Trường Sơn một dải nghĩa tình

Khi Đông và Tây cùng xuôi một hướng

Chuyên cơ chở Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân cùng đoàn đại biểu cấp cao Quốc hội Việt Nam bay từ Hà Nội sang Viêng Chăn vạch thành một đường thẳng trên điệp trùng màu xanh núi rừng hiển hiện trong màn hình nhỏ suốt chặng bay kéo dài chừng 50 phút. Dưới đường thẳng ấy là nơi bắt đầu của dãy Trường Sơn huyền thoại, dãy núi sừng sững, hiên ngang vạt nước trời làm đôi ngả, một hướng về Biển Đông và một hướng về dòng Mê Công miên man một dải, nhưng rồi cũng xuôi về Biển Đông hòa dòng mặn mòi nghĩa thủy tình chung. Dãy núi hiểm trở khôn cùng ấy đã phải chịu khuất phục dưới bàn tay, khối óc của những người lính Bộ đội Cụ Hồ thuộc Đoàn 559 năm xưa (nay là Binh đoàn 12), để dang đôi tay khổng lồ che chở, bao bọc đoàn quân Bộ đội Cụ Hồ cùng những đoàn tiếp vận chi viện từ Bắc tiến thẳng vào Nam, làm nên những cuộc chiến long trời lở đất, khiến bè lũ xâm lược, tay sai phải bạt vía, kinh hồn. Con đường bên sườn Tây dải Trường Sơn hùng vĩ ấy hữu tình vắt từ Việt Nam sang Hạ Lào, qua Cam-pu-chia, gắn tình đoàn kết, nghĩa keo sơn của nhân dân toàn cõi Đông Dương. Chính điều đó đã làm nên sức mạnh vô bờ giúp quân và dân Việt Nam thực hiện thành công cuộc cách mạng thống nhất đất nước, độc lập dân tộc. Cũng vì điều đó mà quân và dân Việt Nam chẳng tiếc máu xương, sát cánh cùng nhân dân Lào, Cam-pu-chia trong những cuộc chiến đấu khốc liệt, giành lại nền độc lập dân chủ cho nhân dân các dân tộc Lào và dẹp tan họa diệt chủng ở Cam-pu-chia…

Đoàn đại biểu cấp cao Quốc hội Việt Nam do Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân dẫn đầu sang thăm hữu nghị chính thức Lào đúng vào dịp Đại sứ quán Việt Nam tại Lào tổ chức Triển lãm ảnh Đường Hồ Chí Minh huyền thoại trên đất Lào thời kỳ 1961-1975. Những bức ảnh có giá trị lịch sử rất lớn ấy càng cho thấy sự ủng hộ chí nghĩa, chí tình của nhân dân các bộ tộc Lào anh em với bộ đội Việt Nam. Tôi rất ấn tượng với một bức ảnh chụp các chị, các mẹ người Lào xếp hàng dài cùng những thức ăn “cây nhà lá vườn”, tuy rất mộc mạc, giản dị nhưng lại chẳng dễ đong đếm được tình cảm đặc biệt được gửi gắm trong đó, chờ đoàn quân bộ đội Việt Nam đi qua để ủng hộ. Tình cảm anh em, sự kết đoàn máu thịt giữa hai quốc gia, hai dân tộc được dệt nên từ chính những sợi tơ tình cảm dung dị ấy, trở thành tình đoàn kết quốc tế mẫu mực, trong sáng bậc nhất trong thời gian khó trước đây cũng như trong thời mà dải đất từ Đông Trường Sơn tới Tây Trường Sơn chỉ in bóng những đôi cánh máy bay hòa bình, chở nặng tình hữu nghị, quan hệ hợp tác và phát triển giữa hai bên hôm nay.

Thật may mắn vì trong buổi lễ khai mạc triển lãm ảnh này, chúng tôi được gặp một đoàn các đồng chí cựu chiến binh thuộc Đoàn 559 lừng lẫy chiến công năm xưa, được nghe những chứng nhân lịch sử kể lại nhiều câu chuyện hùng tráng và cả những câu chuyện dung dị đời thường nhưng son sắt tình cảm, sâu nặng nghĩa tình của nhân dân Lào với bộ đội Việt Nam. Dẫu tuổi đã cao, nhưng hay tin có cuộc triển lãm nhiều ý nghĩa này, các đồng chí vẫn vượt dặm dài qua đỉnh Trường Sơn, trở lại với đất nước Lào yêu dấu đúng vào thời khắc Bảo tàng Quân đội Lào bắt đầu mở cửa chào đón mọi người tới chứng kiến những phút giây lịch sử ngưng đọng qua từng bức ảnh.

Chung dòng cảm xúc với những đồng chí cựu chiến binh trước những hình ảnh ghi lại khí thế hào hùng bạt núi, băng rừng của bộ đội ta và sự ủng hộ hết mình của nhân dân Lào, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân rưng rưng xúc động và nhiều lần thốt thành lời trong các bài phát biểu sau đó: Triển lãm thực sự là một hoạt động có ý nghĩa lớn lao với hai Đảng, hai Nhà nước và nhân dân hai nước Việt Nam-Lào, đặc biệt là thế hệ trẻ; thúc đẩy việc giữ gìn, bồi đắp và phát huy quan hệ hữu nghị đặc biệt, tình đoàn kết truyền thống Việt-Lào trước sau như một, tất cả vì tương lai tươi đẹp chung của cả hai quốc gia, hai dân tộc, vì phồn vinh, thịnh vượng và vì nhân dân hai nước.

Sự hội ngộ của những niềm mong chờ

Quả thực, tình cảm hữu nghị đặc biệt riêng có giữa Việt Nam và Lào luôn được các thế hệ lãnh đạo Đảng, Nhà nước và nhân dân hai nước bồi đắp, nâng tầm. Mỗi khi lãnh đạo hai nước được bầu, hai bên thường quan tâm tới thăm lẫn nhau đầu tiên. Mới đây nhất, trong chuyến công du nước ngoài đầu tiên trên cương vị Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, đồng chí Bun-nhăng Vô-la-chít đã lựa chọn tới Việt Nam. Trong chuyến công du nước ngoài đầu tiên trên cương vị Chủ tịch Quốc hội, đồng chí Nguyễn Thị Kim Ngân cũng lựa chọn Lào là điểm đến đầu tiên. Nói như nữ Chủ tịch Quốc hội Việt Nam, điều đó là minh chứng và là sự thể hiện rõ ràng nhất của tình cảm đặc biệt mà hai Đảng, hai Nhà nước và nhân dân hai nước dành cho nhau.

Để đưa tin kịp thời về buổi hội đàm giữa hai nữ Chủ tịch Quốc hội, phóng viên báo chí chúng tôi di chuyển tới tòa nhà Văn phòng Quốc hội Lào rất sớm so với lịch trình. Dù đang giữa buổi trưa nắng và còn rất lâu mới tới giờ Chủ tịch Quốc hội Việt Nam tới thăm, nhưng chúng tôi đã thấy Chủ tịch Quốc hội Lào Pa-ny Da-tho-tu đứng chờ dưới sảnh - nơi không khí rất nóng nực và cách đó chỉ vài bước chân là những căn phòng mát rượi điều hòa - với vẻ mặt rất mong ngóng, hệt như những người bạn tâm giao đang chờ đợi phút giây hội ngộ.

Còn Chủ tịch Quốc hội Việt Nam, vừa bước ra khỏi xe đã nở nụ cười hồn hậu, ôm chặt người đồng chí, người lãnh đạo đồng cấp, với tình cảm thân thiết, thắm nồng:

- Ôi, chào chị!

Câu chào của Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân, chúng tôi đứng chụp ảnh chỉ cách đó vài bước chân, nên nghe rõ lắm. Đó là câu chào vượt lên trên khuôn khổ ngoại giao, là câu chào mà người phụ nữ Việt Nam chỉ dành cho những người chị em cực kỳ thân thiết…

Cuộc hội đàm giữa hai nữ Chủ tịch Quốc hội sau đó được thực hiện ngay tại tòa nhà Văn phòng Quốc hội Lào. Đây là công trình do Việt Nam xây tặng các bạn Lào, được hoàn thành và đưa vào sử dụng ngày 1-12-2011. Tòa nhà 6 tầng, xây trên diện tích 5.200m², có nhiều trang thiết bị hiện đại, trông rất tráng lệ, mang đậm phong cách kiến trúc Lào, trở thành một điểm nhấn trên Quảng trường Thạt Luổng lịch sử rộng thênh thang, được coi là một biểu tượng của tình đoàn kết Việt Nam-Lào và là một dấu ấn Việt Nam trên đất nước Triệu Voi. Sau 5 năm, hôm nay, tòa nhà ấy đang chứng kiến hai vị nữ lãnh đạo cao nhất của cơ quan quyền lực nhân dân cao nhất mỗi nước hội bàn về phương thức đẩy mạnh hợp tác toàn diện giữa hai cơ quan nói riêng và hai đất nước nói chung, để mối quan hệ hợp tác hữu nghị truyền thống đặc biệt giữa hai nước ngày càng đơm nhiều hoa thơm hơn, kết nhiều trái ngọt hơn…

“Tôi rất vui mừng và tự hào nhận thấy, dù trong bối cảnh tình hình thế giới diễn biến hết sức phức tạp, song mối quan hệ hữu nghị truyền thống, đoàn kết đặc biệt và hợp tác toàn diện Việt Nam-Lào không ngừng được củng cố và phát triển, ngày càng đi vào chiều sâu, thiết thực và hiệu quả trên tất cả các lĩnh vực”, lời của Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân khi phát biểu với Tổng Bí thư, Chủ tịch nước CHDCND Lào Bun-nhăng Vô-la-chít gây ấn tượng rất mạnh mẽ với chúng tôi. Đây là mối quan hệ quốc tế rất đặc biệt, hiếm có trên thế giới, xuất phát từ tình cảm thực và từ những mối quan tâm chung. Bởi vậy, dẫu cho tình hình thế giới diễn biến thế nào, thì mối quan hệ mẫu mực, thủy chung ấy vẫn luôn dung dị như chính bản thân nó: Trước sau chỉ như một mà thôi, như chính dãy Trường Sơn hùng vĩ đời đời hiên ngang trước mọi sự biến chuyển của vạn vật xung quanh…

Bài và ảnh: CHIẾN THẮNG (từ Viêng Chăn)