máu thu được từ nguồn người cho máu tình nguyện càng tăng và người cho máu chuyên nghiệp giảm đi rất rõ rệt. Có được kết quả to lớn đó chính là nhờ sự chỉ đạo sát sao của Ban lãnh đạo và nỗ lực của tập thể cán bộ, viên chức trong Viện. Bên cạnh đó còn phải kể đến những nỗ lực của Ban vận động hiến máu nhân đạo tại các tỉnh, thành phố, nhiều cơ quan đoàn thể trong xã hội, tham gia như: Đoàn thanh niên, học sinh, sinh viên, đặc biệt có sự vào cuộc của bộ đội Quân chủng Phòng không - Không quân với đông đảo cán bộ, chiến sĩ tham gia hiến máu nhân đạo.

PGS, TS Nguyễn Anh Trí, Viện trưởng Viện HHTMTƯ cho biết, để khắc phục tình trạng thiếu máu trong dịp Tết, ngay từ những tháng cuối năm 2007, cán bộ, nhân viên của Viện đã ra quân rầm rộ đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động để người dân nhận thức được nguy cơ của việc thiếu máu. Ngoài ra, Viện cũng phối hợp cùng Hội Liên hiệp Thanh niên vận động hiến máu nhân đạo tại thành phố Hà Nội, Hội Chữ Thập đỏ đi thu gom máu ở các điểm cố định (trường đại học, Ký túc xá, các khu công nghiệp chế xuất ở các tỉnh lân cận...) Dự kiến, Tết Nguyên đán năm nay viện sẽ thu gom khoảng 2.200 - 2.500 đơn vị máu để cung cấp cho các bệnh viện.

Hiện nay, do tình trạng thiếu máu, không chỉ người nhà bệnh nhân, bản thân những bệnh nhân đang cần cung cấp máu hàng ngày mà còn chính những bác sĩ - người trực tiếp điều trị cũng đang rất lo lắng cho sự sống của người bệnh tại các bệnh viện. "Tiền cũng không có ý nghĩa gì với những người bệnh nghèo bất hạnh nếu thiếu đi những người vì đồng loại mà hiến những giọt máu của mình", Viện trưởng Viện huyết học và truyền máu Trung ương đã xúc động nói với chúng tôi.