Tại sao nhiều năm trở lại đây, vào mỗi dịp kỳ thi THPT và xét tuyển vào các trường đại học, cao đẳng, các bậc phụ huynh và thí sinh lại không tránh khỏi tâm lý băn khoăn, lo lắng, thậm chí có lúc cảm thấy bất an về kỳ thi này? Mặc dù trên thực tế, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã có nhiều cố gắng trong việc đề ra những giải pháp mới nhằm không ngừng hoàn thiện cách thức tổ chức kỳ thi và bước đầu cũng đã đạt được những tiến bộ nhất định, nhưng vẫn chưa thực sự làm an lòng người dân và xã hội. Mới đây, một trong 8 lời thỉnh cầu của một cô giáo ở TP Hồ Chí Minh gửi tới Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã thẳng thắn đề nghị: “Xin Bộ trưởng chấm dứt nỗi lo sợ cho giáo viên, học sinh và cả phụ huynh nữa bởi sự thay đổi liên tục trong giáo dục, đặc biệt là trong thi cử. Hãy cho chúng tôi sự yên lòng. Đừng có năm nay thi kiểu này, năm sau thi kiểu khác!”.

Ảnh minh họa/nguồn internet. 

Được biết, trên cơ sở rút kinh nghiệm năm 2015 và tiếp thu ý kiến của các chuyên gia, nhà khoa học, thầy cô giáo, học sinh và dư luận xã hội, Kỳ thi THPT quốc gia và Quy chế tuyển sinh đại học, cao đẳng năm nay đã cố gắng bám sát thực tiễn, dự đoán được những vấn đề có thể phát sinh để kịp thời khắc phục “kẽ hở”; đồng thời sẽ bảo đảm tối đa quyền lợi cho thí sinh. Theo lãnh đạo Bộ Giáo dục và Đào tạo, việc đưa ra những giải pháp kỹ thuật nếu có áp dụng cũng nhằm mục đích làm cho công tác tuyển sinh được thực hiện tốt hơn, hoàn toàn không ảnh hưởng đến việc ôn tập của thí sinh và việc chuẩn bị tuyển sinh của các nhà trường.

Mong muốn chủ quan bao giờ cũng tốt đẹp, nhưng đôi khi có những vấn đề nảy sinh lại ngoài ý muốn của những nhà chức trách. Ví như năm ngoái, việc lần đầu tiên sử dụng kết quả Kỳ thi THPT quốc gia để xét tuyển vào các trường đại học, cao đẳng là một chủ trương đúng, lúc đầu được dư luận hoan nghênh và mang lại niềm tin cho số đông thí sinh. Tuy nhiên, do việc xét tuyển các nguyện vọng thiếu khoa học nên đã nảy sinh không ít bất cập, làm cho một bộ phận không nhỏ thí sinh rơi vào tâm lý hoang mang, mất phương hướng. Nhắc lại điều này để thấy, bất cứ sự điều chỉnh, thay đổi nào trong thi cử mà không nghiên cứu kỹ lưỡng, thấu đáo, không dựa trên cơ sở khoa học và tình hình thực tiễn, thì rất dễ làm thí sinh bị dao động tư tưởng, tâm thế xã hội dễ "xáo trộn" và do vậy, việc cải cách, đổi mới thi cử khó có thể thành công.

Người Việt ta vốn hiếu học, trọng truyền thống khoa bảng. Có lẽ vì thế mà vào mỗi kỳ thi có tính chất bước ngoặt đối với cuộc đời mỗi học sinh sau 12 năm ngồi trên ghế nhà trường phổ thông, cha mẹ, gia đình và bản thân các em luôn tập trung cao độ về cả tâm, trí, lực để mong muốn có một kết quả thi khả quan nhất. Đó là nguyện vọng hết sức chính đáng; nhưng đồng thời cũng là áp lực không nhỏ đối với các nhà quản lý giáo dục nói chung, những người thiết kế nội dung, cách thức tổ chức kỳ thi THPT quốc gia nói riêng. Cần phải nắm chắc đặc điểm tâm lý này để thực hiện việc cải tiến, đổi mới cách thức thi cử sao cho thật thiết thực, hiệu quả, hạn chế tới mức thấp nhất những băn khoăn, lo lắng không đáng có cho các thí sinh, phụ huynh và toàn xã hội. Làm được điều này cũng là mong mỏi và ý chí quyết tâm của tân Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phùng Xuân Nhạ khi ông vừa nhậm chức: “Nhiệm vụ quan trọng của tôi là tạo niềm tin. Chỉ khi xã hội có niềm tin vào giáo dục thì lúc đó mới thắng lợi, còn khi chưa có niềm tin vào giáo dục thì vẫn là thất bại”!    

ANH THẢO