"Thương yêu người bệnh, chữa bệnh tật và giữ sức khỏe của đồng bào. Đó là một nhiệm vụ rất vẻ vang. Vì vậy, cán bộ cần phải thương yêu săn sóc người bệnh như anh em ruột thịt của mình, coi họ đau đớn cũng như mình đau đớn…". Lời dạy đó của Bác Hồ sẽ mãi mãi còn giá trị với đội ngũ cán bộ ngành y tế nước ta.

Trải qua những năm tháng lịch sử, các thế hệ đi trước đã xây nền đắp móng cho ngành y tế cách mạng Việt Nam có được những thành tích đáng tự hào như ngày nay. Từ vài trăm cán bộ y tế vào những ngày đầu thành lập nước, đến nay, ngành y tế nước ta có gần 119.000 cán bộ y, dược, điều dưỡng, kỹ thuật viên, hộ lý, y công... làm việc ở các bệnh viện trên mọi miền đất nước, trong đó gần 50 nghìn cán bộ có trình độ đại học các loại và hơn 1000 cán bộ trên đại học. Họ là những chiến sĩ áo trắng trên mặt trận chăm sóc sức khoẻ, bảo vệ nhân dân, vất vả ngày đêm với người dân bên những giường bệnh. Thực hiện lời dạy của Bác "Lương y phải như từ mẫu", nhiều năm qua, ngành y tế đã rất nỗ lực trong việc tuyên truyền, giáo dục đội ngũ cán bộ y bác sĩ nâng cao y đức, phát huy tinh thần trách nhiệm chăm sóc người bệnh. Bên cạnh việc ban hành 12 điều y đức, quy định về giao tiếp trong các cơ sở y tế, ngành y tế đã thực hiện nhiều biện pháp về cải cách hành chính để giảm thủ tục phiền hà cho người dân đi khám, chữa bệnh và tăng cường văn hoá nghề nghiệp để nâng cao sự hài lòng của người bệnh với các dịch vụ y tế.

Các y tá, bác sĩ chăm sóc bệnh nhân Đặng Gia Hùng trước ca mổ ghép tủy đầu tiên của miền Bắc tại BV Nhi Trung ương (ảnh Vnn)

Nhiều bệnh viện đã thiết lập đường dây nóng hoạt động liên tục 24/24 giờ để giải quyết các đề nghị của người bệnh và nhân dân. Bộ Y tế cũng đã tổ chức đánh giá bệnh viện hàng năm thông qua phong trào thi đua xây dựng bệnh viện xuất sắc toàn diện học tập noi gương anh hùng liệt sĩ - bác sĩ Đặng Thuỳ Trâm. Trong đó đã đưa tiêu chí đánh giá sự hài lòng của người bệnh vào tiêu chuẩn kiểm tra bệnh viện hàng năm và tỷ lệ điểm đáng kể để thu hút sự quan tâm của chỉ đạo, lãnh đạo các bệnh viện trong việc nâng cao văn hoá ứng xử cho cán bộ y tế. Nhiều nơi đã từng bước công khai giá thuốc, giá dịch vụ và thuốc dùng hàng ngày cho người bệnh. Bệnh viện có phòng thông tin hướng dẫn tại khoa khám và lắp đặt hệ thống lấy sổ khám tự động để bảo đảm công bằng cho người dân đi khám bệnh. Tổ chức duyệt mổ hàng ngày thay cho duyệt mổ hàng tuần, tổ chức phẫu thuật ngoài giờ hành chính để giảm thời gian chờ mổ của người bệnh… Nhìn chung các dịch vụ chăm sóc sức khoẻ, khám, chữa bệnh ngày càng đổi mới, các kỹ thuật tiên tiến được áp dụng, chất lượng khám, chữa bệnh ngày càng được cải thiện. Thời gian điều trị trung bình được rút ngắn, tinh thần thái độ chăm sóc người bệnh được cải thiện từng bước. Không ít cán bộ bác sĩ, y tá, điều dưỡng đã nêu cao tấm gương y đức, làm việc tận tuỵ, không ngại khó khăn, quan tâm, chăm sóc người bệnh với một tinh thần trách nhiệm thực sự. Hiện tượng sách nhiễu gây phiền hà cho người bệnh cũng đã ngày càng được giảm nhiều.

Nhưng buồn thay, trước nhu cầu khám chữa bệnh chăm sóc sức khoẻ của người dân ngày càng cao, các bệnh viện đều bị quá tải, đội ngũ cán bộ y tế thiếu nghiêm trọng thì sức ép công việc đối với họ cũng rất lớn. Do vậy, bên cạnh những tấm gương tốt của nhiều cán bộ thì đâu đó vẫn còn những "con sâu làm rầu nồi canh". Vẫn còn phổ biến tình trạng y tá, điều dưỡng nhận phong bì bồi dưỡng của người nhà bệnh nhân trước mắt người bệnh như điều hiển nhiên. Trong khi người bệnh đang lo lắng về căn bệnh hiểm nghèo của mình thì một số cán bộ y tế dường như lại có thái độ thờ ơ, thiếu quan tâm, thiếu tinh thần trách nhiệm trong việc khám chữa bệnh cứu người… Trực tiếp chăm sóc người thân ở bệnh viện, chúng tôi đã thật sự đau lòng khi buộc phải chứng kiến một số bác sĩ, y tá cái tâm chưa thật sự trong sáng. Thậm chí còn lợi dụng sự mong manh giữa cái sống, cái chết của người bệnh để kiếm chác thu lợi.

Mặc dù công tác cải cách hành chính trong bệnh viện để tạo điều kiện cho người dân được khám chữa bệnh thuận lợi tuy được cải tiến nhưng vẫn còn quá nhiều thủ tục rườm rà, nhất là đối với người bệnh bảo hiểm y tế, người nghèo, chính sách... Ở nhiều bệnh viện thì việc giải thích cho người bệnh về phương pháp điều trị, về phẫu thuật, về viện phí chưa đầy đủ làm cho người bệnh hoang mang lo lắng. Do tình trạng quá tải bệnh nhân dẫn đến người bệnh phải nằm ghép nên gặp nhiều khó khăn trong điều trị, trong sinh hoạt và công tác vệ sinh vô khuẩn. Thái độ phục vụ của cán bộ y tế ở một số bệnh viện chưa tốt, hiện tượng tai biến trong điều trị vẫn còn xảy ra, có nơi còn để vụ việc khiếu kiện kéo dài chưa giải quyết dứt điểm… Đó là những bức xúc khiến người bệnh chưa thể hài lòng về chất lượng dịch vụ y tế.

Nhân ngày Thầy thuốc Việt Nam 27-2 năm nay, Bộ trưởng Trần Thị Trung Chiến cho biết, ngành y tế sẽ tiếp tục phát động phong trào thi đua rèn luyện nâng cao đạo đức nghề nghiệp, xây dựng bệnh viện xuất sắc toàn diện về mọi mặt. Đặc biệt là thực hiện tốt lời dạy của Bác, học tập và làm theo tấm gương người anh hùng liệt sĩ-bác sĩ Đặng Thuỳ Trâm, mỗi một cán bộ, công chức, nhân viên y tế cần không ngừng tu dưỡng, học hỏi, rèn luyện nâng cao tay nghề, tinh thần trách nhiệm và lòng nhân ái đối với người bệnh; cũng như trách nhiệm hoàn thành xuất sắc các nhiệm vụ được giao theo tinh thần đẩy mạnh cải cách hành chính nhằm giảm phiền hà cho người bệnh.

Nhiệm vụ của ngành y tế đặt ra trong năm Đinh Hợi này cũng khá nặng nề, đòi hỏi toàn ngành phải nỗ lực phấn đấu để thực hiện tốt công tác chăm sóc, bảo vệ và nâng cao sức khỏe nhân dân trong tình hình mới. Trong đó, đặc biệt chú ý nâng cao chất lượng các dịch vụ khám, chữa bệnh và đẩy mạnh các hoạt động cải cách hành chính nhằm tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp khi làm việc trong lĩnh vực y tế. Tuy nhiên, thiết nghĩ rằng, để cho những chủ trương chính sách đi vào thực tế thì đội ngũ cán bộ y, bác sĩ ở các bệnh viện sẽ phải là đội ngũ chủ lực đi đầu thực hiện tốt các phong trào thi đua giảm phiền hà, tiêu cực tại các bệnh viện. Với tinh thần thương yêu người bệnh như anh em ruột thịt của mình thì nhất định họ sẽ góp phần hạn chế được tiêu cực, làm "lành mạnh hoá môi trường" bệnh viện.

Hà Thanh Minh