Chính quyền không thể thờ ơ

Một góc núi Phú Gia lở sát nhà dân.

Dân nơm nớp lo...

Hiện tượng nứt, lở sườn núi Phú Gia bắt đầu xuất hiện từ vài năm nay do việc khai thác đất, đá xây dựng đường vào khu kinh tế Chân Mây, thiếu hợp lý về vị trí quy hoạch khai thác. Đất, đá ngay bên chân đèo Phú Gia bị lấy đi quá nhiều đã tạo nên những hầm hố nham nhở, khoét sâu vào bên trong thành hàm ếch... lâu ngày gây hiện tượng nứt, gãy triền núi. Sau khi hoàn tất công trình, các đơn vị khai thác đất, đá đã “quên” thực hiện các biện pháp hoàn trả, cải tạo mặt bằng vì không có cơ quan chức năng nào ở Thừa Thiên - Huế “nhắc nhở” họ thực hiện công việc này. Hiện tại, vành đai sạt lở hình vòng cung đã lan rộng ra cả một góc núi Phú Gia, tạo nên nhiều điểm đứt gãy sâu vào bên trong hơn 5 mét và kéo dài hàng trăm mét từ triền núi xuống đến chân núi. Đất, đá sạt lở đã cuốn trôi và vùi lấp vô số cây rừng, cây lâm nghiệp nhiều năm tuổi của người dân. Dưới chân đồi, gần 2 héc-ta đất màu, vườn ươm cây giống lâm nghiệp của người dân trong thôn phải bỏ hoang vì bị đất núi bồi lấp. Nghiêm trọng hơn cả là tính mạng của nhiều hộ dân đang bị đe dọa, đặc biệt là trong điều kiện thời tiết diễn biến bất thường hiện nay. Đã có những gia đình sống ven núi Phú Gia phải dọn đi nơi khác trong nỗi kinh hoàng vì nhà cửa từng bị đất, đá vùi lấp, hủy hoại sau một trận mưa lớn.

... Chính quyền cho là không hệ trọng

Toàn thôn Phú Gia hiện có hơn 180 hộ dân, trong đó 4 hộ dân ở sát chân núi đang bị đe dọa trực tiếp bởi nạn sạt lở đất. Mặc dù từ nhiều năm nay, người dân luôn nơm nớp sống bên cạnh núi lở, nhưng chính quyền sở tại và các cơ quan chức năng của huyện Phú Lộc vẫn “bình chân như vại”. Phải đến thời gian gần đây, trước sự “kêu cứu” của người dân, UBND xã Lộc Tiến mới có báo cáo kiến nghị bước đầu với Phòng Tài nguyên - Môi trường huyện Phú Lộc. Tuy nhiên, biện pháp xử lý sạt lở và bảo đảm an toàn tính mạng, tài sản của người dân trong vùng vẫn còn bỏ ngỏ. Người dân muốn dời đi nơi khác, nhưng không biết đi đâu, lấy đâu ra tiền mua đất tái định cư, xây dựng nhà mới?… Ông Võ Văn Minh - Phó trưởng phòng TNMT huyện Phú Lộc cho rằng: UBND tỉnh từng cho phép các đơn vị thi công vào khai thác, lấy đất, đá làm đường Chân Mây, nên việc giải quyết “hậu quả” là thẩm quyền của tỉnh. Thậm chí kinh phí hỗ trợ cho các hộ dân bị thiệt hại do lở núi Phú Gia cũng phải xin từ tỉnh. Ông Minh khẳng định, núi Phú Gia bị lở như hiện nay khó ảnh hưởng đến các nhà dân vì xảy ra ở khoảng cách khá xa (!?). Tuy nhiên, nỗi lo lắng đêm ngày của người dân Phú Gia trước tình trạng núi lở là có cơ sở, vì cách đây chưa lâu, hộ ông Nguyễn Tiến Tú sau khi may mắn thoát chết đã phải gấp rút dọn nhà đi nơi khác sinh sống do hậu quả lở núi. Chung cảnh ngộ với nhiều người dân sinh sống dưới chân núi Phú Gia, cứ hễ mưa lớn đổ xuống, những thành viên trong gia đình chị Phan Thị Hoa lại dắt díu nhau đi lánh nạn. Những đêm mưa gió kéo dài, nước bùn từ vùng núi lở không ngừng ập vào nhà, cả gia đình chị Hoa phải túc trực đắp “đê” che chắn. Núi lở cũng đã “nuốt chửng” gần 1 héc-ta rừng trồng của gia đình chị Hoa…

Cần có trách nhiệm cụ thể với dân

Trao đổi với chúng tôi, ông Vương Đình Cẩm - Bí thư Đảng ủy xã Lộc Tiến-cho biết: khoảng 10.000m³ đất, đá tiếp tục có nguy cơ sạt lở xuống chân núi Phú Gia khi mưa lớn. Hậu quả mà các hộ dân trong vùng phải gánh chịu và nguy cơ tiếp tục phải gánh chịu đã quá rõ ràng.

Tuy nhiên, những biện pháp khắc phục và phòng tránh hiểm họa lở núi ở Phú Gia do các cơ quan chức năng huyện Phú Lộc đề ra mới chỉ dừng lại ở việc: làm tờ trình xin kinh phí từ tỉnh để hỗ trợ cho các hộ dân bị thiệt hại ruộng vườn và cây trồng; đào mương cạnh các điểm sạt lở để tránh đổ nước mưa vào nhà dân (!). Với một vài động tác theo kiểu đối phó như vậy thì người dân không thể yên tâm. Điều mà người dân dưới chân núi Phú Gia mong đợi là trách nhiệm đi kèm với những việc làm cụ thể của chính quyền và cơ quan chức năng có thẩm quyền?

Bài và ảnh: QUÂN BÌNH