QĐND - Theo đánh giá của các cơ quan chức năng, tình hình tai nạn giao thông thời gian gần đây vẫn có những diễn biến phức tạp. Hậu quả do tai nạn giao thông gây ra để lại không ít vấn đề không chỉ đối với từng gia đình, mà còn gây ra những ảnh hưởng nhất định trong đời sống xã hội. Đây là mối quan tâm lớn của toàn xã hội đối với một vấn đề được xem là rất “nóng” hiện nay. Trên thực tế, thời gian qua các cấp, các ngành từ Trung ương đến từng địa phương đã có nhiều giải pháp quyết liệt, đồng bộ trong việc cố gắng hạn chế, kiềm chế các vụ tai nạn giao thông, nhưng vẫn tiềm ẩn những nguy cơ gây mất an toàn giao thông.

Vậy, vì sao tai nạn giao thông thời gian qua vẫn chưa được khắc phục một cách triệt để? Nếu nhìn thẳng vào thực tế thì có không ít nguyên nhân cần được phân tích, đánh giá một cách cặn kẽ, tỉ mỉ, như: Hạ tầng giao thông chưa theo kịp với tốc độ phát triển của các phương tiện; ý thức, trách nhiệm tham gia giao thông của một bộ phận người dân chưa tốt; chất lượng, phương tiện tham gia giao thông chưa được kiểm soát một cách chặt chẽ; việc chấp hành pháp luật và xử lý các vi phạm của cơ quan chức năng đối với cá nhân, phương tiện chưa triệt để...

Ảnh minh họa: Nguồn/ thanh nien.vn

Tất cả những nguyên nhân nêu trên đều cần được các cơ quan chức năng tiếp tục nghiên cứu, phân tích để có những giải pháp hữu hiệu, tạo được sự đồng bộ trong quản lý cả về phương tiện và con người khi tham gia giao thông. Tuy nhiên, điều quan trọng hàng đầu và cũng là vấn đề mang tính quyết định để hạn chế thấp nhất các vụ tai nạn giao thông chính là xuất phát từ ý thức, trách nhiệm của người tham gia giao thông.

Lý giải về nguyên nhân dẫn đến tình trạng trên, nhiều ý kiến cho rằng do nền giáo dục của chúng ta còn nhiều hạn chế, bất cập, biểu hiện giáo điều, máy móc. Công tác giáo dục chưa chú trọng đến việc chuyển tải những bài học thiết thực của cuộc sống vào quá trình giảng dạy; việc đào tạo kỹ năng sống, kỹ năng ứng xử, giải quyết tình huống cho học sinh còn nhiều hạn chế. Việc phát triển văn hóa chưa tương xứng và theo kịp với sự phát triển của kinh tế thị trường; hệ thống pháp luật và thực thi pháp luật còn lỏng lẻo, chưa thật sự nghiêm minh. Không ít bậc phụ huynh mang nặng tư tưởng phó thác công việc giáo dưỡng con trẻ cho thầy giáo, cô giáo và nhà trường, mà chưa nhận thức một cách đầy đủ gia đình mới là môi trường quan trọng để định hình nhân cách, thói quen, hành vi ứng xử của con người… Chính những điều nói trên dẫn đến các hệ lụy tiêu cực trong đời sống xã hội; các mối quan hệ xã hội, đạo đức, lễ nghĩa trong xã hội phần nào bị buông lỏng. Vì thế, nhiều vụ va chạm, mâu thuẫn nhỏ nhưng cũng đẩy đến xung đột, dẫn đến bạo lực; những hành động vi phạm pháp luật khi tham gia giao thông...

Liên quan đến các biểu hiện yếu kém về văn hóa khi tham gia giao thông rõ ràng là có rất nhiều vấn đề cần bàn thảo và giải quyết. Thiết nghĩ, biện pháp hữu hiệu để ngăn chặn tình trạng trên là cần có sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị; sự phối hợp chặt chẽ giữa gia đình, nhà trường, xã hội. Cùng với việc giáo dục kiến thức cơ bản, cần quan tâm giáo dục kỹ năng sống cho thanh, thiếu niên. Có hình thức xử phạt nghiêm khắc những hành vi vi phạm pháp luật khi tham gia giao thông. Thực hiện đa dạng hóa các hình thức tuyên truyền, giáo dục; xây dựng và triển khai hệ thống quy phạm pháp luật về sản xuất và sử dụng rượu, bia... Làm tốt những vấn đề trên, nghĩa là chúng ta đã xây dựng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững đất nước; đồng thời từng bước ngăn chặn, đẩy lùi những hạn chế, yếu kém về văn hóa ứng xử, văn hóa giao thông trong xã hội ta hiện nay.

NGUYÊN THẮNG