QĐND Online – Sau hơn một năm, kể từ khi Hà Tây sát nhập về Hà Nội, du lịch Ba Vì vẫn chưa có bước đột phá để phát huy tiềm năng các loại hình du lịch. Nhiều khu du lịch vẫn như… “nàng công chúa đang ngủ quên”. Do địa phương thiếu quy hoạch nên các nhà đầu tư “e ngại”, chưa dám đầu tư mạnh, có chiều sâu vào vùng đất này.

Tiềm năng còn bỏ ngỏ

Cách trung tâm Hà Nội 60 km về phía Tây, huyện Ba Vì (Hà Nội) nổi tiếng với bề dày văn hóa mang đậm nét Việt cổ (văn hóa Việt - Mường), gắn liền với huyền thoại “Sơn Tinh, Thủy Tinh”. Vùng địa linh nhân kiệt xứ Đoài này được thiên nhiên ưu ái, ban tặng một bức tranh sơn thủy hữu tình, với hệ sinh thái phong phú, đa dạng và hơn 300 di tích lịch sử văn hoá.

Du lịch Ba Vì được du khách biết đến với 2 vùng lớn: Khu vực sườn Đông núi Ba Vì có tiềm năng phát triển du lịch sinh thái. Bởi nơi đây đẹp thơ mộng, với thác, suối và rừng nguyên sinh.  Khu vực sườn Tây núi Ba Vì (tổng diện tích hơn 8000 ha) có địa thế đẹp, với những di tích văn hóa, lịch sử: đền thờ Bác Hồ, đền Thượng, đền Trung, đền Hạ và các hồ suối Bóp, suối Mít, suối Di rất thuận lợi cho phát triển du lịch văn hóa tâm linh, du lịch nghỉ dưỡng. Đặc biệt, hồ suối Hai với diện tích mặt nước khoảng 950 ha với nhiều hòn đảo lớn nhỏ, đã được Nhà nước đưa vào một trong 19 khu du lịch chuyên đề cấp quốc gia của cả nước, là điểm lý tưởng để phát triển du lịch tổng hợp.

Khu du lịch Suối Hai vẫn chưa khai thác hết tiềm năng sẵn có của một khu du lịch cao cấp.

Ngoài ra, nguồn nước khoáng nóng Thuần Mỹ, hồ Cầm Quỳ, sân golf Đồng Mô, được đánh giá là sân golf hàng đầu miền Bắc… là những khu du lịch có quy mô lớn, tuy nhiên, cho đến thời điểm này, những địa danh để du khách tìm đến vẫn khá quen thuộc và không nhiều chuyển biến. Bức tranh du lịch Ba Vì chỉ dừng lại ở một số khu du lịch nằm ở sườn Đông núi Ba Vì, như: Khoang Xanh, Đầm Long, Tản Đà, Ao Vua…

Ngoài ra, Ba Vì còn có tiềm năng khai thác du lịch trên những thảo nguyên cỏ xanh mướt, những trang trại bò sữa trải rộng. Chăn nuôi và cung cấp bò sữa đã và đang là thế mạnh của Ba Vì nhưng chưa được sử dụng triệt để trong phát triển du lịch và dịch vụ.

Theo ông Nguyễn Việt Giang, Phó Phòng Văn hóa – Thông tin huyện Ba Vì, du lịch Ba Vì chưa phát huy hết tiềm năng là do dịch vụ lữ hành, các cơ sở lưu trú chưa phát triển. Bên cạnh đó, chưa có sự tham gia tích cực của người dân địa phương vào phát triển du lịch. Đặc biệt, các doanh nghiệp làm du lịch không có sự gắn kết, hỗ trợ lẫn nhau để cùng tạo thương hiệu và xây dựng sản sản phẩm du lịch. Tư duy kinh doanh còn manh mún, dẫn đến đầu tư không có quy hoạch dài hơi. Các doanh nghiệp kinh doanh du lịch chủ yếu dựa vào khai thác những thứ sẵn có trong tự nhiên”.

Cần sự đột phá

Thực tế, việc đầu tư phát triển du lịch đã được các nhà lãnh đạo huyện Ba Vì và UBND tỉnh Hà Tây (cũ) quan tâm khá sớm. Từ năm 1996, Ba Vì đã xây dựng xong quy hoạch tổng thể phát triển du lịch (1996-2010). Thời gian qua, huyện Ba Vì cũng đã tăng cường công tác quy hoạch, mời gọi đầu tư, quảng bá danh thắng Ba Vì. Hiện, Ba Vì đã có 15 doanh nghiệp tham gia đầu tư kinh doanh dịch vụ du lịch. Từ chỗ chỉ có hơn 600 nghìn lượt khách, với doanh thu 31,3 tỷ đồng năm 2006, đến năm 2009, Ba Vì đã thu hút được gần 1,1 triệu lượt khách đến tham quan, đưa doanh thu tăng lên 70 tỷ đồng. Năm 2010, Ba Vì phấn đấu đón khoảng 1,3 triệu lượt khách, tạo việc làm ổn định cho 1400 lao động tại các điểm du lịch. Phấn đấu đến năm 2015, mức thu nhập bình quân các xã miền núi là 21,3 triệu đồng/ người /năm, giảm nghèo 3-5%/ năm.

Du lịch Ba Vì cần có sự đột phá

Ông Nguyễn Việt Giang cho biết, theo kế hoạch dự án phát triển du lịch Ba Vì đến năm 2010, du lịch Ba Vì sẽ phát triển quy mô hơn, chuyên nghiệp hơn. Hiện, Ba Vì đang xúc tiến đầu tư khu du lịch hồ Suối Hai, nước khoáng nóng Thuần Mỹ; sân golf Đồng Mô… Đặc biệt, trong thời gian tới, Ba Vì sẽ đầu tư, phát triển mạnh loại hình du lịch cộng đồng: vườn thuốc nam tại nhà người dân tộc Dao, Mường (xã Ba Vì); du lich nông nghiệp, nông thôn, như: các trang trại bò, dê, ao cá; làng nghề chè, sữa  tại ba xã: Vân Hòa, Yên Bài, Tản Lĩnh…

Tuy nhiên, về vấn đề quy hoạch, du lịch Ba Vì còn có nhiều hạn chế nên các điểm du lịch còn nhỏ bé, phân tán. Các điểm du lịch tại khu vực sườn Đông, gần đây mới được quy hoạch chi tiết nhưng còn manh mún, hiệu quả chưa cao. Một số dự án du lịch trọng điểm triển khai quy hoạch chậm, các khu du lịch chuyên đề quốc gia:  hồ Suối Hai, khu du lịch sườn Tây núi Ba Vì… giống như “nàng công chúa đang ngủ quên”. Vì quy hoạch chậm nên chưa tạo được sức hấp dẫn để thu hút đầu tư. Do Hà Tây đã sáp nhập về Hà Nội nên các dự án này còn phải tiếp tục chờ đợi.

Đại lễ 1000 năm Thăng Long - Hà Nội đang đến rất gần, mong rằng các ngành chức năng huyện Ba Vì sẽ quan tâm, đẩy nhanh hơn nữa công tác bổ sung quy hoạch tại các khu du lịch trọng điểm này. Cùng với sự hỗ trợ của TP. Hà Nội, hi vọng Ba Vì sẽ là tâm điểm du lịch tạo nên sức đột phá cho kinh tế Ba Vì nói riêng và Thủ đô Hà Nội nói chung.

Bài và ảnh: Nguyễn Oanh - Minh Mạnh