Trung tướng Nguyễn Tiến Quốc - Người gieo màu xanh cho Học viện Chính trị

Ít ai biết rằng, để có những hàng cây xanh mát hôm nay là cả một câu chuyện bắt đầu từ hơn 15 năm trước. Vào năm 2011, Trung tướng Nguyễn Tiến Quốc, Giám đốc Học viện Chính trị lúc bấy giờ (nghỉ hưu năm 2013), đã tham mưu cho Ban Giám đốc Học viện phát động, triển khai, thực hiện phong trào xây dựng cảnh quan môi trường xanh, sạch, đẹp. Qua phong trào, toàn trường đã quy hoạch và trồng gần 300 cây xanh trong khuôn viên Học viện. Ngày ấy, những cây sấu, cây xoài chỉ là những cây non nhỏ bé. Hôm nay, chúng đã trở thành những hàng cây lớn, tỏa bóng mát, kết trái ngọt. Có những công trình được hoàn thành trong vài tháng, nhưng cũng có những công trình phải mất hàng chục năm mới thấy hết giá trị. Những hàng cây ở Học viện Chính trị là một công trình như thế. Ở Trung tướng Nguyễn Tiến Quốc, người ta nhớ không chỉ một Giám đốc Học viện trong giai đoạn đổi mới và phát triển, mà còn nhớ một người lãnh đạo luôn dành nhiều tâm huyết xây dựng môi trường học tập, công tác xanh, sạch, đẹp. Đồng chí đã để lại một dấu ấn bền vững – dấu ấn hiện hữu trong từng tán cây, từng con đường và trong ý thức giữ gìn môi trường của nhiều thế hệ cán bộ, học viên Học viện Chính trị.

Tầm nhìn xây dựng Học viện xanh

Học viện Chính trị là trung tâm đào tạo, bồi dưỡng cán bộ chính trị của Quân đội nhân dân Việt Nam. Đây không chỉ là nơi truyền thụ tri thức lý luận chính trị, mà còn là môi trường rèn luyện phẩm chất, tác phong và văn hóa của người cán bộ chính trị. Với Trung tướng Nguyễn Tiến Quốc, môi trường của Học viện không chỉ là cảnh quan doanh trại mà còn là một bộ phận của môi trường giáo dục. Đồng chí luôn quan niệm: Một không gian xanh, sạch, đẹp sẽ góp phần hình thành nhân cách, ý thức kỷ luật và tình yêu đối với mái trường Quân đội.

Học viện Chính trị hưởng ứng "Tết trồng cây đời đời nhớ ơn Bác Hồ" năm 2026.

Trong những năm đầu của thập niên 2010, khi khái niệm “trường học xanh” hay “phát triển xanh” chưa phổ biến như hôm nay, đồng chí đã xác định việc xây dựng cảnh quan sinh thái phải được thực hiện bằng tầm nhìn lâu dài. Trồng cây không phải để làm đẹp trước mắt, mà là đầu tư cho nhiều thế hệ học viên. Tư duy ấy thể hiện rõ phong cách lãnh đạo của một người luôn nghĩ đến giá trị bền vững. Một nhiệm kỳ công tác có thể kết thúc, nhưng những gì được xây dựng bằng tầm nhìn sẽ tiếp tục phục vụ Học viện trong nhiều năm sau. Điều đáng quý là đồng chí không giao việc bảo vệ môi trường riêng cho cơ quan hậu cần. Đồng chí đặt nhiệm vụ ấy trong tổng thể xây dựng Học viện chính quy, hiện đại, giàu bản sắc văn hóa; coi mỗi hàng cây, mỗi bồn hoa, mỗi con đường sạch sẽ đều có giá trị giáo dục đối với cán bộ và học viên.

 Mỗi cây xanh là một giá trị bền vững

Năm 2011 trở thành dấu mốc đáng nhớ trong công tác xây dựng cảnh quan của Học viện Chính trị. Theo chỉ đạo của Trung tướng Nguyễn Tiến Quốc, gần 300 cây xanh được trồng trên toàn khuôn viên Học viện. Đồng chí chỉ đạo lựa chọn chủng loại cây và quy hoạch vị trí trồng. Cây sấu được bố trí dọc các tuyến đường chính vì có tuổi thọ cao, tán rộng, tạo bóng mát lâu dài. Cây xoài được trồng ở các khoảng sân, khu sinh hoạt vì vừa tạo cảnh quan, vừa cho quả, mang lại cảm giác gần gũi của một khu vườn trong mái trường quân đội.

Ngày trồng cây, nhiều cán bộ, giảng viên và học viên cùng tham gia đào hố, dựng cọc, tưới nước. Khi ấy, ít ai nghĩ những cây nhỏ bé ấy sẽ trở thành một phần không thể thiếu của Học viện sau hơn 10 năm. Hôm nay, đi dưới những hàng sấu rợp bóng, rất khó hình dung nơi đây từng là những khoảng sân đầy nắng. Mùa hè, bóng cây phủ kín lối đi. Mùa thu, lá sấu rơi vàng trên sân gạch. Mùa xuân, những chồi non mở đầu một chu kỳ sống mới. Mỗi mùa đều mang đến một vẻ đẹp riêng cho Học viện.

Những hàng cây không chỉ thay đổi cảnh quan mà còn thay đổi cảm nhận của con người về Học viện. Một doanh trại trở nên gần gũi hơn, một môi trường học tập trở nên trong lành hơn. Có nhiều học viên sau khi tốt nghiệp vẫn nhớ nhất bóng mát của hàng sấu, nhớ những giờ nghỉ dưới tán cây, nhớ mùa xoài chín trong khuôn viên Học viện. Đó là những ký ức đẹp của đời quân ngũ mà không giáo trình nào có thể ghi lại. Hơn 15 năm sau, những cây non ngày ấy đã lớn lên cùng Học viện. Chúng trở thành minh chứng sinh động cho một quyết định hướng đến tương lai.

Cán bộ, giảng viên Học viện Chính trị tham gia xây dựng môi trường xanh, sạch, đẹp.

Phong cảnh xanh, đẹp ở Học viện Chính trị

Lan tỏa những công trình gìn giữ môi trường

Nếu cây xanh là phần dễ nhìn thấy nhất của môi trường Học viện, thì phía sau đó còn có nhiều công trình âm thầm nhưng có ý nghĩa lâu dài. Trong thời gian giữ cương vị Giám đốc Học viện, Trung tướng Nguyễn Tiến Quốc đặc biệt quan tâm chỉ đạo cải tạo hệ thống cấp nước, thoát nước và xử lý nước thải trong toàn Học viện. Nhiều tuyến đường ống được sửa chữa, thay thế; hệ thống thoát nước được cải tạo đồng bộ, góp phần bảo đảm vệ sinh môi trường và hạn chế tình trạng úng ngập khi mưa lớn. Đồng chí cũng chỉ đạo rà soát, nâng cấp hệ thống xử lý nước thải, bảo đảm môi trường sinh hoạt, học tập của cán bộ, giảng viên và học viên. Đây là những công việc ít người nhìn thấy, nhưng ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng cuộc sống trong doanh trại. Bên cạnh đó, công tác quản lý rác thải được quan tâm chấn chỉnh. Các khu vực tập kết rác được bố trí hợp lý; việc thu gom, vận chuyển được thực hiện nền nếp; cảnh quan quanh giảng đường, ký túc xá, nhà ăn và khu làm việc luôn được giữ gìn sạch sẽ. Điều đáng nói là đồng chí không xem bảo vệ môi trường chỉ là nhiệm vụ của lực lượng phục vụ. Đồng chí yêu cầu mọi cơ quan, đơn vị đều phải có trách nhiệm với môi trường nơi mình quản lý. Trách nhiệm ấy được cụ thể hóa bằng nền nếp vệ sinh doanh trại, chăm sóc cây xanh, giữ gìn cảnh quan và xây dựng cơ quan, đơn vị “sáng, xanh, sạch, đẹp”. Nhìn lại hôm nay mới thấy, những công trình không mang tên người xây dựng lại là những công trình bền bỉ nhất. Chúng âm thầm phục vụ hết khóa học viên này đến khóa học viên khác, góp phần tạo nên diện mạo văn minh của Học viện Chính trị.

Điều làm nên dấu ấn riêng của Trung tướng Nguyễn Tiến Quốc là không dừng lại ở việc đầu tư cơ sở vật chất. Đồng chí coi bảo vệ môi trường là một nội dung giáo dục. Là nơi đào tạo cán bộ chính trị cho toàn quân, Học viện không chỉ truyền thụ lý luận mà còn giáo dục lối sống, trách nhiệm và tác phong của người quân nhân cách mạng. Vì vậy, đồng chí chỉ đạo lồng ghép nội dung bảo vệ môi trường vào các phong trào thi đua của Học viện: Xây dựng doanh trại chính quy; xây dựng cơ quan văn hóa; hưởng ứng Tết trồng cây; Ngày Môi trường thế giới; tổng vệ sinh doanh trại và chăm sóc cây xanh. Những hoạt động ấy được duy trì thường xuyên, trở thành nền nếp trong đời sống Học viện.

Đối với học viên, đó là những giờ lao động tập thể chăm sóc cây xanh, vệ sinh khuôn viên, giữ gìn nơi ở. Đối với cán bộ, giảng viên, đó là ý thức sử dụng tiết kiệm điện, nước, giữ gìn môi trường làm việc văn minh. Những việc làm tưởng như nhỏ bé ấy lại có sức giáo dục rất lớn. Người học viên có thể quên nhiều chi tiết của một bài giảng, nhưng khó quên cảm giác cùng đồng đội trồng một cây xanh, cùng đơn vị làm sạch tuyến đường hay chăm sóc bồn hoa trước khu nhà ở. Môi trường vì thế trở thành một “giảng đường không có bục giảng”. Dưới những tán cây, trên những con đường sạch sẽ, học viên học được tính kỷ luật, tinh thần tập thể và trách nhiệm với cộng đồng. Đó cũng là những phẩm chất cốt lõi của người cán bộ chính trị trong Quân đội nhân dân Việt Nam.

Dâng bóng mát, kết trái ngọt cho môi trường sư phạm

Mỗi mùa hè, những cây xoài trong khuôn viên Học viện lại sai trĩu quả. Dưới bóng cây, học viên nghỉ chân sau giờ học, giảng viên trao đổi chuyên môn, nhiều đoàn khách đến thăm Học viện đều cảm nhận được sự bình yên của một mái trường Quân đội xanh mát. Điều ý nghĩa nhất không nằm ở những quả xoài, mà nằm ở ý nghĩa của “trái ngọt”. Người trồng cây năm ấy đã nghỉ công tác từ năm 2014, nhưng những mùa quả vẫn nối tiếp nhau. Thế hệ học viên hôm nay được hưởng bóng mát và trái ngọt từ những cây mình không trực tiếp trồng. Đó là giá trị đẹp nhất của sự kế thừa.

Trong công tác lãnh đạo cũng như trong cuộc sống, có những thành quả phải đợi nhiều năm mới nhìn thấy. Gần 300 cây xanh được trồng năm 2011 là một minh chứng. Thời gian làm cho thân cây lớn lên và cũng khẳng định tầm nhìn của người lãnh đạo. Những hàng cây hôm nay góp phần giảm cái nắng gay gắt của mùa hè Hà Nội, tạo không gian sinh hoạt và học tập trong lành cho hàng nghìn cán bộ, giảng viên và học viên. Đó là một công trình môi trường không cần gắn biển tên, nhưng mỗi mùa cây thay lá đều nhắc người ta nhớ đến người đã khởi xướng. Đó cũng là nét đẹp của người cán bộ Quân đội: Làm việc vì lợi ích chung, không nghĩ đến việc lưu lại tên mình trên công trình, mà để công trình tự nói lên giá trị của người xây dựng.

Năm 2026, Học viện Chính trị kỷ niệm 75 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành. 75 năm ấy được tạo nên bởi biết bao thế hệ cán bộ lãnh đạo, giảng viên, nhà khoa học và học viên; mỗi thế hệ đều để lại dấu ấn riêng trong hành trình phát triển của mái trường mang trọng trách đào tạo cán bộ chính trị cho toàn quân. Trong dòng chảy ấy, dấu ấn của Trung tướng Nguyễn Tiến Quốc được cảm nhận rất rõ trong không gian sống của Học viện – một học viện ngày càng xanh hơn, sạch hơn và đẹp hơn.

Ngày nay, Học viện đang hướng tới xây dựng thông minh, hiện đại và phát triển bền vững. Một học viện hiện đại không chỉ có giảng đường thông minh, thư viện điện tử hay chuyển đổi số, đó còn phải là nơi con người được học tập, công tác trong môi trường sinh thái lành mạnh. Những hàng cây được trồng năm 2011 hôm nay như kết nối quá khứ với hiện tại. Chúng chứng kiến biết bao khóa học viên nhập học rồi tốt nghiệp, biết bao giảng viên trưởng thành và sự đổi thay từng ngày của Học viện. Ở Học viện Chính trị, “trồng cây” và “trồng người” gặp nhau trong một triết lý giáo dục. Người học viên được rèn luyện trong môi trường xanh sẽ thêm yêu doanh trại, yêu đơn vị, yêu thiên nhiên và có ý thức gìn giữ môi trường khi trở về các đơn vị công tác. Một hàng cây có thể gieo vào lòng người ý thức trách nhiệm. Một khuôn viên sạch đẹp có thể hình thành tác phong chính quy. Một môi trường văn hóa có thể bồi đắp nhân cách của người cán bộ chính trị. Đó là giá trị giáo dục lâu dài mà Trung tướng Nguyễn Tiến Quốc đã góp phần tạo dựng.

Có những dấu ấn được ghi lại trong các quyết định quản lý, có những dấu ấn được lưu giữ trong những công trình kiến trúc, nhưng cũng có những dấu ấn lặng lẽ lớn lên theo năm tháng, hiện diện trong từng tán cây và trong ký ức của nhiều thế hệ học viên. Trung tướng Nguyễn Tiến Quốc đã để lại một dấu ấn như thế ở Học viện Chính trị. Từ gần 300 cây xanh được trồng năm 2011 đến việc cải tạo hệ thống nước sạch, nước thải, quản lý rác thải và xây dựng nếp sống văn minh môi trường, đồng chí đã góp phần đặt nền móng cho một không gian giáo dục xanh, sạch, đẹp và bền vững.

15 năm đã đi qua, những cây non ngày nào nay đã trở thành những tán cây lớn, tỏa bóng mát và kết trái ngọt. Đó là minh chứng sinh động cho một tầm nhìn biết gieo trồng những giá trị lâu dài hơn một nhiệm kỳ công tác. Nhân dịp kỷ niệm 75 năm Học viện Chính trị, nhìn những hàng cây xanh mát hôm nay, càng thêm trân trọng những người đã vun trồng cho tương lai. Học tập tấm gương của Trung tướng Nguyễn Tiến Quốc chính là tiếp nối tinh thần trách nhiệm đối với môi trường bằng những hành động cụ thể, xây dựng Học viện Chính trị ngày càng sáng, xanh, sạch, đẹp, hiện đại, xứng đáng là trung tâm đào tạo, bồi dưỡng cán bộ chính trị của Quân đội nhân dân Việt Nam.

Để rồi mai này, dưới những tán cây ngày càng xanh hơn, nhiều thế hệ cán bộ, giảng viên và học viên vẫn có thể tự hào nói rằng, màu xanh của Học viện Chính trị không chỉ được vun trồng bằng đất và nước, mà còn được vun trồng bằng tầm nhìn, trách nhiệm và tình yêu của những người đi trước.