QĐND - Hơn 140 ngôi mộ mà ông miệt mài tìm kiếm trong suốt 30 năm qua cũng đủ để chứng minh tình cảm của người thương binh già đối với những đồng đội đã hy sinh. Ông là Mai Xuân Lụa, Đội trưởng Đội Tìm kiếm hài cốt liệt sĩ xã Hương Chữ, huyện Hương Trà, tỉnh Thừa Thiên-Huế.

Chiến tranh qua đi, ông Lụa phục viên với nỗi day dứt về những đồng đội đã ngã xuống. Và cũng từ đó, ông bắt tay vào công việc tìm kiếm hài cốt liệt sĩ mà theo ông là sự thể hiện cái tâm với đồng đội. “Để có được cuộc sống hòa bình hôm nay, đổi lại là xương máu của biết bao thế hệ. Các anh đã không may mắn được sống, lại nằm xuống nơi núi rừng heo hút trong sự thấp thỏm, ngóng trông của gia đình” - Ông Lụa tâm sự.

Ông Mai Xuân Lụa thăm ngôi mộ tập thể gồm 12 hài cốt liệt sĩ do chính tay ông cất bốc và an táng.

Với đôi chân không còn khỏe, đôi tay cũng yếu đi nhiều nhưng ông vẫn băng rừng, vượt suối đi tìm mộ các anh. Tuổi già lại mang thương tật nhưng ông không hề quản ngại. Từ núi rừng miền Tây cho tới tận vùng biên giới Lào, Cam-pu-chia, ông vẫn tìm đến bằng được. Có khi là chuyến đi vài ngày, có khi là cả tháng, kể cả những chuyến về không vẫn chẳng làm ông nản chí.

“Hễ nghe nói ở đâu có mộ đồng đội là ông ấy cơm đùm gạo bới đi cho bằng được. Thấy tui lo lắng, ông động viên: “Tui may mắn tránh được bom đạn, được trở về. Còn các anh không may nằm lại nơi núi rừng lạnh lẽo. Chừng nào tui sống, tui phải đưa bằng được các anh ấy về. Bà và mấy đứa cố gắng giúp tui” - Bà Nguyễn Thị Suối, vợ ông Lụa thổ lộ.

Mặc dù đảm nhận công việc ở xã nhưng ông vẫn cố gắng sắp xếp thời gian cho việc tìm mộ. Có những gia đình đã nhiều năm không tìm thấy mộ người thân, đến nhờ ông và kết quả đúng như mong đợi.

Ở tuổi 60, ông Lụa vẫn miệt mài tìm kiếm, tự tay cất bốc và an táng. Ông kể: “Mỗi khi tự tay cất bốc hài cốt đồng đội, tim tôi như se lại, cảm giác như đang nghe được tiếng nói, hơi thở của các anh. Và không khi nào tôi cầm được nước mắt”.

Trong số 364 phần mộ ở Nghĩa trang liệt sĩ xã thì có đến 1/3 là do chính tay ông cất bốc và an  táng. Chưa kể một số được chuyển về với người thân của họ ở các tỉnh. Mặc dù tuổi đã cao, thương tật lại hành hạ những khi trái gió trở trời, nhưng ông chưa bao giờ từ chối một ai nhờ tìm mộ.

Ông Phan Văn Thái - một cựu chiến binh trong xã cho biết: “Chúng tôi rất kính trọng anh Lụa ở thái độ nhiệt tình trong công việc, hết lòng vì đồng đội. Gia đình anh không mấy khá giả, đứa con gái bị nhiễm chất độc da cam, mọi công việc trong nhà đều nhờ vào người vợ tảo tần. Thế nhưng, vượt lên tất cả, anh vẫn miệt mài tìm kiếm, mang lại niềm vui cho biết bao gia đình trông ngóng hài cốt người thân”.

Bài và ảnh: Đăng Đức