40 năm đổi mới, cùng các lĩnh vực khác, nền kinh tế Việt Nam đã có sự tăng trưởng ngoạn mục. Tuy nhiên, bên cạnh đó, cũng đã xuất hiện những vấn đề.

Trước đây, động lực cơ bản của nền kinh tế Việt Nam là mô hình công nghiệp hóa kiểu cũ, dựa nặng vào gia công, lắp ráp, vào tài nguyên than, dầu hay lao động giá rẻ. Giờ đây, những động lực ấy đã không còn phù hợp với sự tăng trưởng theo mô hình kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế tri thức.

Đại hội XIV của Đảng đặt mục tiêu từ năm 2026, nền kinh tế Việt Nam tăng trưởng kinh tế hai con số. Ảnh minh họa: VGP

Vì thế, khi bước vào giai đoạn phát triển mới, cần có một cuộc cách mạng trong tư duy phát triển. Nếu vẫn giữ tư duy cũ, chỉ “chỉnh sửa” hay “nâng cấp” mô hình cũ, thì khó có thể đạt được những mục tiêu mới. Theo đó, mục tiêu tăng trưởng hai con số cần được coi là một bài kiểm tra lớn về tư duy, về tầm nhìn quản trị phát triển quốc gia, chứ không chỉ là bài toán tăng trưởng GDP thuần túy. Muốn tăng trưởng cao, không thể tiếp tục dựa vào mô hình cũ mà phải tập trung chuyển đổi cơ cấu kinh tế, xác lập mô hình tăng trưởng mới dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; tăng trưởng cao nhưng phải trên nền tảng ổn định kinh tế vĩ mô; phát triển nhanh nhưng bền vững, gắn với tiến bộ, công bằng xã hội, bảo vệ môi trường và nâng cao đời sống nhân dân.

Ở góc độ vận hành nền kinh tế, cần có sự chuyển biến mạnh mẽ về tư duy, cùng với việc quản lý, còn phải coi doanh nghiệp là đối tác, là nguồn lực trung tâm của quá trình phát triển. Tư duy “đồng hành, kiến tạo, phục vụ” cần được thể chế hóa rõ ràng và nhất quán hơn.

Đại hội XIV của Đảng được kỳ vọng sẽ tiếp tục khẳng định tinh thần đổi mới, tạo ra chuyển biến mang tính bước ngoặt về tư duy phát triển, cải cách thể chế và tái định vị các động lực tăng trưởng. Khi được cụ thể hóa bằng chương trình hành động rõ ràng và cơ chế thực thi hiệu quả, Đại hội XIV sẽ trở thành dấu mốc quan trọng, mở ra giai đoạn phát triển mới năng động, bền vững cho đất nước.