5 năm về trước, những ai đến TP Hồ Chí Minh đều thấy ở đô thị lớn nhất nước này không có nhiều công viên, khu vui chơi công cộng. Nhưng giờ đây, ở khắp nơi trong Thành phố đã hình thành những công viên đặc thù, được người dân gọi là: Công viên ven kênh rạch. Mỗi sáng sớm hay khi chiều buông, hòa trong những tiếng xe ồn ã, dạo qua các tuyến đường ven các tuyến kênh Nhiêu Lộc - Thị Nghè, Tàu Hũ - Bến Nghé… sẽ bắt gặp những không gian thanh bình bên dòng kênh xanh, có rất đông người dân tập thể dục, đọc sách, trò chuyện, vui chơi… trên những thảm cỏ, ghế đá, dưới những cây xanh vươn cao, tỏa bóng râm mát. Vào buổi tối, đi dọc theo Đại lộ Võ Văn Kiệt thuộc quận 1, quận 5, quận 8..., dưới ánh đèn đường soi bóng xuống dòng kênh có rất đông người dân tập trung vui chơi, trò chuyện, thể dục trên những thảm cỏ, sân chơi rộng rãi.
Bà Nguyễn Thị Tâm, Việt kiều Mỹ, khi về nước đã không khỏi ngỡ ngàng: "Tôi rất ấn tượng trước sự đổi thay nhanh chóng của Thành phố. Việc chỉnh trang, cải tạo kênh rạch, môi trường nước để tạo nên hàng nghìn héc-ta khuôn viên công cộng ven kênh rạch thực sự là một cuộc "cách mạng" về chỉnh trang đô thị. Đây là nét đặc thù và cũng là niềm tự hào lớn lao của Thành phố mang tên Bác kính yêu".
Kênh Tàu Hũ - Bến Nghé sau khi cải tạo ngày càng xanh, sạch, đẹp.
Những năm gần đây, TP Hồ Chí Minh đã chỉ đạo, triển khai quyết liệt nhiều dự án công viên, khu sinh hoạt cộng đồng cho người dân và du khách. Tháng 4-2015, phố đi bộ ở trung tâm quận 1 được khánh thành và đưa vào hoạt động đã tạo điểm đến, sân chơi mới. Với hệ thống đài phun nước, đèn chiếu sáng hiện đại, phố đi bộ thực sự là một công viên rộng lớn gắn với các quần thể kiến trúc có tính biểu tượng, lịch sử như: Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh, Nhà hát Thành phố, Trụ sở UBND TP Hồ Chí Minh... Mới đây, UBND TP Hồ Chí Minh cũng đã chỉ đạo Sở Quy hoạch - Kiến trúc sớm hoàn chỉnh quy hoạch tỷ lệ 1/500 Công viên Bến cảng Bạch Đằng. Đây được xem là công trình mang tính đặc thù của đô thị có nhiều kênh rạch, được thiết kế hài hòa, đối xứng với Quảng trường Trung tâm (thuộc Khu đô thị Thủ Thiêm) bên kia bờ sông Sài Gòn và hài hòa với các công trình, cảnh quan trong khu vực Bến Nhà Rồng, Bến Nghé. Sau khi hoàn thành, công viên hiện đại này sẽ được khai thác phục vụ phát triển du lịch đường sông.
Được biết, thời gian tới, Thành phố sẽ đẩy nhanh các dự án di dời 17.000 hộ dân sinh sống ven kênh rạch, tổ chức chỉnh trang, cải tạo vệ sinh môi trường nước, xây dựng tuyến hành lang ven kênh để giúp hồi sinh các dòng kênh, tạo thêm không gian sinh hoạt cộng đồng.
Bài và ảnh: ĐẶNG KIÊN