QĐND Online- Chiều 25-5, Quốc hội thực sự “nóng” với  Dự án Luật Thuế nhà, đất (sau khi tiếp thu ý kiến đóng góp, chuyển tên là Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp). Thuế nhà, đất là một chính sách rất lớn của Đảng, Nhà nước và có tác động mạnh, toàn diện đến xã hội nên nhiều vấn đề được mang ra thảo luận kỹ…

Cần xem xét kỹ trước khi thông qua

Pháp lệnh thuế nhà, đất được UBTVQH thông qua ngày 3-7-1992, được sửa đổi, bổ sung một số điều năm 1994, quy định về điều tiết nguồn thu đối với đất phi nông nghiệp. Pháp lệnh này bước đầu đặt cơ sở cho việc tăng cường quản lý, động viên đóng góp của người sử dụng đất vào ngân sách Nhà nước (NSNN), tăng cường nguồn lực cho ngân sách địa phương. Tuy nhiên, qua hơn 15 năm thực hiện, đến nay, trước những bất cập phát sinh trong quản lý, điều tiết việc sử dụng đất, nhiều quy định của Pháp lệnh đã không còn đáp ứng yêu cầu thực tiễn, cần sửa đổi, bổ sung cho phù hợp với Luật đất đai 2003; nguồn thu NSNN từ thuế chưa tương xứng với giá trị đất đai. Đặc biệt, chưa thể hiện vai trò điều tiết, quản lý của Nhà nước trong vận hành nền kinh tế thị trường. Do vậy, việc xây dựng một luật mới là cần thiết. Tuy nhiên, một số đại biểu đề nghị chưa ban hành luật tại thời điểm hiện nay. Cần khảo sát, đánh giá và cân nhắc tính hợp lý của việc ban hành.

Đại biểu Quốc hội tỉnh Kiên Giang Đinh Xuân Thảo phát biểu ý kiến. Ảnh: Thái Bình - TTXVN

Đại biểu Trần Du Lịch (đoàn TP Hồ Chí Minh) bức xúc: Chúng ta ai cũng có thể dễ dàng nhận thấy hiện nay còn nhiều dự án,  khu công nghiệp, nhà ở bỏ không, để hoang trong khi đó, nhiều người dân đang phải sống trong điều kiện không nhà. Cần làm gì để ngăn chặn tình trạng này? Sau khi nghiên cứu dự án luật thì chưa thấy có những giải pháp giải quyết vấn đề này. Chúng ta cứ tưởng không đánh thuế nhà là vì dân, nhưng thực tế như vườn, đất của cha mẹ để lại bị đánh thuế đất như với đất đầu cơ. Do vậy, kiến nghị Quốc hội xem xét chỉ không đánh thuế nhà, đất với người có một nhà, một đất, nên đánh thuế với người có nhiều nhà, đất, đầu cơ đất. Trước tình trạng hiện nay, đề nghị nên tiến hành kiểm tra, giám sát tình trạng đất bỏ hoang, các dự án, khu công nghiệp sử dụng đất lãng phí, việc đầu cơ đất. Có làm được như vậy mới quản lý đất tốt, góp phần đáng kể vào việc giảm giá đất hiện nay. Đề nghị Quốc hội nên tiếp tục nghiên cứu, chưa vội thông qua Luật này.

Chung quan điểm với đại biểu Trần Du Lịch, đại biểu Lê Quốc Dung (đoàn Thái Bình) cho rằng: cần xem lại mục tiêu có phù hợp hay không và khi ban hành luật, hiệu quả sẽ như thế nào? Trong giải trình, mục đích, yêu cầu không chỉ dừng lại ở thu NSNN mà còn chống đầu cơ. Chúng ta cứ nói phải giảm chi NSNN, muốn cho người dân bình thường cũng có nhà để ở, nhưng nếu giá đất quá cao như hiện nay, sẽ phải tốt rất nhiều tiền, chi phí để phát triển và bảo đảm an sinh xã hội. Mong muốn này chỉ đạt được khi ngăn chặn được đầu cơ, đưa giá đất về đúng giá trị của nó. Chúng ta cần kiên quyết xét cho rõ, nếu đưa luật ra nhằm mục tiêu thu NSNN thì chỉ cần sửa lại pháp lệnh là được. Còn nếu đáp ứng đủ mục đích về chống đầu cơ, điều tiết thị trường đất ổn định thì cần xem xét lại, chỉnh lý lại cho phù hợp hơn.

Chưa đưa nhà vào đối tượng chịu thuế

Đa phần các đại biểu đều đồng tình với việc chưa đưa nhà vào đối tượng chịu thuế vì nhà ở là tài sản riêng gắn liền với công sức, sự tích lũy lâu dài của người dân. Mặt khác, Nhà nước hiện đang khuyến khích và ban hành nhiều chính sách phát triển nhà ở cho người dân.

Theo giải trình của Ủy ban thường vụ Quốc hội, mặc dù, việc áp dụng thuế đối với nhà ở góp phần tăng cường công tác quản lý nhà ở, đất ở và cũng là kinh nghiệm thực thi chính sách thuế của một số nước trên thế giới trong quá trình phát triển, song trước mắt chưa nên đưa nhà ở vào diện chịu thuế vì chưa phù hợp với hoàn cảnh, điều kiện nước ta hiện nay và dự kiến thu từ thuế nhà ở cho NSNN không nhiều.

Đại biểu Lê Đình Khanh (đoàn Hải Dương) nêu rõ: Áp dụng thuế nhà ở thực chất là áp dụng thuế tài sản, song trên thực tế, ngoài nhà ở còn có nhiều loại tài sản khác có giá trị lớn, thậm chí lớn hơn giá trị xây dựng của nhiều loại nhà như ô tô, máy bay, tàu thủy, du thuyền... Nếu chỉ áp dụng thuế tài sản đối với nhà ở thì chưa bảo đảm tính hợp lý, công bằng của một sắc thuế. Do vậy, chưa nên áp dụng thuế với nhà ở.

Đối tượng miễn thuế và giảm thuế cũng thu hút được nhiều ý kiến thảo luận. Nhiều đại biểu kiến nghị rà soát, bổ sung thêm đối tượng miễn thuế. Trong đó đa phần đại biểu đều tán thành việc đưa Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân vào đối tượng miễn thuế chứ không để ở danh sách giảm thuế như dự án luật.

Ngoài ra, nhiều đại biểu cũng băn khoăn về quy định thuế suất, đặc biệt là khoản 6, Điều 7, quy định về thuế với đất lấn chiếm. Một số đại biểu cho rằng, nếu quy định như vậy sẽ không ngăn chặn được tình trạng lấn chiếm đất. Đại biểu Ngô Văn Minh (đoàn Quảng Nam) nói, việc quy định như vậy gần giống với kiểu phạt cho tồn tại, sẽ kém hiệu quả trong quản lý đất. Đề nghị phải quy định rõ ràng để xử lý dứt điểm tình trạng này.

Ngày 26-5, Quốc hội tiếp tục làm việc tại hội trường, thảo luận, cho ý kiến về Luật nuôi con nuôi và Luật bưu chính.

Xuân Dũng