Với chủ đề “Hòa bình, Chủ quyền và Đoàn kết vì Phát triển”, Hội nghị Cấp cao 17 tập trung thảo luận các biện pháp nhằm tăng cường sự đoàn kết, phát huy vai trò của phong trào trong việc thúc đẩy lợi ích của các nước thành viên trên những vấn đề quan trọng như hòa bình, an ninh, giải trừ quân bị, cải tổ hệ thống quốc tế, hợp tác cùng phát triển, thực hiện các Mục tiêu phát triển bền vững, ứng phó biến đổi khí hậu.
Tại hội nghị, các nước ASEAN nhất trí yêu cầu hội nghị ghi nhận những phát triển mới ở khu vực Đông Nam Á, trong đó có việc thành lập Cộng đồng ASEAN, bày tỏ quan ngại về những diễn biến gần đây ở Biển Đông, đặc biệt là các hoạt động tôn tạo các đảo đá, quân sự hóa, làm suy giảm lòng tin, gia tăng căng thẳng, ảnh hưởng đến hòa bình, an ninh và ổn định ở khu vực. Các nước ASEAN đề nghị hội nghị tiếp tục ủng hộ giải quyết các tranh chấp bằng các biện pháp hòa bình phù hợp với luật pháp quốc tế, Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển 1982, tôn trọng các tiến trình ngoại giao và pháp lý, bảo đảm thực hiện DOC, sớm tiến tới COC.
Cùng ngày, Phó thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Phạm Bình Minh đã phát biểu tại phiên thảo luận đầu tiên của hội nghị. Phó thủ tướng nhấn mạnh, phong trào chỉ mạnh mẽ nhất khi tất cả các nước thành viên đoàn kết, thống nhất, cùng chung tiếng nói và cùng hành động trên cơ sở các nguyên tắc và mục tiêu chung. Phó thủ tướng cho rằng tình hình quốc tế và khu vực có nhiều diễn biến phức tạp, trong đó có nhiều thách thức lớn hiện nay về hòa bình, an ninh, khủng bố quốc tế, biến đổi khí hậu, suy thoái môi trường v.v.. trên thế giới mà không một nước nào có thể tự xử lý được. Bên cạnh đó vẫn còn tồn tại sự thiếu tôn trọng luật pháp quốc tế, sự can thiệp, gây sức ép và áp đặt các giá trị, quan điểm và lợi ích vị kỷ của các nước lớn, sự bất công trong quan hệ thương mại, tài chính, nguy cơ tụt hậu, chủ nghĩa đơn phương…
Phó thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh đề cao những nỗ lực xây dựng cộng đồng của ASEAN, đặc biệt trong thúc đẩy hòa bình, an ninh, ổn định, phát triển và xử lý các thách thức phức tạp ở khu vực, trong đó có Biển Đông. Phó thủ tướng kêu gọi các bên thực hiện kiềm chế, giải quyết tranh chấp bằng các biện pháp hòa bình, phù hợp với luật pháp quốc tế, trong đó có Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển 1982, tôn trọng các tiến trình ngoại giao và pháp lý, thực hiện DOC, sớm hoàn tất COC.
Chiều 17-9 (theo giờ địa phương), nhân dịp tham dự Hội nghị Cấp cao Phong trào Không liên kết tại Mác-ga-rít-ta, Vê-nê-du-ê-la, Phó thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh đã có các cuộc tiếp xúc song phương với nguyên thủ, lãnh đạo các nước. Tại các cuộc gặp, Phó thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh cùng lãnh đạo các nước đã trao đổi nhiều vấn đề quan trọng; nhất trí phối hợp, ủng hộ lẫn nhau tại các diễn đàn quốc tế và khu vực.
ĐOÀN CA