Thống kê tình hình tai nạn giao thông 8 tháng đầu năm 2006, Ủy ban An toàn giao thông (ATGT) Quốc gia thông báo những con số khiến ai nghe cũng phải giật mình: toàn quốc xảy ra gần 10.000 vụ tai nạn giao thông (TNGT), làm 8.462 người chết, 7.728 người bị thương. Như vậy, tính từ đầu năm, trung bình cứ mỗi ngày đất nước ta có 35 người thiệt mạng vì mất ATGT (tăng so với năm 2005 mỗi ngày 5 người). Những con số này cho thấy hậu quả TNGT ở nước ta hiện vẫn vô cùng nghiêm trọng và nhức nhối, không chỉ đơn thuần là số người thiệt mạng và bị thương, mà nó còn ảnh hưởng, chi phối sâu sắc tới bao vấn đề xã hội khác.

Những năm qua, Đảng - Nhà nước và các cơ quan chức năng, các địa phương đã có nhiều biện pháp tích cực để kiềm chế TNGT, tuy nhiên kết quả chưa được như mong đợi. Từ lâu, cụm từ "điểm đen" đã khá thông dụng trong viết và nói về ATGT. Hẳn ai cũng hiểu, đó là một điểm, một đoạn đường, hoặc một nút… giao thông thường xảy ra tai nạn, với tần suất cao khác thường so với lân cận. Bởi vậy, một trong những biện pháp để giảm TNGT là ngành Giao thông, Công an và chính quyền các địa phương sở tại đã tiến hành nhiều biện pháp tích cực để khắc phục tình trạng mất ATGT - xóa đi những "điểm đen" đó. Kết quả toàn quốc đã xóa được hàng trăm điểm đen, góp phần làm giảm rõ rệt số vụ mất ATGT trên địa bàn. Nhưng nhìn vào tổng thể đồ họa ATGT của cả nước, vẫn hiển hiện sự lên xuống phức tạp, thiếu tính vững chắc, vẫn là bức tranh hết sức ảm đạm. Nhớ lại, kết thúc năm 2005, UB ATGT Quốc gia đã công bố một tin vui: Năm 2005, TNGT toàn quốc được kiềm chế, giảm nhiều trên cả 3 mặt - "3 giảm" (số vụ, số người chết, số người bị thương). Nhưng niềm vui chẳng "tày gang" khi tình trạng mất ATGT từ đầu năm đến nay lại diễn biến xấu như vậy, dẫu số vụ có giảm đi đôi chút, nhưng tính nghiêm trọng lại gia tăng. Theo một thống kê khác, hơn 70% số vụ mất ATGT là do người tham gia giao thông thiếu ý thức, trách nhiệm. Tính riêng các vụ TNGT do người điều khiển phương tiện gây ra, có hơn 60% do phóng nhanh, vượt ẩu; hơn 10% do uống rượu, bia say, thậm chí sử dụng cả ma túy.

Như vậy có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng mất ATGT, song cơ bản và trước hết là do sự bất cẩn của người tham gia giao thông. Có nghĩa là "điểm đen" nguy hiểm nhất, nhiều nhất, tai hại nhất nằm ở chính ý thức của con người, khắc phục nó khó khăn hơn "điểm đen" ngoài thực địa. Điều này vẫn là hệ quả của việc tuyên truyền chưa đến nơi đến chốn và xử lý không nghiêm, không mạnh với người vi phạm Luật giao thông.

Hiện nay cả nước đang thực hiện "Tháng an toàn giao thông" nhằm huy động mọi lực lượng, thực hiện nhiều biện pháp để giảm thiểu TNGT. Nhưng thực tế tháng nào ở nước ta tình trạng mất ATGT cũng rất nghiêm trọng, thì thực hiện các biện pháp đó không chỉ là ở những ngày, tháng cao điểm, mà phải làm ráo riết, đồng bộ, thường xuyên; và không chỉ là trước mắt mà cả lâu dài. Quan trọng nhất "điểm đen" phải được xóa bỏ tận gốc, từ những nguyên nhân sâu xa, trên mọi lĩnh vực cả trực tiếp và liên quan, như: tuyên truyền, giáo dục công dân; quản lý nhà nước; thiết kế, thi công, thanh tra các công trình giao thông; bảo đảm hành lang ATGT; đào tạo lái xe, người điều khiển phương tiện giao thông; trong kiểm soát và xử lý các hành vi vi phạm Luật giao thông… Có như vậy việc giảm TNGT ở nước ta mới có tiến triển khả quan và vững chắc.

THÀNH TUYÊN