Đã đến lúc TP Hồ Chí Minh phải hạn chế xe cá nhân và việc hạn chế không thể áp dụng biện pháp hành chính cũng như không thể thực hiện đột ngột, mà cần có lộ trình, kế hoạch cụ thể.

Xe buýt trong vòng xoáy kẹt xe.

Vấn đề hạn chế xe gắn máy một lần nữa được đem ra thảo luận tại hội thảo "Đẩy nhanh phát triển vận tải công cộng và giảm dần xe cá nhân" do Sở GTVT phối hợp với ĐH Bách khoa TP Hồ Chí Minh và ĐH GTVT - cơ sở 2 tổ chức ngày 24.12.

Phải cam kết với dân khi thu phí xe cá nhân

Theo ông Trần Quang Phượng - GĐ Sở GTVT- TP đang đối mặt với tốc độ gia tăng nhanh chóng của phương tiện xe cá nhân, nhất là xe gắn máy. Hiện TP đã có khoảng 3,7 triệu xe gắn máy và mỗi ngày có thêm 1.000 xe đăng ký mới. Sự gia tăng chóng mặt của xe gắn máy đã làm cho tình hình ùn tắc giao thông ngày càng trở nên trầm trọng, ảnh hưởng đến sinh hoạt, việc làm của người dân, cản trở tốc độ phát triển kinh tế - xã hội TP. Các đại biểu cho rằng, đã đến lúc TP cần hạn chế xe cá nhân (không cấm), đẩy mạnh phát triển vận tải hành khách công cộng. Vậy thì hạn chế xe cá nhân bằng cách nào?

Ông Lê Trung Tính - Trưởng phòng Quản lý vận tải - Sở GTVT cho biết, nếu áp dụng các biện pháp hành chính mang tính cấm đoán thường bị dư luận phản ứng, do đó ông đề xuất giải pháp thu phí môi trường đối với xe cá nhân. Cụ thể: Thu 10.000 đồng/tháng/xe gắn máy và 200.000 đồng/tháng/xe ôtô.

Với giải pháp này, mỗi năm TP có nguồn thu khoảng 700-800 tỉ đồng, để đầu tư mạnh cho vận tải công cộng khối lượng lớn (tàu điện ngầm, xe điện mặt đất...).

Tiến sĩ Phạm Xuân Mai (ĐH Bách khoa TP Hồ Chí Minh) đề nghị Nhà nước có chính sách không nhập khẩu và không khuyến khích phát triển công nghiệp xe gắn máy, bằng cách đánh thuế cao xe gắn máy sản xuất trong nước. Đối với TP Hồ Chí Minh, thì áp dụng thu phí sử dụng xe cá nhân - nhất là đối với xe ôtô con, môtô phân khối lớn và thu phí cao hơn với người có từ 2 xe trở lên. Riêng những người chạy xe ôm có đăng ký sẽ được miễn thu phí. TP cần thu phí vận tải công cộng đối với DN có từ 10 người trở lên, để buộc họ yêu cầu nhân viên đi xe buýt.

Tuy nhiên, để thực hiện những giải pháp trên, TP phải có một hội đồng xem xét từng mức thu cho phù hợp, tránh tình trạng như vừa qua đề xuất những mức thu không hợp lý, gây bức xúc trong dư luận. Đồng thời, lãnh đạo TP phải cam kết với người dân, khi áp dụng những khoản thu trên thì cụ thể trong bao lâu, TP hết kẹt xe và có đủ phương tiện vận tải công cộng thay thế xe cá nhân. Lâu nay, lãnh đạo TP chưa làm được điều này.

Làm nản lòng người sử dụng xe gắn máy!

Theo tiến sĩ Nguyễn Thị Bích Hằng (giảng viên ĐH GTVT - cơ sở 2), TP cần phối hợp nhịp nhàng giữa vận tải công cộng và xe cá nhân, dưới hình thức một hệ thống giao thông thống nhất các tiện ích của 2 loại hình giao thông này. Một số khu vực trung tâm TP đã phát triển tốt vận tải công cộng sẽ tiến hành hạn chế xe cá nhân, những khu vực khác vẫn tiếp tục cho lưu thông xe cá nhân gắn máy.

Tại vùng đệm giữa khu vực hạn chế xe cá nhân và không hạn chế xe cá nhân, cần xây dựng các bãi gửi xe cá nhân để người dân có thể yên tâm sử dụng phương tiện công cộng. Bên cạnh đó, TP cũng cần có những điểm cho thuê xe gắn máy, để phục vụ người dân muốn đến những điểm nằm ngoài khu vực hạn chế xe cá nhân sau khi rời phương tiện công cộng.

Trong khi đó, tiến sĩ Lê Quả đề xuất giải pháp làm nản lòng người sử dụng xe gắn máy bằng cách giám sát nghiêm ngặt, kiên quyết tịch thu xe nếu người sử dụng không giấy phép lái xe. Mặt khác, việc cấp giấy phép lái xe gắn máy phải tăng thêm thủ tục tạo nhiều khó khăn, khiến người dân nản lòng. Để áp dụng giải pháp này, TP phải cải tổ lại hệ thống xe buýt về cả số lượng và chất lượng phục vụ (giá vé rẻ, đúng giờ, thái độ phục vụ...), và có lộ trình, kế hoạch cụ thể.

Theo Lao Đông (Trần Phan)