Đồng chí Thiếp (đứng bên trái) và một số nữ chiến sĩ đại đội 3, tiểu đoàn vận tải, Sư đoàn 2, Quân khu 5. (Ảnh chụp năm 1970)

Giữa năm 1970, chúng tôi hành quân cùng Trung đoàn 1 giải phóng Trung Trung bộ, dọc đường gặp một đơn vị vận tải toàn chiến sĩ gái. Các cô mặc quần áo bà ba, đội mũ tai bèo, gài lá ngụy trang sau lưng đang gò người leo dốc. Nhìn những cô gái trẻ, đôi vai thon nhỏ vác quả đạn ĐKB nặng trên 40 ki-lô-gam, hoặc đeo sau lưng 8 quả đạn súng cối 82 mi-li-mét, chúng tôi thật khâm phục ý chí và nghị lực của các cô.

Đến đỉnh dốc, đơn vị dừng lại nghỉ, chúng tôi hỏi chuyện mới biết: Sư đoàn 2 Quân khu 5 có một tiểu đoàn vận tải, trong đó có một đại đội từ cán bộ đến chiến sĩ đều là con gái, được gọi là “xê ba” (C3); chính là đơn vị chúng tôi vừa gặp. Tất cả các cô quê ở Quảng Nam, Quảng Ngãi, đến tuổi 15-16 tìm cách thoát khỏi ách kìm kẹp của Mỹ-ngụy, ra vùng giải phóng tham gia kháng chiến.

Anh Thiếp-chính trị viên phó tiểu đoàn-chỉ các cô đứng đấy, giới thiệu: “Đây là Nguyễn Thị Cập, Huỳnh Thị Diên, Phùng Thị Minh; đây là các cô: Lan, Đào, Liễu, Phượng, Liên… ai cũng xông pha bom đạn, khi thì vác một quả đạn ĐKB, khi thì gùi 8-9 quả đạn cối đi suốt đêm đến nơi tập kết. Nhiều lần, Mỹ đổ quân chặn phá phía sau, các cô cùng đơn vị chiến đấu đánh lui địch, sau đó lại một mình đảm nhiệm một đầu cáng chuyển thương binh về tuyến sau…”.

Đang vui chuyện thì có lệnh tiếp tục hành quân. Chúng tôi mời các cô đứng sát vào nhau và vội ghi lại một số hình ảnh để kỷ niệm chiến trường. Những tấm ảnh chụp các cô năm 1970 đến nay tôi vẫn còn giữ. Xin gửi đăng trên báo Quân đội nhân dân để các nữ cựu chiến binh “xê ba” có dịp thấy lại hình ảnh thời thanh xuân của mình.

Bài và ảnh: Trần Ngọc