QĐND - Theo chương trình của kỳ họp thứ chín, Quốc hội khóa XIII, từ ngày mai (11-6), Quốc hội sẽ tiến hành chất vấn các thành viên Chính phủ. Chất vấn và trả lời chất vấn luôn là nội dung được cử tri cả nước quan tâm ở mỗi kỳ họp Quốc hội. Kỳ này, sự mong chờ như nhân lên vì phiên họp được diễn ra ngay sau khi Quốc hội xem xét dự án Luật Hoạt động giám sát của Quốc hội và Hội đồng nhân dân. Chiều qua (9-6), khi thảo luận dự án luật này, nhiều đại biểu Quốc hội đã có ý kiến đề nghị phải “luật hóa” việc chất vấn và trả lời chất vấn, đặc biệt phải coi trọng “hậu chất vấn”, nâng cao trách nhiệm cá nhân của cả người hỏi và người trả lời.

Thực hiện Nghị quyết số 27 của Quốc hội về tiếp tục cải tiến, nâng cao chất lượng, hiệu quả các hoạt động của Quốc hội, cử tri cả nước ghi nhận sự đổi mới khá rõ nét trong các phiên chất vấn và trả lời chất vấn tại Quốc hội trong mấy kỳ họp gần đây. Trước mỗi kỳ chất vấn, Quốc hội đều yêu cầu Chính phủ, các thành viên Chính phủ báo cáo kết quả thực hiện lời hứa trước Quốc hội tại kỳ chất vấn trước đó.

Tại kỳ họp thứ chín này, cùng với việc yêu cầu Chính phủ tiếp tục thực hiện cách thức tiến hành chất vấn theo nhóm vấn đề, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng đã yêu cầu các thành viên Chính phủ phải có báo cáo kết quả thực hiện các nghị quyết về chất vấn và trả lời chất vấn của Quốc hội từ đầu nhiệm kỳ khóa XIII đến nay. Các báo cáo này sẽ trình bày trước Quốc hội tại kỳ họp thứ mười (vào tháng 11 tới). Các bộ trưởng sẽ phải giải trình rõ từ đầu nhiệm kỳ đến nay đã giải quyết được bao nhiêu việc Quốc hội nêu trong nghị quyết, giải quyết đến đâu, việc nào chưa giải quyết được hoặc tại sao giải quyết chậm? Ngành nào làm tốt chắc chắn sẽ được cử tri và đại biểu Quốc hội ghi nhận, còn ngành nào chưa thực hiện nghiêm Nghị quyết về chất vấn và trả lời chất vấn của Quốc hội sẽ phải giải trình trực tiếp trước Quốc hội… Đây là nội dung chưa có tiền lệ và cũng là một trong những cải tiến, đổi mới nhằm tiếp tục nâng cao chất lượng hậu giám sát, hậu chất vấn của Quốc hội.

 Ảnh minh họa/Nguồn: Cổng Thông tin Chính phủ.

Cử tri cả nước hoan nghênh sự cương quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội trong việc giải quyết “hậu chất vấn”, đáp ứng sự mong mỏi của nhân dân. Tuy nhiên, qua theo dõi hoạt động chất vấn và trả lời chất vấn từ nhiều kỳ họp trước, cử tri vẫn mong muốn hoạt động này cần tiếp tục được cải tiến và nâng cao hiệu quả. Người hỏi và người trả lời đi thẳng vào vấn đề. Người trả lời cần tránh diễn giải, báo cáo thành tích để rút ngắn thời gian phải trả lời trực tiếp các chất vấn của đại biểu Quốc hội. Người hỏi cũng không cần giải thích nhiều mà nên đi thẳng vào vấn đề cần hỏi, chọn vấn đề thật ngắn gọn, sâu sắc để hỏi. Như vậy, chúng ta sẽ tiết kiệm được thời gian để tập trung cho phần trao đổi, tranh luận làm rõ vấn đề đặt ra.

Theo ý kiến của nhiều đại biểu Quốc hội và cử tri cả nước, dù đại biểu Quốc hội có chất vấn hay đến mấy, các thành viên Chính phủ có trả lời trôi chảy đến đâu thì quan trọng hơn cả vẫn là hậu chất vấn thế nào, các lời hứa của bộ trưởng, kiến nghị sau giám sát được thực hiện ra sao? Đây là vấn đề mà người dân quan tâm nhất. Thực tế cho thấy nhiều vấn đề được đại biểu Quốc hội nêu ra từ nhiều kỳ họp trước nhưng đến nay vẫn chưa giải quyết căn bản như “nông sản được mùa mất giá”, “liên kết 4 nhà”, “vì sao chúng ta có lực lượng đông đảo các nhà khoa học, nhưng nhiều sáng chế lại do những “nhà khoa học chân đất” thực hiện?”…

Nhằm nâng cao chất lượng hoạt động chất vấn và giải quyết các vấn đề “hậu chất vấn”, các kỳ họp gần đây Quốc hội đều ban hành Nghị quyết về chất vấn và trả lời chất vấn làm căn cứ để các cơ quan chức năng tổ chức thực hiện và cũng làm căn cứ để Quốc hội giám sát. Cử tri mong muốn trong nghị quyết sắp tới, Quốc hội cần giao nhiệm vụ thật cụ thể, liệt kê các nội dung chất vấn, các lời hứa, giải pháp và chỉ ra trách nhiệm cụ thể của các bộ trưởng làm căn cứ để đốc thúc việc thực hiện hoặc để sau này truy cứu trách nhiệm. Trong các phiên họp chất vấn, các cơ quan chức năng của Quốc hội nên thiết lập “đường dây nóng” để cử tri cả nước có thể tham gia góp ý, hiến kế với các đại biểu do mình bầu ra.

ĐỖ PHÚ THỌ