QĐND Online – Mấy ngày gần đây dư luận quan tâm nhiều tới hiện tượng người dân đua nhau trèo rào sắt cao tới hơn 2m để được vào trong Công viên nước Hồ Tây. Trong bể bơi sức chứa 8.000 người là cảnh đám đông thanh niên chọc ghẹo, thậm chí, quấy rối phụ nữ đã gây lên tình trạng lộn xộn, phản cảm. Đáng buồn là những hành vi không đẹp khi “tắm miễn phí” ấy phần đông là nam thanh nữ tú ở một vùng đất vốn nổi tiếng thanh lịch, tao nhã xưa nay.

Thực ra hiện tượng phản cảm như trên không phải bây giờ mới xuất hiện. Chúng ta từng chứng kiến hàng nghìn người ùn ùn kéo đến khu du lịch Đại Nam (Bình Dương) để được tham quan, vui chơi hay hiện tượng hàng nghìn người chen nhau ăn sushi, xô đẩy và tranh nhau giật áo mưa miễn phí từ tay các nhân viên Đại sứ quán Hà Lan tại trước cửa UBND quận Ba Đình (Hà Nội) vào năm 2013... đã khiến cho hình ảnh về con người Việt Nam bị xấu đi trong mắt bạn bè và khách du lịch.

Những hình ảnh “xấu xí” trong ngày Công viên nước Hồ Tây mở cửa miễn phí. Ảnh: anninhthudo.vn

Tất cả những hiện tượng này đều xuất phát từ lòng tham, hàng miễn phí, hàng khuyến mại. Dường như cứ nắm được thông tin miễn phí, khuyến mại là người dân sẽ tập trung đến để tranh giành phần lợi. Dù cái lợi nhìn thấy ấy chỉ là những thứ rất nhỏ so với những gì đã mất. Hiện tượng này ngược với cảnh đìu hiu, vắng thưa người trong dịp ngày sách Việt Nam (23-4), mặc dù cơ quan chức năng tuyên truyền, các nhà sách đăng thông tin khuyến mại, tặng sách...

Hệ lụy của hiện tượng này thật khó lường, dễ gây nên tình trạng quá tải, lộn xộn, ách tắc giao thông, mất an ninh trật tự, khiến nhiều người bị thương, thậm chí trái thuần phong, mỹ tục của người Việt Nam.

Khi bàn đến biện pháp chặn hệ lụy từ khuyến mại, miễn phí nhiều người cho rằng cứ cấm hết khuyến mại, miễn phí là xong. Nhưng khuyến mại, miễn phí là một phần không thể thiếu trong nền kinh tế thị trường. Cho nên, cái gốc để giải quyết vấn đề trên là tìm ra các biện pháp tác động làm thay đổi ý thức, hành vi mỗi người.

Trước hết, đối với nhà kinh doanh, khi đưa ra chương trình khuyến mại, miễn phí đúng luật phải tính toán chi tiết, có phương án xử lý, tăng cường và sắp xếp lực lượng hướng dẫn, bảo vệ, sẵn sàng chặn các tình huống phát sinh. Tốt nhất là nên xây dựng các điều kiện, đồng thời công khai trên phương tiện thông tin để khách hàng biết, lựa chọn chương trình khuyến mại, miễn phí, giúp họ không bị vì mất thời gian vô ích.

Bản thân mỗi người cần phải tự trang bị cho mình những chuẩn mực đạo đức ở nơi công cộng, không a dua, chạy theo thái độ, hành vi thiếu văn hóa phản cảm. Đặc biệt, cần không để lòng tham bộc phát, cố đạt bằng được lợi ích trước mắt. Mỗi người cần sửa thói quen tư duy “tiểu nông”, “kém miếng khó chịu” và những hành vi “tiện trước mắt hại lâu dài”, chạy theo thói xấu trong xã hội...

Các cơ quan truyền thông, các ấn phẩm văn hóa cũng nên phê phán mạnh mẽ những thói quen xấu, việc làm thiếu văn hóa, tạo ra sự đồng thuận trong dư luận xã hội, để mọi người hiểu, xây dựng ý thức văn minh nơi công cộng.

Thiết nghĩ, chính quyền các địa phương, ngành chức năng nên có quy định cụ thể để kiểm soát chặt chẽ hoạt động khuyến mại, miễn phí của đối tượng kinh doanh. Nên phạt nặng nếu cơ sở kinh doanh để xảy ra các hiện tượng do tụ tập đông người làm mất trật tự xã hội, ảnh hưởng nếp sống văn hóa và văn minh đô thị.

Nếu những giải pháp này được thực hiện đồng bộ, chắc chắn hiện tượng phảm cảm trên sẽ không còn và hình ảnh người Việt Nam sẽ đẹp hơn trong mắt bạn bè quốc tế.

VĂN HIẾU