QĐND - Quan hệ giữa Việt Nam và Niu Di-lân lại có thêm một cột mốc quan trọng. Nhận lời mời của Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng, Thủ tướng Niu Di-lân Giôn Ki (John Key) thăm chính thức Việt Nam từ ngày 14 đến 17-11. Chuyến thăm Việt Nam của ông Giôn Ki diễn ra chỉ vài tháng sau khi Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng thăm chính thức Niu Di-lân, thể hiện sinh động mối quan hệ đang ngày càng phát triển tốt đẹp giữa hai nước.

Việt Nam và Niu Di-lân thiết lập quan hệ ngoại giao vào ngày 19-6-1975. Hợp tác song phương bắt đầu phát triển mạnh từ giai đoạn 1990 đến nay. Tháng 11-1995, Niu Di-lân mở Đại sứ quán tại Hà Nội và Tổng lãnh sự quán tại TP Hồ Chí Minh. Việt Nam lập Đại sứ quán tại Niu Di-lân từ tháng 5-2003. Hai nước thiết lập quan hệ Đối tác toàn diện năm 2009 và đã nhất trí phát triển quan hệ hướng tới thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược.

Trên cơ sở quan hệ chính trị tốt đẹp, thời gian qua, hợp tác kinh tế, kim ngạch thương mại liên tục phát triển. Trong các nước ASEAN, Việt Nam là quốc gia tăng trưởng thương mại với Niu Di-lân nhanh nhất với mức tăng 20%/năm. Hiện Niu Di-lân là đối tác thương mại lớn thứ 31 của Việt Nam còn Việt Nam là đối tác lớn thứ 20 của Niu Di-lân. Ước tính đến hết tháng 9-2015, kim ngạch thương mại hai chiều đạt 549 triệu USD và hướng tới 1,7 tỷ USD vào năm 2020. Xoài tươi và thanh long là mặt hàng hoa quả tươi của Việt Nam đã được phép vào thị trường Niu Di-lân. Hai bên đã đồng ý ưu tiên xem xét các yêu cầu tiếp cận thị trường đối với ba loại khoai tây của Niu Di-lân và đối với cá tra, ba sa, hoa cúc, hoa hồng, hoa huệ, chôm chôm, bưởi, vú sữa, nhãn của Việt Nam. Về đầu tư, tính đến hết tháng 8-2015, Niu Di-lân có 25 dự án đầu tư còn hiệu lực ở Việt Nam với tổng số vốn đăng ký là 82,12 triệu USD, đứng thứ 47 trong số các quốc gia và vùng lãnh thổ đầu tư tại Việt Nam.

Niu Di-lân cũng dành cho Việt Nam nguồn vốn Hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) ổn định và tăng dần theo từng năm, tập trung vào các lĩnh vực như phát triển nguồn nhân lực, giáo dục-đào tạo, phát triển nông nghiệp-nông thôn, phát triển bền vững. Các địa phương thụ hưởng chính bao gồm: Cao Bằng, Hà Nam, Bình Định, Bến Tre, Gia Lai, Tây Nguyên. 

Trong lĩnh vực quốc phòng-an ninh, hai bên tiếp tục duy trì cơ chế Đối thoại quốc phòng song phương thường niên và tổ chức thành công cuộc Đối thoại chiến lược cấp Thứ trưởng Quốc phòng lần đầu tiên vào đầu tháng 11 vừa qua. Việt Nam - Niu Di-lân luôn duy trì trao đổi đoàn và thông tin tội phạm trong khuôn khổ Thỏa thuận giữa Cảnh sát Niu Di-lân và Bộ Công an (ký năm 2010) về hợp tác Phòng, chống tội phạm xuyên quốc gia và tổ chức họp Nhóm Công tác hỗn hợp song phương 2 năm/lần nhằm đánh giá kết quả thực hiện Bản ghi nhớ.

Là đất nước thanh bình và có nền giáo dục chất lượng cao, Niu Di-lân hiện đang thu hút hơn 2.000 sinh viên Việt Nam tới học tập. Hai nước đã ký Thỏa thuận Hợp tác về giáo dục-đào tạo giai đoạn 2 từ 2012-2015. Niu Di-lân tiếp tục cấp học bổng cho sinh viên và nghiên cứu sinh theo học các chuyên ngành khác nhau tại các trường đại học của Niu Di-lân và duy trì Chương trình đào tạo tiếng Anh cho cán bộ  của Việt Nam.

Trong quan hệ hợp tác đa phương, Việt Nam và Niu Di-lân đã phối hợp tốt trong quá trình đàm phán Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) và thúc đẩy sớm kết thúc đàm phán Hiệp định đối tác kinh tế toàn diện khu vực... 

Trong bối cảnh một loạt các hiệp định thương mại lớn được kết thúc đàm phán và Cộng đồng ASEAN sắp chính thức được thành lập, dự kiến trong chuyến thăm Việt Nam lần này, Thủ tướng Niu Di-lân sẽ thảo luận với các nhà lãnh đạo nước ta về các biện pháp đẩy mạnh quan hệ hợp tác toàn diện Việt Nam - Niu Di-lân, đặc biệt trong các lĩnh vực như thương mại, đầu tư, nông nghiệp, kết nối hàng không... Đồng thời, hai bên cũng sẽ trao đổi về việc tăng cường hợp tác và ủng hộ lẫn nhau tại các diễn đàn và tổ chức quốc tế.

Thủ tướng Niu Di-lân Giôn Ki thực hiện chuyến thăm chính thức Việt Nam  trong bối cảnh quan hệ hai nước đang trên đà phát triển tốt đẹp. Chúng ta tin tưởng rằng, chuyến thăm sẽ diễn ra thành công, làm sâu sắc hơn quan hệ Đối tác toàn diện Việt Nam - Niu Di-lân.

QĐND