Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân nhiệt liệt chào mừng Chủ tịch Quốc hội Mi-an-ma Ma Uyn Khai Than cùng Đoàn đại biểu cấp cao Quốc hội Mi-an-ma sang thăm chính thức Việt Nam; trân trọng cảm ơn ngài Ma Uyn Khai Than cùng Đoàn đại biểu Mi-an-ma dự và phát biểu tại Hội nghị chuyên đề IPU khu vực châu Á-Thái Bình Dương về “Ứng phó với biến đổi khí hậu-Hành động của các nhà lập pháp nhằm thực hiện mục tiêu phát triển bền vững” do Quốc hội Việt Nam đăng cai tổ chức. Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân đánh giá sự tham gia của đoàn Mi-an-ma là yếu tố quan trọng góp phần vào sự thành công của hội nghị, thể hiện sinh động sự ủng hộ lẫn nhau giữa Quốc hội Việt Nam và Mi-an-ma tại các diễn đàn liên minh nghị viện thế giới và khu vực.
Cảm ơn những lời nói tốt đẹp của Chủ tịch Quốc hội Mi-an-ma, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân khẳng định tầm quan trọng của nền tảng quan hệ hữu nghị truyền thống giữa hai nước do Chủ tịch Hồ Chí Minh và tướng Ông San gây dựng, cũng như tiếp tục phát huy các thành quả đạt được sau hơn 40 năm hai nước thiết lập quan hệ ngoại giao.
Về hợp tác an ninh, quốc phòng, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân đề nghị ngài Chủ tịch và Mi-an-ma cùng chia sẻ quan điểm, lợi ích chung về hòa bình, an ninh khu vực. Quốc hội Việt Nam ủng hộ hai nước tăng cường hợp tác quốc phòng-an ninh thông qua trao đổi thông tin, kinh nghiệm, phát huy hiệu quả các cơ chế hợp tác hiện có. Trước tình hình phức tạp của các mối đe dọa về an ninh truyền thống và phi truyền thống trên thế giới và khu vực, Việt Nam khuyến khích các cơ quan thực thi pháp luật hai nước tích cực phối hợp đấu tranh với các cá nhân, tổ chức lợi dụng địa bàn nước này chống phá nước kia; tạo điều kiện thuận lợi, bảo đảm an ninh, an toàn và quyền lợi của công dân nước này tại nước kia.
Về quan hệ kinh tế, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân bày tỏ mong muốn, Quốc hội Mi-an-ma cùng phối hợp giám sát để thúc đẩy, làm sâu sắc hơn quan hệ thương mại-đầu tư song phương trên cơ sở cùng có lợi và tạo điều kiện tốt nhất cho hoạt động kinh doanh phát triển mạnh mẽ; triển khai thực hiện tốt kết quả kỳ họp Tiểu ban hỗn hợp thương mại (2-2017), đồng thời tiếp tục đàm phán, thúc đẩy việc ký kết các thỏa thuận hợp tác trong các lĩnh vực nông-lâm-ngư nghiệp, văn hóa, giao thông vận tải, tài chính, tư pháp, giáo dục.
Hai Đoàn đại biểu cấp cao Quốc hội Việt Nam và Mi-an-ma tại buổi hội đàm.
Về hợp tác khu vực và quốc tế, Việt Nam đánh giá cao sự hợp tác tốt đẹp giữa hai nước tại các diễn đàn khu vực và quốc tế, đặc biệt là tại ASEAN, Liên hợp quốc, Phong trào không liên kết. Phía Việt Nam đề nghị hai bên tiếp tục tăng cường hợp tác và phối hợp chặt chẽ trong khuôn khổ ASEAN và các diễn đàn khu vực và quốc tế khác như CLMV, ACMECS, EWECS, GMS và Liên hợp quốc. Hai bên cần hợp tác sử dụng bền vững và hiệu quả nguồn nước sông Mê Công. Việt Nam mong Mi-an-ma sớm trở thành thành viên của Ủy hội sông Mê Công (MRC).
Về quan hệ giữa hai Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân bày tỏ vui mừng về quan hệ tốt đẹp giữa hai bên đang phát triển tích cực và nhanh chóng. Hai Quốc hội đang thực hiện tốt các nội dung của văn bản Thỏa thuận hợp tác đã được ký tháng 9-2013. Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân nhấn mạnh, chuyến thăm chính thức Mi-an-ma và dự AIPA-37 của Đoàn đại biểu cấp cao Quốc hội Việt Nam do Quốc hội Mi-an-ma đăng cai tổ chức; cùng với việc Chủ tịch Quốc hội Mi-an-ma Ma Uyn Khai Than thăm chính thức Việt Nam và dự Hội nghị chuyên đề IPU lần này đã thể hiện sự hợp tác chặt chẽ và ngày một gắn bó giữa các nghị sĩ hai nước; phát huy tích cực vai trò ngoại giao nghị viện song phương trong tổng thể quan hệ ngoại giao hai nước.
Chủ tịch Quốc hội Mi-an-ma Ma Uyn Khai Than khẳng định, quan hệ giữa hai nước hiện nay đang phát triển rất tốt đẹp. Ngày 28-5-1975, hai nước chính thức thiết lập quan hệ ngoại giao, nhưng thực chất, mối quan hệ giữa hai nước đã được bắt đầu từ trước đó rất lâu. Minh chứng cho điều này, Chủ tịch Quốc hội Mi-an-ma nhắc lại sự kiện Bác sĩ Phạm Ngọc Thạch dẫn đầu Đoàn đại biểu Việt Nam sang Mi-an-ma tham dự Lễ Kỷ niệm ngày độc lập của Mi-an-ma tháng 1-1948; chuyến thăm Mi-an-ma của Chủ tịch Hồ Chí Minh năm 1958… Từ đó đến nay, Mi-an-ma và Việt Nam luôn ủng hộ, giúp đỡ lẫn nhau trong những giai đoạn khó khăn; thường xuyên trao đổi các đoàn cấp cao; thiết lập các cơ chế hợp tác song phương và hai bên đang chuẩn bị tổ chức hội nghị Tham khảo chính trị lần thứ 7 giữa hai Bộ Ngoại giao trong năm 2017.
Bên cạnh mối quan hệ tốt đẹp về chính trị, Chủ tịch Quốc hội Mi-an-ma cũng bày tỏ vui mừng khi thấy mối quan hệ giao lưu nhân dân giữa hai nước ngày càng được tăng cường. Năm 2016, đã có hơn 30.000 người Việt Nam sang Mi-an-ma du lịch.
Ngài Ma Uyn Khai Than khẳng định, trong giai đoạn phát triển hiện nay, Mi-an-ma đang rất cần nguồn vốn đầu tư nước ngoài và kêu gọi các nhà đầu tư nước ngoài đầu tư vào Mi-an-ma. Chủ tịch Quốc hội Mi-an-ma nhắc tới 2 doanh nghiệp Việt Nam đầu tư rất thành công tại Mi-an-ma, bao gồm Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) và Tập đoàn Viễn thông Quân đội Việt Nam (Viettel). Đặc biệt, sau thời gian ngắn đầu tư, Viettel đã trở thành nhà cung cấp dịch vụ viễn thông lớn thứ tư tại Mi-an-ma. Từ đó, phía Mi-an-ma bày tỏ hy vọng sẽ có ngày càng nhiều hơn các doanh nghiệp Việt Nam sang đầu tư tại Mi-an-ma.
Đánh giá cao sự phát triển trong quan hệ giữa hai Quốc hội trong thời gian qua, Chủ tịch Quốc hội Mi-an-ma chia sẻ, Quốc hội Mi-an-ma còn rất non trẻ, nên thiếu nhiều kinh nghiệm hoạt động. Bởi vậy, Quốc hội Mi-an-ma rất mong muốn thúc đẩy hợp tác, giao lưu giữa Quốc hội Mi-an-ma với Quốc hội các nước, giữa các nhóm nghị sĩ hữu nghị của Mi-an-ma với các nhóm nghị sĩ hữu nghị của các nước, trong đó có Việt Nam, để trao đổi kinh nghiệm hoạt động.
Chủ tịch Quốc hội Mi-an-ma Ma Uyn Khai Than khẳng định lại lập trường của Mi-an-ma về vấn đề Biển Đông là các bên liên quan cần tôn trọng đầy đủ các tiến trình ngoại giao và pháp lý, giải quyết tranh chấp bằng các biện pháp hòa bình, trên cơ sở nguyên tắc cơ bản của luật pháp quốc tế, trong đó có UNCLOS 1982; ủng hộ việc triển khai đầy đủ và hiệu quả Tuyên bố chung về ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC) và hợp tác, thúc đẩy sớm ký kết Bộ Quy tắc ứng xử Biển Đông (COC) thực chất. Mi-an-ma khẳng định sẽ hợp tác chặt chẽ với các nước trong khu vực để thể hiện lập trường chung của ASEAN về vấn đề này.
Tại hội đàm, hai Chủ tịch Quốc hội nhất trí, hai nước tiếp tục triển khai thực hiện có hiệu quả kết quả chuyến thăm Việt Nam của Tổng thống Tin Chô và Tổng tư lệnh các lực lượng vũ trang (3-2017). Hai nước cần sớm thiết lập cơ chế “Đối thoại chính sách quốc phòng” cấp thứ trưởng Quốc phòng và cơ chế “Nhóm làm việc chung” giữa Cục Đối ngoại của hai Bộ Quốc phòng.
Hai bên đồng ý sẽ cùng nhau tạo điều kiện về chính sách pháp luật để hỗ trợ doanh nghiệp hai nước đầu tư và kinh doanh tại nước sở tại. Phía Việt Nam đề nghị sớm ký kết Thỏa thuận hợp tác trong lĩnh vực hải quan, tài chính, sửa đổi/bổ sung Hiệp định Khuyến khích bảo hộ đầu tư và Biên bản Ghi nhớ xúc tiến đầu tư giữa hai nước cho phù hợp với tình hình mới; cần tập trung vào các lĩnh vực tiềm năng như ngân hàng, hàng không, viễn thông, dầu khí, nông nghiệp.
Hai Quốc hội thống nhất cần tăng cường giao lưu nhân dân, coi đây là kênh thông tin cần thiết, là cầu nối để thúc đẩy quan hệ hợp tác hữu nghị truyền thống giữa hai nước. Về phần mình, Chủ tịch Quốc hội Mi-an-ma Ma Uyn Khai Than khẳng định sẽ sớm thúc đẩy các cơ quan hữu quan của Mi-an-ma thành lập Hội Hữu nghị Mi-an-ma – Việt Nam để phối hợp với Hội Hữu nghị Việt Nam – Mi-an-ma.
Hai bên đồng tình về việc cần tiếp tục duy trì việc trao đổi đoàn lãnh đạo cấp cao giữa hai Quốc hội; trao đổi đoàn giao lưu nhóm nghị sĩ để tham khảo, trao đổi kinh nghiệm hoạt động lập pháp, giám sát và các vấn đề quốc tế, khu vực hai bên cùng quan tâm. Hai Chủ tịch bày tỏ vui mừng về việc hai bên đã thành lập hai Nhóm Nghị sĩ hữu nghị, đồng thời đề nghị hai nhóm Nghị sĩ hữu nghị sẽ phát huy vai trò là cầu nối tích cực giao lưu nghị sĩ hai nước, giao lưu nhân dân hai nước, là đầu mối quan trọng để tuyên truyền về mối quan hệ hữu nghị truyền thống giữa hai nước trong thời gian tới.
Hai bên thống nhất, Quốc hội hai nước sẽ tham khảo và ủng các quan điểm của nhau tại các diễn đàn liên minh nghị viện thế giới và khu vực, vì lợi ích chung của nhân dân hai nước; xây dựng sự đoàn kết của cộng đồng ASEAN. Hai Quốc hội cần phối hợp giám sát việc thực hiện các Thỏa thuận, chương trình hợp tác giữa hai Chính phủ.
* Trước đó, Chủ tịch Quốc hội Mi-an-ma Ma Uyn Khai Than cùng Đoàn đại biểu cấp cao Quốc hội Mi-an-ma đã đặt vòng hoa và vào Lăng viếng Chủ tịch Hồ Chí Minh, thăm khu di tích Nhà sàn Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Tin, ảnh: CHIẾN THẮNG