Đó chính là những nhân tố quyết định thành công trong việc học tập, làm theo tấm gương đạo đức Bác Hồ qua 5 năm thực hiện Chỉ thị 03.

Nắm vững chủ trương, thực hiện sáng tạo, hiệu quả

Dù đang trong dịp nghỉ lễ 30-4 và 1-5, nhưng khi chúng tôi đặt vấn đề muốn được trao đổi, phỏng vấn về thực hiện Chỉ thị 03, Trung tướng Trần Quang Phương, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Quân khu 5 vui vẻ nhận lời. Luận giải về nguyên nhân của những thành công trong thực hiện Chỉ thị 03, Trung tướng Trần Quang Phương khẳng định:

- Việc Bộ Chính trị ban hành Chỉ thị 03 là chủ trương “3 đúng”. Đó là: Đúng với bản chất truyền thống của Đảng ta-một Đảng đạo đức, văn minh; đúng với ý chí nguyện vọng của nhân dân và đúng thời điểm... Tôi cho rằng, đây là chỉ đạo chiến lược rất sáng suốt của Trung ương.

Trong nhiều phiên họp của Trung ương, đặc biệt là tại hội nghị quán triệt, triển khai Nghị quyết Đại hội XII của Đảng (tháng 4-2016), Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng cũng dành nhiều thời gian để nói về tầm quan trọng của việc xây dựng Đảng vững mạnh về đạo đức, xây dựng đạo đức xã hội trong điều kiện đất nước đang hội nhập quốc tế sâu rộng. Tổng Bí thư cho rằng, việc chuyển từ thực hiện Chỉ thị 23 của Bộ Chính trị (ngày 27-3-2003) về đẩy mạnh nghiên cứu, tuyên truyền giáo dục tư tưởng Hồ Chí Minh trong giai đoạn mới sang thực hiện Chỉ thị 06 (ngày 7-11-2006) về tổ chức Cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh"; rồi tiếp theo là Chỉ thị 03 (ngày 14-5-2011) cho thấy bước phát triển trong tư duy lãnh đạo của Đảng trước nhiệm vụ trọng yếu này.

Các y sĩ, bác sĩ Câu lạc bộ tình nguyện tại TP Hồ Chí Minh khám bệnh, cấp thuốc miễn phí
cho người nghèo ở địa bàn ngoại thành. 

Việc Bộ Chính trị ban hành Chỉ thị 03 đúng thời điểm cần kíp, đáp ứng yêu cầu đòi hỏi của thực tiễn, có phần đóng góp quan trọng của các cơ quan Trung ương trong công tác tham mưu. Quá trình soạn thảo, chuẩn bị nội dung Chỉ thị 03, Ban Tuyên giáo Trung ương chủ động tổ chức xin ý kiến, phát huy trí tuệ tập thể của nhiều cơ quan Trung ương, lãnh đạo nhiều ban, bộ, địa phương…, nhờ đó, tinh thần và nội dung chỉ thị bảo đảm về chất lượng, đúng định hướng, có tính thực tiễn sâu, tính chiến đấu, nhận được sự đồng thuận cao trong Đảng, trong toàn xã hội và đi vào thực tiễn cuộc sống.

Ngay sau khi Chỉ thị 03 được ban hành, Ban Bí thư Trung ương Đảng đã tổ chức Hội nghị cán bộ lãnh đạo toàn quốc phổ biến, quán triệt, triển khai và hướng dẫn tổ chức thực hiện chỉ thị. Đồng chí Nguyễn Thị Phương Hoa, Vụ trưởng, Trưởng Bộ phận chuyên trách giúp việc thực hiện Chỉ thị 03, Ban Tuyên giáo Trung ương, cho rằng:

- Từ kinh nghiệm triển khai thực hiện Chỉ thị 06 của Bộ Chính trị trước đó, việc sớm tổ chức hội nghị quán triệt, triển khai Chỉ thị 03 do Ban Bí thư, trực tiếp là đồng chí Thường trực Ban Bí thư chủ trì, đã khẳng định tầm quan trọng của việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, nhằm thống nhất nhận thức, đưa nội dung này thành công việc thường xuyên, nhiệm vụ quan trọng hàng đầu, góp phần nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng.

Nắm vững tinh thần của Trung ương, các Đảng bộ tỉnh, thành phố, cơ quan Trung ương đều tổ chức quán triệt, học tập Chỉ thị 03 bằng hình thức tập trung theo phân cấp; đồng thời tổ chức nhiều hình thức phong phú, hiệu quả để đưa tinh thần của chỉ thị đến từng “tế bào trong Đảng” và từng đảng viên. Đồng chí Lê Viết Chữ, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ngãi, cho biết: “Đảng bộ tỉnh tổ chức quán triệt Chỉ thị 03 với mục đích không chỉ giúp cán bộ, đảng viên nắm chắc chủ trương và tinh thần của Trung ương, mà quan trọng hơn là tạo được sự thống nhất cao trong nhận thức, tư tưởng, quan điểm chỉ đạo, tổ chức thực hiện ngay từ đầu".

Cùng với việc tổ chức quán triệt, học tập Chỉ thị 03, các cấp ủy cũng luôn chủ động, bám sát tinh thần chỉ đạo trực tiếp của các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước; đồng thời tích cực, chủ động xin ý kiến, trao đổi với cơ quan chức năng Trung ương. Trên cơ sở đó, mỗi cơ quan, địa phương từng bước cụ thể hóa thành chương trình, kế hoạch ở cấp mình, triển khai thực hiện chủ động, sáng tạo, sớm tạo sự đồng thuận cao trong mỗi Đảng bộ và toàn xã hội; quyết tâm thực hiện hiệu quả chỉ thị quan trọng này ngay từ đầu.

Quá trình thực hiện Chỉ thị 03, qua từng năm, Ban Tuyên giáo Trung ương phối hợp với Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh biên soạn các chuyên đề và giới thiệu một số tác phẩm của Chủ tịch Hồ Chí Minh để triển khai học tập trong toàn Đảng và xã hội. 100% tỉnh ủy, thành ủy, đảng ủy trực thuộc Trung ương đã biên soạn thêm tài liệu, sưu tập tư liệu, chỉ đạo học tập tới tận chi bộ cơ sở... Những năm gần đây, nhiều nơi coi trọng việc giáo dục trực quan, sử dụng điển hình làm chủ thể và nội dung của công tác giáo dục, tuyên truyền, chia sẻ kinh nghiệm học tập, làm theo Bác Hồ. Đảng bộ các Quân khu: 3, 4, 5, 7 và các địa phương: Phú Yên, Quảng Ninh, Khánh Hòa, Long An, Bến Tre... đẩy mạnh việc xây dựng các tác phẩm báo chí, văn học, nghệ thuật, phim tài liệu về các điển hình tiêu biểu xuất sắc để nêu gương; tổ chức tốt các hội thi kể chuyện về tấm gương điển hình làm theo Bác Hồ. Đảng bộ Tổng công ty Sông Thu (Tổng cục Công nghiệp quốc phòng), Vùng Cảnh sát biển 2, Vùng 3 Hải quân... tổ chức tốt các đợt sinh hoạt chuyên đề ở chi bộ, đưa vào nội dung sinh hoạt chào cờ đầu tuần, tọa đàm, hội thảo, giao lưu…; đặc biệt là đưa nội dung học tập đạo đức Bác Hồ vào sinh hoạt chuyên đề ở chi bộ.

Cả hệ thống chính trị cùng vào cuộc

Nói về cách vận hành, triển khai thực hiện Chỉ thị 03, đồng chí Võ Văn Thưởng, Ủy viên Bộ Chính trị, Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương, chia sẻ:

- So với thực hiện các chỉ thị khác của Đảng, việc ban hành một hệ thống văn bản cụ thể hóa Chỉ thị của Bộ Chính trị cho thấy sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị. Thực tế cho thấy, tất cả các nội dung, yêu cầu trong Chỉ thị của Bộ Chính trị đã được các cấp, các ngành, địa phương, đơn vị chỉ đạo thực hiện kịp thời, nghiêm túc.

Sự vào cuộc mạnh mẽ, đồng bộ của Trung ương, trước hết thể hiện ở công tác lãnh đạo tổ chức quán triệt, học tập Chỉ thị 03; cùng với đó, Trung ương đã ban hành nhiều nghị quyết, văn bản quan trọng, đặc biệt là Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XI) về xây dựng Đảng. Theo đồng chí Phạm Minh Chính, Ủy viên Bộ Chính trị, Trưởng ban Tổ chức Trung ương, sự ra đời của Nghị quyết Trung ương 4 giúp hoàn thiện chủ trương kết hợp giữa “xây” và “chống” trong công tác xây dựng đạo đức cách mạng nói riêng, đạo đức xã hội nói chung; tạo thêm “xung lực” để Chỉ thị 03 nhanh chóng đi vào cuộc sống.

Trong những năm đầu tổ chức thực hiện Chỉ thị 03, Ban Bí thư Trung ương Đảng, Chính phủ và các cơ quan Trung ương đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, hướng dẫn, tổ chức thực hiện (2 Chỉ thị, 1 Chương trình, 4 Kế hoạch, 2 Quy định, 2 Quyết định của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Thủ tướng Chính phủ và nhiều hướng dẫn của các ban Đảng Trung ương), như: Chỉ thị 1973 của Thủ tướng Chính phủ triển khai thực hiện Chỉ thị 03-CT/TW của Bộ Chính trị trong các cơ quan quản lý nhà nước; các Hướng dẫn: Số 12, 25, 32 của Ban Tuyên giáo Trung ương về các nội dung liên quan đến việc tiếp tục đẩy mạnh học tập, làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh; Hướng dẫn số 09 của Ban Tổ chức Trung ương về nội dung sinh hoạt chi bộ; Hướng dẫn 05 của Ủy ban Kiểm tra Trung ương về việc thực hiện Quy định 55-QĐ/TW của Ban Bí thư…

Đại tá Võ Văn Kính, Phó chính ủy Vùng Cảnh sát biển 2, khẳng định: Các văn bản trên có tác dụng rất lớn trong việc cụ thể hóa tinh thần, nội dung Chỉ thị 03, đồng thời tạo hành lang pháp lý, chỉ dẫn con đường, cách thức để mỗi tập thể, cá nhân tiếp tục học tập, làm theo Bác Hồ với yêu cầu ngày càng cao về chất lượng, hiệu quả.

Bám sát chủ trương và tinh thần của Trung ương, hầu hết các tỉnh ủy, thành ủy, đảng ủy trực thuộc Trung ương, MTTQ Việt Nam và các đoàn thể chính trị-xã hội đã ban hành các chỉ thị, kế hoạch, hướng dẫn, quy định, quy chế thực hiện việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh; nội dung gắn với việc thực hiện nhiệm vụ chính trị, phù hợp với điều kiện và đặc điểm của địa phương, cơ quan, đơn vị, lấy trọng tâm là: Đẩy mạnh việc làm theo. Trong toàn quốc, việc thực hiện Chỉ thị 03 được lồng ghép với các phong trào thi đua yêu nước, các cuộc vận động lớn của các cấp, các ngành. Quá trình thực hiện, đã lựa chọn các vấn đề bức xúc, nổi cộm trong lĩnh vực đạo đức, lối sống để đưa vào kế hoạch; xác định vấn đề trọng tâm, cấp bách, cần tập trung giải quyết trong thời gian cụ thể; trong lĩnh vực hành chính, quản lý nhà nước, tập trung nâng cao đạo đức công vụ, đẩy mạnh cải cách hành chính, đổi mới lề lối, tác phong làm việc...

Việc triển khai Chỉ thị 03 được cụ thể hóa đến từng lĩnh vực, từng cơ quan, đơn vị, đối tượng cụ thể, như: Cán bộ thực hiện “Mỗi ngày làm một việc tốt vì nhân dân”; cựu chiến binh giúp nhau làm giàu và giảm nghèo bền vững; học sinh, sinh viên thực hành “5 tốt”; “Thiếu nhi Việt Nam thi đua thực hiện tốt 5 điều Bác Hồ dạy”... Đặc biệt, dù có nhiều phong trào, cuộc vận động, cao trào hành động bổ trợ cho việc thực hiện Chỉ thị 03, nhưng không bị chồng chéo, “lấn sân”, mà “gối đầu”, tiếp nối nhau, góp phần để toàn xã hội chuyển từ “học tập” sang “làm theo” Bác Hồ một cách thiết thực, hiệu quả. Trong 5 năm qua, Trung ương, các ban, bộ, ngành và cấp ủy chính quyền địa phương đã lãnh đạo, chỉ đạo tổ chức hàng trăm đợt thi đua đột kích, thi đua cao điểm..., tạo thành những cao trào hành động cách mạng của toàn dân, đẩy mạnh học tập và làm theo Bác Hồ, thi đua lao động, sản xuất, cống hiến; từng bước khắc phục những tồn tại, yếu kém về đạo đức xã hội; hạn chế tác động tiêu cực từ mặt trái kinh tế thị trường… Trung tướng Trần Quang Phương, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Quân khu 5, đánh giá:

- Từ chủ trương sát trúng của Trung ương, chương trình hành động toàn diện của Chính phủ đến kế hoạch cụ thể, khoa học của từng tổ chức, cơ quan, đơn vị, địa phương… và những công việc thường xuyên, cụ thể hằng ngày của từng tập thể, cá nhân thực hành làm theo Bác Hồ, cho thấy sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội. Đây chính là “xương sống”, là trục hướng xuyên suốt, đúng đắn để cụ thể hóa “ý Đảng” đến với “lòng dân”; là phương cách hữu hiệu để vận hành Chỉ thị 03 đạt hiệu quả thiết thực trong thời gian qua.

Bài và ảnh: PHẠM QUÂN - TẤN TUÂN - TIẾN DŨNG