Để vào làm việc với Công ty Cổ phần T và B, phóng viên Báo Quân đội nhân dân phải “xin phép” bảo vệ Doanh nghiệp nấm Hương Nam. Ảnh: NGUYỄN ĐỨC TIẾN

Trụ sở Công ty Cổ phần T và B (tên viết tắt của hai từ thương binh, bệnh binh) nằm trên địa bàn xã Khánh Cư, huyện Yên Khánh (tỉnh Ninh Bình). Điều bất ngờ là khi chúng tôi tìm đường vào Công ty thì vướng ngay hai cánh cổng sắt to tướng, đóng im ỉm. Người giữ chìa khóa cổng không phải của Công ty Cổ phần T và B mà lại là bảo vệ của một cơ sở khác - Doanh nghiệp nấm Hương Nam!

Vì sao khóa?

Sau một hồi diễn giải, cuối cùng chúng tôi cũng được mở cổng để vào sâu bên trong. Đó mới chính là “đại bản doanh” của Công ty Cổ phần T và B.

Sự “khó hiểu” của chúng tôi đã được giải thích bằng nỗi niềm bức xúc của chị Phạm Kim Cúc (thương binh chống Mỹ hạng 4/4) - Giám đốc Công ty Cổ phần T và B: “Công ty là doanh nghiệp chuyên hoạt động trong lĩnh vực trồng nấm, đang tiêu thụ tốt trên thị trường. Đã 4 năm kể từ ngày về đây, chưa khi nào chúng tôi được yên ổn. Doanh nghiệp nấm Hương Nam đã gây khó khăn đủ điều. Đặc biệt là ngang nhiên phong tỏa, quản lý cổng và đường đi chung. Hằng ngày, 6 giờ sáng họ mở cổng và đóng lại lúc 18 giờ chiều. Gần đây, ông Phạm Quốc Hương, Giám đốc Doanh nghiệp nấm Hương Nam còn không cho xe ôtô vào Công ty, muốn vào được phải nộp 200.000 đồng/lượt. Ông Hương còn nuôi một đàn chó rất dữ, đã nhiều người khi qua cổng bị chó cắn. Khách hàng đến giao dịch rất sợ”. 

Bản thân Giám đốc Phạm Thị Cúc đã từng bị chó cắn, bị khóa trái cổng không vào được. Trong cuốn sổ nhật ký của mình, chị ghi rất rõ từng chi tiết, chúng tôi đọc không khỏi xót xa: “6 giờ tối ngày 3-3-2009, Cúc bị chó đuổi cắn, phải trèo cổng, ngã gẫy tay”; “Ngày 12-3-2009, Cúc bắc thang trèo tường vào, lại bị ngã gẫy tay lần hai, tổng cộng hai lần bó bột mất 3 tháng”. “Trong các ngày 23-1, 16-2, 21-2-2009, chị Nhạc, anh Hạnh, chị Vòng… cổ đông của công ty bị chó cắn…”.

Trước tình cảnh trên, Giám đốc Phạm Thị Cúc đã nhiều lần kiến nghị với cơ quan chức năng huyện Yên Khánh, đề nghị giải quyết. Trong văn bản ngày 20-7-2009 mới đây, chị phản ánh: “Đất giao thông do UBND xã Khánh Cư quản lý là đường cổng đi chung của hai doanh nghiệp, nhưng Doanh nghiệp nấm Hương Nam đã tự tiện làm thành hai loại cổng và toàn quyền khóa cổng làm ảnh hưởng trầm trọng đến việc SXKD của Công ty T và B và người lao động tại địa phương. Việc làm này nhằm hai mục đích: Thu tiền lệ phí đường công và cản trở hoạt động giao dịch, ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế của Công ty”.

“Người khóa cổng” nói gì?

Chúng tôi có buổi làm việc với ông Phạm Quốc Hương - Giám đốc Doanh nghiệp nấm Hương Nam. Đề cập đến chuyện “khóa cổng, ngăn đường”, ông Hương giải thích: “Trước đây, chúng tôi đã được UBND tỉnh Ninh Bình cho thuê hơn 10.000 mét vuông đất (đã làm sổ đỏ) ở phía ngoài Công ty T và B. Mảnh đất này nằm phía Bắc con đường. Hơn 10.000 mét vuông đất phía Nam con đường, mặc dù chưa có quyết định thuê nhưng đã nằm trong dự án chế biến nấm giai đoạn hai. Công ty cũng đã mua toàn bộ tài sản (nhà xưởng) ở khu đất này. Kể từ khi Công ty T và B về đây đi chung đường, thỉnh thoảng chúng tôi lại bị mất cắp tài sản. Khách hàng, phóng viên báo chí vào chỗ bà Cúc đi lại rất “lông ngông”! Vì vậy, chúng tôi có trách nhiệm quản lý, bảo vệ tài sản của mình”.

Về việc thu lệ phí của Công ty Cổ phần T và B trên đường đi chung, ông Phạm Quốc Hương giải thích: “Chúng tôi mất công đầu tư xây dựng đường thì việc thu phí xe coi như là trách nhiệm chung…”.  Đáng chú ý, trong báo cáo số 18/BC-DN của Doanh nghiệp này gửi UBND huyện Yên Khánh và Ban giải phóng mặt bằng huyện có đoạn: “Công ty Cổ phần T và B phải mở cổng khác”. 

Khi kết thúc buổi làm việc với chúng tôi, ông Phạm Quốc Hương thẳng thừng tuyên bố: “Sẽ không bao giờ có chuyện hai doanh nghiệp (có cùng ngành hàng - PV) đi chung một con đường”!?

Cần giải quyết vụ việc có lý, có tình!

Để tìm hiểu thấu đáo sự việc, chúng tôi cũng đã có buổi làm việc với cơ quan chức năng của huyện Yên Khánh. Theo ông Đỗ Anh Minh, Trưởng phòng Tài nguyên - Môi trường huyện Yên Khánh: Quyết định số 1379/QĐ-UB ngày 9-8-2002 của UBND tỉnh Ninh Bình về việc cho doanh nghiệp tư nhân Hương Nam thuê đất nêu rõ: “Giao cho Doanh nghiệp tư nhân Hương Nam thuê đất để xây dựng Trung tâm sản xuất giống nấm và chế biến nấm xuất khẩu là 10.005 mét vuông, làm đường giao thông 5.000 mét vuông”. Ông Minh cũng khẳng định: Đã là đất giao thông thì mọi người đều có thể đi lại, và đương nhiên không phải nộp lệ phí. Trên thực tế Doanh nghiệp nấm Hương Nam không nộp thuế đất đoạn đường này.

Trong quyết định của tỉnh Ninh Bình đã xác định rõ khu đất của Doanh nghiệp nấm Hương Nam đến trước (và sau này có thêm Công ty Cổ phần T và B) có 5.000 mét để làm đường giao thông, không có dòng nào ghi “Doanh nghiệp nấm Hương Nam có trách nhiệm quản lý” như lý giải của ông Phạm Quốc Hương.

Trao đổi với chúng tôi chiều ngày 23-7, ông Đỗ Văn Dung, Phó chủ tịch UBND huyện Yên Khánh cho biết: “Huyện luôn xác định đoạn đường đi vào hai doanh nghiệp là lối đi chung. Doanh nghiệp nọ không thể cản trở hoạt động của doanh nghiệp kia. Việc thu phí trong thời gian qua của Doanh nghiệp nấm Hương Nam là sai. Chúng tôi cũng yêu cầu hai doanh nghiệp xây dựng quy chế “đi chung”, thống nhất nội quy đi lại, thời gian, đảm bảo an ninh trật tự... Phần kinh phí mà Doanh nghiệp nấm Hương Nam đã đầu tư cải tạo đường, Công ty Cổ phần T và B nên có trách nhiệm đóng góp. Nếu điều kiện khó khăn quá thì thôi”.

Chúng tôi đặt vấn đề: Nếu Doanh nghiệp nấm Hương Nam không chấp nhận “đi chung đường” thì huyện xử lý ra sao? Ông Đỗ Văn Dung khẳng định: “Nếu vậy, chúng tôi sẽ thực hiện thu hồi đất và tháo dỡ cổng, bảo đảm quyền lợi chung”.

Theo chúng tôi, hướng giải quyết như UBND huyện Yên Khánh là tương đối hợp lý, hợp tình. Vấn đề là các biện pháp triển khai trên thực tế cần phải cương quyết, rõ ràng để Doanh nghiệp nấm Hương Nam nghiêm túc chấp hành. Việc doanh nghiệp này tự cho mình quyền quản lý đường đi chung, “kiểm soát” khách đến giao dịch với Công ty Cổ phần T và B là không chính đáng, ảnh hưởng đến sản xuất, đời sống của người lao động. Nhất là đối với một doanh nghiệp có các cổ đông và người lao động là đối tượng chính sách.

Nhóm phóng viên Kinh tế-xã hội Báo QĐND