Toàn quân đang sơ kết 5 năm thực hiện Nghị quyết 152 của Đảng ủy Quân sự Trung ương về “Tiếp tục đổi mới, tăng cường công tác dân vận của LLVT trong thời kỳ mới”. Qua dự hội nghị và tìm hiểu ở một số đơn vị, địa phương, phóng viên Báo Quân đội nhân dân xin chuyển đến bạn đọc một số ý kiến, kinh nghiệm hay.

Đâu dân cần, bộ đội có

Đây không phải đánh giá chủ quan, mà là phát biểu của nhiều đồng chí lãnh đạo các địa phương tại hội nghị sơ kết 5 năm thực hiện Nghị quyết 152 của Đảng ủy Quân sự Trung ương do các đơn vị tổ chức. Điều dễ nhận thấy là, mỗi khi đất nước có thiên tai, hình ảnh Bộ đội Cụ Hồ lao vào tâm bão lũ cứu giúp nhân dân khiến ai cũng cảm phục, xúc động.

Bộ đội dầm mình trong lũ giúp dân là cảnh thường thấy mỗi khi xảy ra thiên tai (Chụp tại huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa, tháng 10-2007).

Tại hội nghị của Quân khu 3 mới đây, đồng chí Bùi Thị Thanh, Trưởng ban Dân vận Tỉnh ủy Hòa Bình, cho biết:

- Các đơn vị quân đội thực sự là nòng cốt trong tiến hành công tác dân vận. Không chỉ giúp nhân dân những việc thiết thực, như xây dựng cơ sở hạ tầng, xóa đói, giảm nghèo… mà còn tham mưu cho cấp ủy, chính quyền giải quyết rất nhiều việc khó. Có những việc chúng tôi tưởng “bó tay”, nhưng bộ đội đã giải quyết nhanh chóng. Cách đây hai năm, hàng trăm hộ dân dọc đường Hồ Chí Minh đi qua tỉnh Hòa Bình không chịu di dời dành mặt bằng cho đơn vị thi công. Khi Bộ CHQS tỉnh bám cơ sở vận động thì những gia đình này vui vẻ bàn giao đất… Thực tế ở tỉnh Hòa Bình, việc gì khó trong dân cũng được bộ đội giúp.

Qua khảo sát, chúng tôi được biết, từ khi có Nghị quyết 152, công tác dân vận trong toàn quân được tiến hành hiệu quả hơn, tình trạng làm hình thức, làm “lấy lệ” hầu như không còn. Thay vào đó, các đơn vị đã giúp địa phương giải quyết nhiều việc thiết thực, góp phần quan trọng thúc đẩy kinh tế-xã hội phát triển, giữ vững an ninh chính trị.

Do đâu có sự chuyển biến trên? Theo Đại tá Hồ Trọng Đào, Phó chủ nhiệm Chính trị Binh đoàn Quyết Thắng, điều quan trọng nhất là từ khi có Nghị quyết 152, cấp ủy, chỉ huy các cấp xác định rõ tầm quan trọng của công tác dân vận, thực sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo tiến hành. Trước đây các đơn vị cơ sở thường tự xác định nội dung, địa điểm làm công tác dân vận, ít phối hợp hiệp đồng trước với địa phương… Thực hiện Nghị quyết 152, Binh đoàn quy định phải cùng địa phương xây dựng kế hoạch cụ thể, báo cáo cấp trên phê chuẩn. Địa bàn làm công tác dân vận là những nơi thực sự khó khăn, hoặc đang là “điểm nóng”; giúp nhân dân những việc cấp thiết, nội dung tuyên truyền sát thực, sinh động… Đặc biệt, Binh đoàn gắn trách nhiệm xây dựng địa bàn tới từng đơn vị nên công tác dân vận không còn hình thức, hời hợt. Đơn vị nào cũng quan tâm giúp địa phương giải quyết những việc khó…

Nét mới trong công tác dân vận được nhiều đơn vị áp dụng là định kỳ tổ chức giao ban với cấp ủy, chính quyền địa phương. Đại tá Lê Hùng Mạnh, Phó chủ nhiệm Chính trị Quân khu 3, cho biết:

- Hằng năm, Cục Chính trị Quân khu tổ chức giao ban với cấp ủy, Ban dân vận 9 tỉnh, thành phố trên địa bàn, rút kinh nghiệm và bàn biện pháp thực hiện. Qua giao ban, địa phương phổ biến tình hình, đề xuất những việc, những nơi cần bộ đội giúp; đơn vị tham mưu với địa phương giải quyết những vấn đề bức xúc… Cơ quan quân sự cấp tỉnh, huyện cũng tổ chức giao ban địa bàn, cụm địa bàn. Có sự phối hợp chặt chẽ, công tác dân vận được tiến hành hiệu quả hơn, không còn tình trạng nơi dân cần, việc dân cần thì bộ đội không đến; nơi ít khó khăn lại được nhiều đơn vị quan tâm...

Trao đổi với Thiếu tướng Phạm Quang Vinh, Cục trưởng Cục Dân vận (Tổng cục Chính trị), chúng tôi được biết: Với quan điểm “giúp dân thiết thực, tập trung vào những việc khó”, nhiều đơn vị đã sáng tạo, có những mô hình giúp dân rất hiệu quả, như: Xóa nhà tạm và cung cấp phương tiện sản xuất cho người nghèo của Quân khu 3; Xây dựng vành đai biên giới an toàn, vững mạnh của Bộ đội Biên phòng; Tổ công tác xây dựng cơ sở chính trị địa phương của Quân khu 5; Đào tạo quân nhân làm nguồn cán bộ của Bộ CHQS tỉnh Hòa Bình; “Xã hội hóa” phong trào xây tặng nhà tình nghĩa của Bộ CHQS tỉnh Kiên Giang; làm vườn, chuồng mẫu và đào tạo y tế thôn bản vùng đồng bào dân tộc thiểu số của các đoàn Kinh tế - Quốc phòng…

Để việc khó không chỉ có bộ đội

“Giúp dân rất nhiều việc, nhưng hiệu quả công tác dân vận chưa được như mong muốn” - Đó là trăn trở của Trung tướng Bùi Văn Huấn, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó chủ nhiệm Tổng cục Chính trị và nhiều đồng chí cán bộ các địa phương, đơn vị. Dự Hội nghị sơ kết 5 năm thực hiện Nghị quyết 152 tại Quân khu 3, Trung tướng Bùi Văn Huấn cho biết:

- Quan trọng nhất trong công tác dân vận là hiệu quả tuyên truyền, vận động. Nhưng đi kiểm tra các đơn vị, tôi rất băn khoăn khi bộ đội hăng hái giúp dân, song ít thấy người dân làm cùng. Các đơn vị cần phấn đấu huy động nhiều lực lượng cùng tham gia giúp dân thì công tác dân vận mới thực sự có hiệu quả.

Huy động nhiều lực lượng tham gia giúp dân, công tác dân vận mới thực sự có hiệu quả.

Tìm hiểu chúng tôi được biết, thực trạng trên có ở khá nhiều đơn vị, địa phương. Nguyên nhân khách quan là hiện nay, hầu hết các địa phương đều có tình trạng người dân đi làm ăn xa (nhất là thanh niên, lực lượng chủ yếu tham gia làm công tác dân vận với bộ đội). Bên cạnh đó, nhiều người dân chỉ lo việc gia đình, thiếu nhiệt tình với công việc tập thể… Tuy nhiên, theo Thiếu tướng Phạm Quang Vinh, nguyên nhân chủ quan cơ bản là một số đơn vị chưa chủ động phối hợp với địa phương, hoặc phối hợp chưa chặt chẽ, thiếu sáng tạo nên không thu hút được nhân dân tham gia.

Phải làm gì để việc khó không chỉ có bộ đội? Đại tá Lương Đình Hồng, Chính ủy Đoàn Chiến Thắng (Binh đoàn Quyết Thắng) kể:

- Ngoài việc giữ quan hệ thường xuyên, trước khi đi làm công tác dân vận, đơn vị cử cán bộ đến địa phương thống nhất kế hoạch, hiệp đồng chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền, các tổ chức đoàn thể; xác định rõ thành phần, lực lượng, công việc của từng bộ phận… Ví dụ đơn vị giúp nhân dân làm đường, tổ chức Đoàn, Hội phụ nữ, Cựu chiến binh… địa phương huy động ít nhất bao nhiêu người, làm những việc gì... Để nhân dân hăng hái tham gia, chúng tôi tổ chức các hoạt động giao lưu văn nghệ, thể thao, tạo sự đoàn kết gắn bó. Bên cạnh đó, cán bộ, chiến sĩ đến thăm, giúp các gia đình những việc cần thiết… Thấy đơn vị chu đáo, bà con sẵn sàng bỏ việc nhà, lo việc tập thể cùng bộ đội.

Năm 2008, tìm hiểu hoạt động dã ngoại kết hợp làm công tác dân vận ở một số đơn vị, chúng tôi thấy Đoàn Chiến Thắng, Học viện Chính trị Quân sự và Đoàn B65 (Quân chủng PK-KQ) huy động được rất nhiều lực lượng cùng tham gia. Ở những nơi đơn vị giúp dân, không khí vui như hội. Quân với dân cùng hăng say lao động, càng làm tăng sự đoàn kết, gắn bó keo sơn giữa bộ đội và nhân dân.

Thực hiện nghị quyết 152 của Đảng ủy quân sự Trung ương, 5 năm qua, toàn quân đã giúp nhân dân hơn 6,1 triệu ngày công; xây tặng, sửa chữa 85.682 ngôi nhà và hơn 5.000 phòng học, 808 trạm xá; giúp địa phương củng cố, xây dựng gần 70.000 lượt tổ chức chính trị-xã hội cơ sở vững mạnh; xóa đói, giảm nghèo cho hơn 40.000 gia đình và khám bệnh, cấp thuốc miễn phí cho hơn 3,5 triệu lượt người… Đặc biệt, Quân đội luôn là lực lượng nòng cốt trong phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai. Những việc làm thiết thực trên đã góp phần tô thắm hình ảnh Bộ đội Cụ Hồ.

Bài và ảnh: CÁT HUY QUANG