Phát biểu khai mạc cuộc họp, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nêu rõ, nhân dân đang gặp khó khăn về thu nhập do ảnh hưởng của dịch Covid-19 và trong 6 tháng đầu năm, đất nước đạt tăng trưởng thấp. Nguyên nhân chính là các dòng vốn đầu tư, kể cả đầu tư xã hội và đầu tư Nhà nước đều chậm, thấp so với nhiệm vụ kế hoạch. Cho nên, đầu tư công là một trong các cứu cánh quan trọng để chúng ta vượt qua khó khăn.

“Đầu tư sẽ giải quyết được rất nhiều việc làm, giải quyết thu nhập cho người lao động, góp phần cho tăng trưởng”, Thủ tướng cho biết. 

leftcenterrightdel
Thủ tướng phát biểu tại hội nghị. Ảnh: QUANG HIẾU

Do đó, theo Thủ tướng, trách nhiệm Chính phủ, các địa phương trong cả nước rất lớn. 6 tháng đầu năm, tiến độ giải ngân vốn đầu tư công có tiến bộ hơn là đạt hơn 20%, tăng so cùng kỳ khoảng 8%, nhưng còn khối lượng rất lớn chưa được các cấp, các ngành giải ngân. “Mỗi khi làm việc ở địa phương, làm việc với các bộ, ngành, các đồng chí đều đề cập là xin nguồn vốn của Nhà nước để đầu tư phát triển địa phương, ngành mình, nhưng khi nhận vốn rồi thì không tổ chức thực hiện đến nơi đến chốn. Điều đó diễn ra nhiều năm, nhiều thập kỷ, nhất là những năm gần đây tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công rất thấp”, Thủ tướng bày tỏ.

Cho nên, Thủ tướng đề nghị cuộc họp này phải tìm ra nguyên nhân khách quan, chủ quan, chậm chạp, ì ạch, kém cỏi của giải ngân vốn đầu tư công, kể cả vốn ODA. Thủ tướng đặt câu hỏi: “Tại sao những địa phương cùng cơ chế chính sách ấy mà họ đầu tư giải ngân rất tốt, còn nhiều địa phương rất ì ạch?". Có phải chăng là do “bệnh quan liêu, không chịu đi sát, không giải quyết công việc đặt ra và chỉ nói chung chung”.

Thủ tướng yêu cầu cuộc họp cần tập trung thảo luận, “đưa ra những chế tài nào đối với người đứng đầu để nâng cao trách nhiệm” trong vấn đề chậm giải ngân. Thủ tướng nhấn mạnh, lần này sẽ đưa ra chế tài cần thiết, ngoài biện pháp mà Quốc hội đã trao quyền cho Thủ tướng Chính phủ là điều chuyển vốn đầu tư công của Nhà nước từ địa phương này qua địa phương khác, từ ngành này qua ngành khác, từ công trình này qua công trình khác, thì có chế tài khác về thi đua khen thưởng, xử lý vấn đề đặt ra, đánh giá cán bộ…

Thủ tướng cũng đề nghị các đại biểu nêu rõ ra các vướng mắc về thể chế pháp luật, cụ thể nêu rõ “điều nào, điểm nào, nghị định nào, mâu thuẫn giữa luật, nghị định nào để Trung ương giải quyết”. Cuộc họp phải giải quyết cho được “3 cái đọng”. Thứ nhất là vốn đọng, không được để vốn đọng, có tiền đó mà không tiêu được. Thứ hai là không để nợ đọng, tức là hạng mục thi công xong, đã hoàn thành nhưng không quyết toán, “cứ ngâm đó mãi”. Thứ ba là thủ tục đọng, một vấn đề phổ biến hiện nay.

leftcenterrightdel
Quang cảnh hội nghị. Ảnh: QUANG HIẾU

Thủ tướng nhắc đến chuyến công tác kiểm tra thực hiện giải ngân vốn đầu tư công tại Ninh Bình vào cuối tuần qua. Thủ tướng cho biết, Ninh Bình tổ chức họp Hội đồng nhân dân mỗi tháng một lần để điều chuyển vốn từ công trình này sang công trình khác; bí thư, phó bí thư thường trực Tỉnh ủy xuống hỗ trợ chủ tịch các huyện để trực tiếp vận động hệ thống chính trị trong giải phóng mặt bằng. Điều này đã thúc đẩy tiến độ giải ngân vốn đầu tư công tại địa phương này.

Tại cuộc họp, Thủ tướng đọc tên các địa phương giải ngân tốt (đạt từ 45% trở lên): Nghệ An, Thái Bình, Hưng Yên, Ninh Bình, Phú Thọ, Bắc Ninh, Hà Nam, Lào Cai, Tiền Giang. Thủ tướng cũng nêu tên một số địa phương giải ngân rất chậm (dưới 20%): Quảng Trị, Trà Vinh, Khánh Hòa, Hòa Bình, Thái Nguyên, Cần Thơ, Đà Nẵng, Ninh Thuận, Đồng Nai.

VŨ DUNG