Phóng viên (PV): Chuyến thăm chính thức Cộng hòa Italy của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn diễn ra trong bối cảnh quan hệ đối tác chiến lược giữa hai nước đang phát triển mạnh mẽ trên nhiều lĩnh vực. Đại sứ đánh giá thế nào về ý nghĩa của chuyến thăm này trong việc tăng cường tin cậy chính trị và tạo động lực mới cho hợp tác giữa hai cơ quan lập pháp, cũng như cho tổng thể quan hệ Việt Nam - Italy?

Đại sứ Marco Della Seta: Chuyến thăm này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng vì diễn ra ngay sau khi đồng chí Trần Thanh Mẫn tái đắc cử chức vụ Chủ tịch Quốc hội và là chuyến thăm chính thức nước ngoài đầu tiên trên cương vị mới này, qua đó truyền tải một tín hiệu chính trị mạnh mẽ. Diễn ra sau Đại hội Đảng Cộng sản Việt Nam lần thứ XIV được tổ chức vào tháng 1 và vào thời điểm Việt Nam đang tiếp tục phát triển thể chế cũng như cải cách hành chính, chuyến thăm cũng mang đến một cơ hội để lãnh đạo Việt Nam thông báo và làm rõ những kết quả của giai đoạn đổi mới quan trọng này. Trong bối cảnh đó, chuyến thăm của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đến Italy được đánh giá rất cao và nhấn mạnh tầm quan trọng của Italy trong tầm nhìn chiến lược của Việt Nam cũng như bề rộng và chiều sâu của mối quan hệ song phương.

Đại sứ Cộng hòa Italy tại Việt Nam Marco Della Seta trả lời phỏng vấn của phóng viên. Ảnh: TTXVN 

Kể từ khi thiết lập đối tác chiến lược cách đây 13 năm, quan hệ giữa Italy và Việt Nam đã không ngừng được mở rộng và đi vào chiều sâu. Hai bên thường xuyên tổ chức các cơ chế song phương, đặc biệt là Tham vấn chính trị và Ủy ban Hỗn hợp về hợp tác kinh tế thường niên. Sự hợp tác này tiếp tục được định hướng bởi các kế hoạch hành động liên tiếp nhằm triển khai đối tác chiến lược, trong đó kế hoạch mới nhất cho giai đoạn 2025-2027 đặt ra những mục tiêu đầy tham vọng. Hợp tác đã phát triển từ giai đoạn hợp tác rộng rãi ban đầu sang gắn kết có tính cấu trúc và chiến lược hơn trong các lĩnh vực trọng điểm, bao gồm các lĩnh vực như khoa học và công nghệ, vốn được xác định là động lực chính cho mục tiêu của Việt Nam nhằm trở thành quốc gia có thu nhập trung bình cao vào năm 2030 và quốc gia phát triển, có thu nhập cao vào năm 2045.

Trong khuôn khổ rộng lớn hơn này, chuyến thăm mang ý nghĩa đặc biệt vì đây là phái đoàn cấp cao đầu tiên do người đứng đầu cơ quan lập pháp dẫn đầu. Ngoại giao nghị viện đóng một vai trò nền tảng trong việc củng cố quan hệ song phương. Các nghị viện nằm ở trung tâm của quá trình lập pháp và ban hành quy định định hình sự hợp tác trên các lĩnh vực then chốt như thương mại, đầu tư, năng lượng, quốc phòng và an ninh. Đối với hai nền kinh tế ngày càng kết nối chặt chẽ như Italy và Việt Nam, đối thoại giữa các cơ quan lập pháp là yếu tố thiết yếu để đảm bảo khuôn khổ pháp lý của hai bên đồng điệu, hướng tới tương lai và hỗ trợ các mục tiêu chung. Về mặt này, chuyến thăm của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn mang đến một cơ hội quý báu để tăng cường hơn nữa hợp tác nghị viện và đưa mối quan hệ này lên một tầm cao mới.

Nhìn về tương lai, tôi tin tưởng rằng chuyến thăm này sẽ củng cố thêm niềm tin lẫn nhau, làm vững chắc khía cạnh nghị viện trong mối quan hệ đối tác của chúng ta và truyền động lực mới cho mối quan hệ song phương vốn đã rất xuất sắc, tạo hiệu ứng lan tỏa tích cực trên mọi lĩnh vực hợp tác.

PV: Theo Đại sứ, việc triển khai Hiệp định thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA) và những nỗ lực thúc đẩy phê chuẩn Hiệp định Bảo hộ đầu tư giữa Việt Nam và EU (EVIPA) sẽ mở ra những cơ hội cụ thể nào cho cộng đồng doanh nghiệp hai nước, đặc biệt là trong các lĩnh vực thế mạnh của Italy như công nghệ xanh, năng lượng tái tạo và thiết kế công nghiệp?

Đại sứ Marco Della Seta: Kể từ khi thiết lập quan hệ ngoại giao vào năm 1973, Italy đã là một trong những đối tác Tây Âu đầu tiên của Việt Nam và di sản lịch sử này đã dần phát triển thành một mối quan hệ hợp tác năng động và hướng tới tương lai. Ngày nay, Việt Nam là đối tác thương mại hàng đầu của Italy trong ASEAN, trong khi Italy là đối tác thương mại lớn thứ ba của Việt Nam tại EU, một vị thế được củng cố nhờ các cuộc trao đổi cấp cao thường xuyên và tính bổ trợ kinh tế ngày càng tăng. Thương mại song phương tiếp tục thể hiện khả năng phục hồi và sự năng động, phản ánh không chỉ sự tăng trưởng về số lượng - kim ngạch thương mại tăng 6% trong năm qua - mà còn cả chiều hướng chất lượng ngày càng nâng cao. Italy đóng một vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ công cuộc hiện đại hóa công nghiệp của Việt Nam, đặc biệt là trong lĩnh vực sản xuất, nơi công nghệ và chuyên môn của Italy góp phần nâng cao năng suất, chất lượng và giá trị gia tăng.

Trong bối cảnh này, Hiệp định EVFTA có hiệu lực từ năm 2020 đã chứng minh là nền tảng cốt lõi trong cấu trúc kinh tế của chúng ta. Hiệp định đã tạo điều kiện thuận lợi đáng kể cho việc tiếp cận thị trường và đóng góp vào sự mở rộng ổn định của thương mại song phương, thúc đẩy sự hội nhập sâu rộng hơn giữa hai nền kinh tế. Đồng thời, Hiệp định EVIPA là bước tiến quan trọng tiếp theo. Italy đã phê chuẩn Hiệp định này vào tháng 7-2023, trở thành một trong những quốc gia thành viên EU đầu tiên thực hiện điều này và tái khẳng định niềm tin vững chắc vào Việt Nam như một điểm đến đầu tư ổn định, đáng tin cậy và hấp dẫn. Một khi được các nước EU còn lại phê chuẩn hoàn toàn, EVIPA sẽ mang lại sự chắc chắn và bảo vệ pháp lý được tăng cường, qua đó khuyến khích một làn sóng đầu tư dài hạn, chất lượng cao mới.

Những khuôn khổ này đặc biệt quan trọng trong việc mở ra các cơ hội trong những lĩnh vực chiến lược mà Italy có thế mạnh đã được công nhận, chẳng hạn như công nghệ xanh, năng lượng tái tạo và thiết kế công nghiệp. Italy đang tích cực đóng góp vào quá trình chuyển đổi xanh của Việt Nam, bao gồm thông qua việc tham gia vào Đối tác chuyển đổi năng lượng công bằng (JETP), bằng cách cung cấp các giải pháp công nghệ tiên tiến, chuyên môn và tài chính. Một ví dụ tiêu biểu cho sự tham gia này là dự án thủy điện tích năng Bác Ái, được tổ chức tài chính của Italy là Cassa Depositi e Prestiti (CDP) đóng góp khoản cho vay 80 triệu euro. Đồng thời, tiềm năng mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực như cơ sở hạ tầng bền vững, kinh tế tuần hoàn và sản xuất thông minh đang ngày càng tăng. Trong lĩnh vực kinh doanh nông nghiệp, hợp tác cũng đang chuyển biến từ thương mại truyền thống sang các mối quan hệ đối tác đổi mới và định hướng công nghệ hơn trong chế biến thực phẩm, truy xuất nguồn gốc và nông nghiệp thông minh, với mục tiêu tăng cường tính bền vững, an ninh lương thực và giá trị gia tăng cho cả hai quốc gia.

Trong bối cảnh đó, tác động kết hợp của EVFTA và việc hiệp định EVIPA chính thức có hiệu lực trong tương lai dự kiến sẽ thắt chặt hơn nữa quan hệ thương mại và đầu tư, đồng thời mở ra những hướng hợp tác mới về đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và phát triển bền vững. Cùng với nhau, các công cụ này đang đặt nền móng cho một mối quan hệ đối tác sâu sắc hơn, bền bỉ hơn và hướng tới tương lai giữa Italy và Việt Nam, có khả năng mang lại những lợi ích thiết thực cho cộng đồng doanh nghiệp và người dân của cả hai nước....

PV: Trân trọng cảm ơn Đại sứ!