QĐND - Bộ Xây dựng cho biết, sau một thời gian dài trầm lắng, từ đầu năm 2015 đến nay, thị trường bất động sản đã khởi sắc, giao dịch mua bán nhộn nhịp, giá cả nhiều loại căn hộ tăng lên. Đó là những tín hiệu rất đáng mừng, chứng tỏ thị trường bất động sản đã “phá băng” và đang “ấm dần”. Thế nhưng, căn cứ vào các số liệu mà Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Bộ Kế hoạch và Đầu tư vừa công bố, nhiều chuyên gia kinh tế lại đưa ra cảnh báo: “Bong bóng” bất động sản đang có nguy cơ lặp lại. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam thông tin đến cuối tháng 5-2015, tín dụng bất động sản đã tăng 10,89%, tăng hơn gấp đôi so với tăng trưởng dư nợ chung toàn hệ thống. Dư nợ cho vay lĩnh vực bất động sản đã tăng khoảng 70% so với thời điểm đầu năm 2012, là giai đoạn siết chặt tín dụng bất động sản. Bộ Kế hoạch và Đầu tư thống kê số doanh nghiệp bất động sản thành lập mới tăng khá nhanh trong những tháng đầu năm 2015. 

Thị trường bất động sản đang hồi phục mạnh. Ảnh: HNM

Nhìn lại, những đợt khủng hoảng của thị trường bất động sản từ nhiều năm trước đây cũng đều xuất phát từ việc dòng tiền đổ vào lĩnh vực này tăng trưởng nóng. Điển hình là giai đoạn 2004-2007. Thời kỳ này, mọi địa bàn có thể phát triển bất động sản đều được xem xét phát triển dự án. Mọi doanh nghiệp có hoặc thiếu năng lực, tiềm lực kinh tế cũng đều muốn phát triển bất động sản. Hệ thống ngân hàng lúc đó đã giải ngân một lượng tiền lớn cho bất động sản. Số dự án bất động sản tăng vọt, mọi sản phẩm đều được đẩy tối đa quy mô. Mỗi sản phẩm đều được tối đa hóa về giá trị. Đến cuối năm 2007, tại các địa bàn tốt, các dự án tốt, giá bất động sản đã tăng khoảng 300% so với giá năm 2004. Tất cả mọi sản phẩm đều được săn đón, đặt mua... Từ 2011-2013, ngân hàng siết chặt cho vay, quy mô thị trường bất động sản suy giảm. Các dự án đình hoãn, các sản phẩm dự án hạ chuẩn. Giá của nhiều dự án, sản phẩm giảm tới 50% so với giai đoạn trước, chủ yếu để cắt lỗ và thoái vốn… Nhiều doanh nghiệp lâm vào tình trạng nợ nần, mất vốn và phá sản.

Thực tế thị trường bất động sản của Việt Nam trong thời gian qua đã chứng tỏ, nếu dòng tiền đầu tư không xuất phát từ nhu cầu thực sự của người tiêu dùng mà lại từ nhu cầu của giới đầu cơ thì nguy cơ “bong bóng” bất động sản xảy ra là khó tránh khỏi.

Tại phiên họp Chính phủ mới đây, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng đã nhắc nhở: “Các đồng chí phải hết sức chủ động kiểm soát chặt chẽ, không để lặp lại tình trạng “bong bóng” bất động sản mà mấy năm trước đây chúng ta đã phải rất gian nan để xử lý”. Thủ tướng lưu ý trước những cảnh báo có thể xảy ra khi thị trường bất động sản đang “ấm” lên và nguồn vốn tín dụng vào bất động sản đã tăng đáng kể.

Nghị quyết phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 6-2015 vừa được Thủ tướng Chính phủ ký ban hành cũng yêu cầu Ngân hàng Nhà nước Việt Nam giám sát chặt chẽ khi cho vay các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro (bất động sản, dự án thu hồi vốn thời gian dài...). 

Để tránh “bong bóng” bất động sản, các chuyên gia kinh tế khuyến cáo, bên cạnh việc giám sát chặt chẽ các khoản vay, cần xây dựng nhiều kênh tín dụng bất động sản hơn nữa ngoài ngân hàng. Các cơ quan chức năng của Nhà nước cần có những số liệu chính xác nguồn cung của bất động sản và dự báo nhu cầu của xã hội để từ đó đưa ra những dự báo, cảnh báo cho các nhà đầu tư bất động sản. Đồng thời tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, tạo điều kiện cho thị trường bất động sản phát triển lành mạnh, minh bạch cho cả người bán và người mua, bảo vệ quyền lợi chính đáng của người dân trong quá trình tham gia thị trường bất động sản.

ĐỖ PHÚ THỌ