Giữ lửa cải cách để kinh tế phục hồi

Đồng hành với doanh nghiệp vượt qua đại dịch

Hai năm qua, với tinh thần đồng hành với DN, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã kịp thời ban hành nhiều chính sách, giải pháp hỗ trợ tháo gỡ khó khăn cho hoạt động sản xuất, kinh doanh của DN. Kết quả, trong năm 2021, gần 160 nghìn DN thành lập mới và quay trở lại hoạt động. Tổng vốn đầu tư thực hiện toàn xã hội ước đạt hơn 2,89 triệu tỷ đồng, tăng 3,2% so với năm 2020. Tuy đây là mức tăng thấp nhất trong nhiều năm qua nhưng là kết quả khả quan trong bối cảnh dịch Covid-19 diễn biến phức tạp và có những tác động tiêu cực trong nước và trên thế giới. Thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài phục hồi, tổng vốn đăng ký đạt hơn 31 tỷ USD, tăng 9,2% so với năm 2020, cho thấy nhà đầu tư nước ngoài tiếp tục tin tưởng vào kết quả phòng, chống dịch Covid-19 của Chính phủ cũng như môi trường đầu tư tại Việt Nam.

Hoạt động sản xuất tại Nhà máy Z115, Tổng cục Công nghiệp quốc phòng. Ảnh: VŨ DUNG

Ghi nhận những nỗ lực của Chính phủ Việt Nam trong cải thiện môi trường kinh doanh, phản ánh của cộng đồng DN trong nước và nước ngoài cho biết, trong hai năm qua, những khó khăn phát sinh từ đại dịch Covid-19 mà DN phản ánh đã được Chính phủ, các cơ quan chức năng xử lý, giải quyết rất kịp thời, tạo tin tưởng cho nhà đầu tư. Nêu rõ về điều này, ông Seck Yee Chung, Phó chủ tịch Hiệp hội DN Singapore tại Việt Nam đánh giá cao những nỗ lực của Chính phủ trong việc phòng, chống dịch Covid-19 và bảo đảm các chính sách hỗ trợ, ưu đãi nhằm giúp các DN nước ngoài yên tâm đầu tư tại Việt Nam. Việc Chính phủ đã và đang tập trung phát triển nền kinh tế số khi khuyến khích sử dụng các cổng nộp tài liệu trực tuyến, thư điện tử... sẽ giúp Việt Nam vươn lên thành nước phát triển.

Năm 2022 được dự đoán tiếp tục là một năm đầy thách thức đối với cộng đồng DN. Hiện Việt Nam đang đẩy mạnh các chính sách hỗ trợ để thúc đẩy quá trình phục hồi, hỗ trợ DN. Ngày 30-1-2022, tại Nghị quyết số 11/NQ-CP, Chính phủ đã ban hành Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế-xã hội và triển khai Nghị quyết số 43/2022/QH15 của Quốc hội về chính sách tài khóa, tiền tệ hỗ trợ chương trình phục hồi và phát triển kinh tế-xã hội. Ngày 8-2-2022, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định 167/QĐ-TTg phê duyệt Chương trình hỗ trợ doanh nghiệp khu vực tư nhân kinh doanh bền vững giai đoạn 2022-2025. Một loạt chuyển động chính sách quan trọng đã diễn ra trên thực tế, như giảm thuế VAT cho hầu hết mặt hàng từ 10% xuống 8%, chủ trương mở cửa lại các đường bay quốc tế...

Cải cách thủ tục hành chính là “gói cứu trợ” được mong chờ nhất

Có thể thấy, cộng đồng DN rất kỳ vọng vào các giải pháp hỗ trợ này của Việt Nam. Song, nhiều ý kiến đề nghị cần có lộ trình thực thi hiệu quả các giải pháp hỗ trợ. Bởi trên thực tế, quá trình triển khai các chính sách hỗ trợ thời gian qua còn hạn chế. Đề cập tới thực trạng này, bà Trần Thị Lan Anh, Tổng thư ký Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cho biết, trên thực tế, việc vận dụng các quy định, chính sách ở các địa phương vẫn còn tồn tại một số bất cập, chưa thực sự tạo điều kiện thuận lợi, tạo niềm tin cho các nhà đầu tư. Một số quy định trong các văn bản vẫn còn mâu thuẫn nhau, gây khó khăn trong quá trình áp dụng, hay khiến việc áp dụng không thống nhất, gây mất bình đẳng giữa các nhà đầu tư. Đưa ra nhiều đề xuất để thúc đẩy quá trình phục hồi của nền kinh tế, VCCI kiến nghị Chính phủ đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin với các thủ tục hành chính, tiến tới giải quyết hoàn toàn thủ tục hành chính trên môi trường mạng. Cùng với đó, nâng cao hiệu quả thực thi của bộ máy chính quyền; cần có giải pháp kiểm tra quá trình triển khai thực hiện, quan tâm nâng cao hiệu quả thực thi của các bộ, ngành và chính quyền các địa phương để củng cố niềm tin cho cộng đồng kinh doanh và người dân.

Theo ông John Rocher, Chủ tịch Hiệp hội DN Hoa Kỳ tại Việt Nam (AmCham), yếu tố quan trọng nhất để Việt Nam đẩy nhanh quá trình phục hồi là tạo một môi trường minh bạch, khuyến khích đầu tư, thúc đẩy chuỗi cung ứng và duy trì mức tăng trưởng của các nhà đầu tư FDI tại Việt Nam. Có cùng quan điểm, Chủ tịch Hiệp hội DN Hàn Quốc tại Việt Nam, ông Kim Han Yong cho biết, việc Việt Nam cần được ưu tiên sau đại dịch là thúc đẩy phục hồi nền kinh tế, cũng như tạo ra một môi trường thông thoáng, đáp ứng được tiêu chuẩn toàn cầu. Việt Nam đã mở ra nhiều cơ hội về năng lượng mới, năng lượng tái tạo... và đây là cơ hội hợp tác giữa hai bên cùng phát triển trong lĩnh vực năng lượng khi nhiều DN năng lượng của Hàn Quốc đang có kế hoạch xúc tiến đầu tư tại Việt Nam.

Thừa nhận trong quá trình thực thi chính sách còn hạn chế, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng cho biết, trong các kiến nghị, các DN đều nhấn mạnh đến vấn đề đơn giản hóa các thủ tục, bảo đảm tính minh bạch, rõ ràng, nhất quán trong thực thi triển khai các quy định, chính sách trên toàn quốc; tính công bằng, minh bạch và thái độ phục vụ sát cánh cùng DN của đội ngũ cán bộ cấp thực thi. Đây là điều DN mong mỏi nhất từ phía các cơ quan chính quyền. Do đó, trong thời gian tới cần tiếp tục quán triệt quan điểm hỗ trợ tối đa cho DN phát triển; coi việc thực hiện các giải pháp, chính sách hỗ trợ phát triển DN và khôi phục nền kinh tế là nhiệm vụ trọng yếu, cấp bách, cần sự vào cuộc của toàn bộ hệ thống chính trị.

VŨ DUNG