Thiết thực, đi thẳng vào vấn đề

QĐND Online - Chiều 16-11, phiên chất vấn đầu tiên của quốc hội khoá 12 đã được bắt đầu. Không lan man, trình bày, câu hỏi đã được các đại biểu đặt ra một cách ngắn gọn, trực tiếp đi thẳng vào vấn đề. Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Thiện Nhân đã trả lời chất vấn đầu tiên…

Nhiều thách thức trong phát triển giáo dục

Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Thiện Nhântrả lời chất vấn. Ảnh: TTXVN

Đại biểu Đặng Văn Khanh (Hà Nội) đặt vấn đề về tình trạng sách giáo khoa hiện nay chưa phù hợp và luận án tiến sĩ không áp dụng được vào thực tế. Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân thẳng thắn: Hệ thống sách giáo khoa hiện nay về mặt nội dung đã đảm bảo được tính dân tộc, hiện đại. Đội ngũ các nhà khoa học tham gia làm sách giáo khoa đều là những nhà khoa học có uy tín trong ngành. Tuy nhiên, khi tiến hành biên soạn sách, hơn 80% cán bộ đã không còn trực tiếp giảng dạy ở bậc phổ thông nữa nên có nguy cơ nội dung chưa phù hợp. Song để đánh giá cụ thể phù hợp hay không còn phải qua thực tế giảng dạy. Bộ chủ trương tiến hành đánh giá hằng năm và hiện Bộ đang có đề tài lớn hơn đánh giá toàn diện sách mới. Với việc luận án tiến sĩ, đúng là chất lượng luận văn chưa nhiều yếu tố mới về khoa học. Do thời gian dài thực hiện như vậy nên đã thành nếp, nhiều trường không quan tâm đến tìm tòi cái mới về khoa học. Bộ chủ trương kiên quyết chấm dứt tình trạng này. Sắp tới luận văn phải có nhiều phát hiện và ý tưởng mới về khoa học, nếu không thì kiên quyết không cho làm.

Nhiều đại biểu nêu, tình trạng cơ sở vật chất và chế độ đãi ngộ cho giáo viên còn nhiều bất cập ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục. Bộ Trưởng Nguyễn Thiện Nhân trả lời: Hiện tại, do điều kiện của đất nước, việc cải thiện, nâng cao cơ sở vật chất các trường học gặp nhiều khó khăn, tỉ lệ trường bán kiên cố vẫn nhiều. Thực tế này đã ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng giáo dục. Chương trình kiên cố hoá trường học đã đạt được những kết quả tích cực, tuy nhiên, số lượng trường lớp vẫn chưa đạt chuẩn còn nhiều. Về việc chế độ với giáo viên, đặc biệt là giáo viên mầm non, hợp đồng đến nay chỉ trả tối đa được 450.000 cũng là do kinh phí có hạn. Nếu trả cao hơn thì sẽ phải ít giáo viên đi và kéo theo học sinh được đi học cũng ít đi. Bộ trưởng cũng cho biết: Việc giáo viên điều động đi miền núi chưa đươc về trong thời gian qua do nhiều nguyên nhân. Theo quy định, đối với nữ là 3 năm, nam là 5 năm. Tuy nhiên nhiều giáo viên đã dạy ở miền núi 10 đến 15 năm vẫn chưa được nhận về địa phương. Trước tiên là do lỗi của địa phương. Song ngoài yếu tố của địa phương cũng có phần lỗi của ngành giáo dục. Ngành chưa sát sao trọng việc giám sát và chưa có bộ phận chuyên trách. Hiện nay đã có bộ phận chuyên trách. Bộ trưởng hứa trước Quốc hội sẽ có chỉ đạo sát sao để bàn và giải quyết tình trạng này.

Đẩy mạnh hơn nữa công tác xã hội hoá giáo dục

Công tác xã hội hoá giáo dục hiện nay là vấn đề được rất nhiều đại biểu quan tâm. Đại biểu Phạm Thị Loan (Hà Nội) nêu câu hỏi: Bộ Giáo dục và Đào tạo có biện pháp gì để thúc đẩy công tác xã hội hoá giáo dục? Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân khẳng định: Xã hội hoá là chủ trương đúng, ngành giáo dục đã và đang làm đúng chủ trương. Song thực hiện vẫn còn chậm, chưa đạt được định mức và định hướng đề ra. Xã hội hoá đòi hỏi người dân tham gia vào xã hội hoá hỗ trợ về mặt tinh thần, tham gia vào quản lý ở các cấp và đóng góp bằng cơ sở vật chất. Có như vậy việc xã hội hoá mới đạt được yêu cầu và mục tiêu của mình. Xã hội hoá hiện nay vẫn phát triển theo các vùng, chú trọng khu vực đô thị. Điều chỉnh học phí theo hướng nâng mức đóng góp ở đô thị giảm hoặc miễn cho vùng sâu vùng xa. Tuy nhiên, học phí của nước ta hiện nay đã 10 năm chưa đổi, trong khi giá cả đã thay đổi nhiều. Trước thực tế hiện nay, Bộ chủ trương chỉ đạo: thứ nhât, huy động người dân đóng góp theo khả năng vì hiện nay tiền chi cho giáo dục là cố định, ở mức 20% ngân sách và như vậy để phát triển giáo dục thì cần có sự đóng góp của người dân. Trong đó, hộ nghèo được miễn học phí, cận nghèo được giảm; Thứ hai là đóng học phí một cục để có thể kiểm soát được; Thứ ba là công khai thu học phí để phụ huynh học sinh giám sát; Thứ tư, tuỳ khả năng tối đa ngân sách và đóng góp của người dân để xác định quy mô, chất lượng phù hợp; Thứ năm là làm rõ được trách nhiệm của Nhà nước. Đồng thời với giáo dục nghề nghiệp thì có quỹ đào tạo riêng.

Phần trả lời chất vấn của Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào Tạo Nguyễn Thiện Nhân được nhiều đại biểu đánh giá cao, có chất lượng, sát thẳng vấn đề.

Ngày mai 17-11, Quốc hội tiếp tục phiên chất vấn với phần trả lời của Bộ trưởng Bộ Tài chính Vũ Văn Ninh.

Xuân Dũng và Hồng Anh

(Tổng hợp)