Ngày 26-12-2006, tại thôn Khau Diều xã Định Biên, huyện Định Hoá, tỉnh Thái Nguyên đã diễn ra lễ khánh thành Nhà văn hoá và Bia kỷ niệm, nơi báo Quân đội nhân dân ra số đầu tiên. Đơn vị công binh H8, Quân chủng Phòng không-Không quân đã thiết kế và thi công công trình trong vòng một tháng…
Ngay từ đầu năm 2006, khi về thăm thôn Khau Diều, lãnh đạo báo
Quân đội nhân dân đã đặt ra quyết tâm tôn tạo lại bia kỷ niệm, nơi báo
Quân đội nhân dân ra số đầu tiên và xây tặng cho nhân dân địa phương Nhà văn hoá. Ban vận động tài trợ đã tích cực triển khai, khi có kinh phí rồi thì lại khó khăn các thủ tục và việc chọn đơn vị thiết kế, thi công.
 |
| Tốp ca đoàn H8 |
Đầu tháng 11-2006, đại tá Vương Xuân Thái, đoàn trưởng Đoàn H8 đã nhận thiết kế và thi công công trình cho báo
Quân đội nhân dân với tinh thần: nhanh, chất lượng và bảo đảm mỹ thuật, mặc dù đoàn H8 lúc này đang bề bộn các công trình từ Bắc, đến Nam. Kỹ sư Nguyễn Thái Hoàng đã lên khảo sát và tranh thủ ngày đêm thiết kế, lập dự toán công trình. Ngày 9-11, 21 cán bộ chiến sĩ thuộc phân đội 31 Đoàn H8 đã hành quân về Khau Diều để khởi công xây dựng công trình. Thiếu úy chuyên nghiệp Phạm Công Danh, Trung đội trưởng thuộc đại đội 10 được cử làm đội trưởng xây dựng, quán triệt anh em: “
Đây là công trình mang ý nghĩa ghi dấu ấn cội nguồn của báo Quân đội nhân dân, vì thế không những bảo đảm tiến độ công trình mà anh em phải thể hiện tình đoàn kết quân dân…”.
Các chiến sĩ đã nhanh chóng bắt tay vào công việc. Hàng ngày họ làm từ 7 giờ sáng đến 5 giờ chiều, càng sau này do yêu cầu công trình họ làm cả đêm và không có ngày nghỉ với tinh thần “ Tất cả vì công trình”. Chuẩn uý chuyên nghiệp Khương Văn Huấn quê ở Hoà Bình gắn bó với nghề thợ xây từ ngày vào bộ đội, không những tích cực trong công việc mà còn động viên, hướng dẫn kỹ thuật xây dựng cho anh em. Chiến sĩ Trương Quang Hùng, Phùng Thế Kiên, Trần Quang Trung… là những chàng thợ xây tài hoa. Các chiến sĩ trẻ như Hữu, Quân, Thái… phụ giúp từ đánh vữa đến khuân vác vật liệu, không nề hà khó nhọc. Bà con trong thôn Khâu Diều rất quý mến bộ đội. Gia đình bác Thêm đã nhường hẳn phòng khách và buồng ngủ cho bộ đội ở.
 |
| Tốp nữ thôn Khau Diều |
Trưởng thôn Hoàng Đình Long ngày nào cũng ghé thăm công trình, động viên anh em. Các anh còn vận động bà con trong thôn giúp đỡ đồ ăn, thức uống cho bộ đội. Thôn còn tổ chức nấu cơm chiêu đã cả đội xây dựng khi công trình hoàn thành. Bí thư chi bộ Hoàng Vẻ Vang đưa báo Nhân dân, Thái Nguyên… vào để bộ đội đọc báo lúc tối. Vui nhất là đoàn thanh niên địa phương đến cùng giao lưu văn hoá văn nghệ với các chiến sĩ. Họ cũng tổ chức giao hữu một trận bóng đá với các chiến sĩ đoàn H8. Để đẩy nhanh tiến độ xây dựng và bảo đảm chất lượng công trình, Đoàn trưởng Vương Xuân Thái đã điều động tăng cường bộ đội có tay nghề lên Khau Diều.
Trước ngày khánh thành bia và Nhà văn hoá, báo Quân đội nhân dân, Đoàn công binh H8 và nhân dân địa phương đã có đêm giao lưu văn nghệ ấm tình quân dân. Đoàn công binh H8 đã đưa cả đội văn nghệ xung kích mang theo ămli, loa đài lên tham gia. Trên bãi đất rộng trước trường học sân khấu dã chiến được dựng lên nhanh chóng. Thiếu úy Nguyễn Thành Kiêm, trợ lý câu lạc bộ của Đoàn H8 cùng anh em triển khai phông màn, âm thanh, ánh sáng như chuyên nghiệp.
Trời mới chạng vạng tối, bà con đã kéo nhau về ngồi kín trước sân khấu. Mở đầu chương trình văn nghệ là bài “Hát lên mùa xuân công binh”, một sáng tác của nhạc sĩ Hoàng Tạo do đội văn nghệ Đoàn công binh H8 biểu diễn. Các cô gái công binh Mai Lan, Mai Trang, Minh Thuý, Hoài Thanh mặc váy xanh, áo trắng còn các chàng lính công binh thì vận đồ bộ đội. Lời hát: “Một thoáng gặp đã nhận ra, Bộ đội công binh ta đầy sức mạnh. Dặm xa ấy đường hành quân. Càng gặp bao chiến công ơi công binh…” vang vọng núi rừng Việt Bắc.
 |
| Tốp ca báo Quân đội nhân dân |
Bà con ngạc nhiên hơn khi ca sĩ Trung Bắc, nhân viên phòng cháy chữa cháy của đoàn H8 hát bằng 2 giọng bài “Lời của gió”. “Giọng nữ” của anh ngọt ngào, đằm thắm, còn “giọng nam” khoẻ khoắn,mạnh mẽ. Bà con thích nhất là được nghe tốp ca nữ Mai Lan, Mai Trang, Hoài Thanh hát bài “lời cây đàn tính” lại mặc đúng bộ áo dài dân tộc Tày. Đội văn nghệ thôn Khau Diều cũng đáp lại bằng bài hát then:” Khau Diều đổi mới” của các chị em : Thanh Hoa, Thuý Hảo, Kim Phượng, Phùng Tám, Thanh Hương. Bài hát mới được bác Hoàng Luận, nhà thơ của thôn sáng tác đã có sức truyền cảm :”Thôn Khau Diều định Biên quê em/ báo Quân đội nhân dân đầu tiên ra đời/ 50 năm đưa đường chỉ lối/ Bản làng ta đổi mới hơn xưa/ Lán trại qua mấy mùa hoa nở/ Rừng cây thành cổ thụ thâm nghiêm/ Đất làng thành thiên sử quý/ Bia chữ vàng đặt để nơi đây/ Bộ đội về cờ đỏ bay quanh/ Đôi mắt cười lung linh tươi sáng/ Tình nghĩa này sâu nặng nhân lên…”.
Mạch cảm xúc của bác Hoàng Luận được khơi nguồn từ những ngày bộ đội công binh H8 về thôn “sáng xây dựng, tối văn nghệ”. Tốp ca của báo Quân đội nhân dân gồm các phóng viên, cán bộ công nhân viên với bài: “Hành khúc báo Quân đội nhân dân” lời Quý Hoàng, nhạc Đặng Hùng đã gây ấn tượng với nhân dân địa phương. Ông Phùng Đức Thiện, 75 tuổi, nói: “Nghe những bài hát đêm nay, tôi lại nhớ đến những ngày này cách đây gần 60 năm, bộ đội ta rầm rập hành quân về thôn, không khí cũng náo nức như ngày hội…”. Các nhạc sĩ Trương ngọc Ninh, Lê Tinh, Văn Thành đi lên dự đêm văn nghệ cũng dâng trào cảm xúc và mong muốn có sáng tác về vùng đất này.
Những tiếng hát đã như trùng đêm, trời không muốn sáng, nữa, chim rừng cũng lặng im nghe. Chẳng ai muốn chia tay, mội người cầm tay nhau múa sạp. Các chiến sĩ trẻ, các cô gái thôn bản má đỏ bồ quân nắm tay nhau kết tình quân dân qua các điệu hát lời ca. Lời ái đó cất lên: “Từ ngày anh đến làng tôi/ Trẻ già trai gái mừng vui vô cùng/ gạch vôi khéo xếp lên tầng/ ngôi nhà tình nghĩa công trình thiên nhiên/ Khau Diều bỗng hoá nên tiên/ Búp đa nghìn tuổi ánh thiêng bút vàng…”. Chỉ ngày mai, sau khi khánh thành văn bia và Nhà văn hoá, các chiến sĩ đoàn công binh H8 chia tay với địa phương, họ tiếp tục đến với những công trình mới của quân đội, nhưng họ sẽ mang theo tình cảm sâu nặng của bà con thôn Khau Diều...
Bài và ảnh: Đoàn Hoài Trung