Nỗi đau nối dài qua hai thế hệ

Mẹ Lê Thị Minh Thủy sinh ra ở quê hương Thanh Hóa, đến năm 1975 thì rời quê hương theo gia đình vào Nha Trang (Khánh Hòa) sinh sống. Cuộc đời của mẹ dường như được gắn kết bởi những định mệnh nghiệt ngã với bầu trời và màu áo lính. Cha của mẹ Thủy là bộ đội, đã anh dũng hy sinh năm 1968 tại chiến trường miền Nam khi mẹ còn rất nhỏ.

Năm 1984, mẹ xây dựng gia đình với anh Dương Văn Thanh, phi công giảng viên bay. Hạnh phúc giản đơn bên chồng và hai con (con trai Dương Lê Minh và con gái Dương Lê Vân) tưởng chừng sẽ bù đắp cho những mất mát tuổi thơ. Thế nhưng, ngày 29-4-2005 đã trở thành một vết sẹo không bao giờ lành.

Trong ban bay huấn luyện trên bầu trời Nha Trang ngày hôm đó, chiếc máy bay L-39 của Thượng tá Dương Văn Thanh (Phó trung đoàn trưởng Trung đoàn 910, Trường Sĩ quan Không quân) và học viên gặp sự cố chết máy đột ngột. Giữa ranh giới mong manh của sự sống và cái chết, trước mắt là khu du lịch Hòn Ngọc Việt (khu du lịch VinPearl ngày nay) đông đúc du khách, anh đã lệnh cho học viên nhảy dù, còn mình tận dụng những giây cuối cùng để điều khiển máy bay tránh xa khu du lịch. Khi lái được máy bay hướng ra vịnh cũng là lúc độ cao không còn đủ để thoát hiểm, máy bay rơi và anh đã hy sinh. Hai năm sau, anh được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Bà mẹ Việt Nam anh hùng Lê Thị Minh Thủy lau dọn ban thờ của chồng và con trai. Ảnh: MAI VĂN ĐÔNG

Nỗi đau mất chồng chưa nguôi, mẹ Thủy lại phải đối mặt với nỗi lo âu khi con trai Dương Lê Minh quyết tâm tiếp bước nghiệp bay của cha. Dù mẹ nhiều lần khuyên bảo con vì nghĩ tới sự vất vả, nguy hiểm của nghề, nhưng Minh vẫn kiên định bởi sự kính trọng tuyệt đối dành cho người cha anh hùng. Sau những năm tháng học tập xuất sắc ở trong và ngoài nước, Minh trở thành giảng viên bay của Trung tâm huấn luyện bay thuộc Tổng công ty Trực thăng Việt Nam.

Và định mệnh một lần nữa lại thử thách sự tận cùng nỗi đau của mẹ Thủy. Hơn 11 năm sau ngày chồng hy sinh, tai họa lại ập đến với mẹ. Sáng 18-10-2016, chiếc trực thăng EC 130-T2 do Thiếu tá Dương Lê Minh và học viên tham gia huấn luyện bay điều khiển đã gặp nạn tại núi Dinh, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (trước đây), nay thuộc TP Hồ Chí Minh. Sau hơn một ngày các lực lượng nỗ lực tìm kiếm, mẹ Thủy nhận được tin dữ, con trai mẹ đã hy sinh cùng đồng đội.

  Liệt sĩ Dương Văn Thanh và liệt sĩ Dương Lê Minh. Ảnh: Nhân vật cung cấp

Khoảng lặng trong căn hộ nhỏ

Năm 2016, mẹ Lê Thị Minh Thủy nghỉ hưu sau 35 năm công tác tại Bệnh xá Công an tỉnh Khánh Hòa. Hằng ngày, mẹ sống giản dị, đôi khi tham gia các hoạt động xã hội tại địa phương để lòng thấy bớt trống trải. Giờ đây niềm an ủi lớn nhất của mẹ là các cháu nội, cháu ngoại. Những lần mẹ lặn lội vào TP Hồ Chí Minh thăm con của liệt sĩ Dương Lê Minh, hay lúc đón các cháu về Nha Trang để “hít hà” hơi thở của biển, nơi ông nội và bố các cháu từng gắn bó, chính là lúc mẹ tìm thấy niềm an ủi lớn nhất đời mình. Con gái thứ hai của mẹ đang định cư ở nước ngoài, một năm đôi lần mẹ cũng sang thăm để tìm kiếm chút hơi ấm gia đình nơi phương xa.

Bà mẹ Việt Nam anh hùng Lê Thị Minh Thủy cùng hai cháu nội (con của liệt sĩ Dương Lê Minh). Ảnh: Nhân vật cung cấp

Dù luôn cố gắng tham gia các hoạt động xã hội tại địa phương để quên đi nỗi buồn, nhưng trong sâu thẳm, mẹ Thủy vẫn mang một nỗi niềm tự ti đầy xót xa. Mẹ tâm sự rằng, mỗi khi xuất hiện ở nơi đông người, trước những lời hỏi han ân cần của mọi người, mẹ lại thấy lòng mình thắt lại. Mẹ sợ cái cảm giác phải khơi lại những vết thương mà thời gian chỉ mới kịp phủ lên một lớp sẹo mỏng manh.

Có những lúc mẹ chọn cách thu mình lại, không phải vì muốn xa lánh mọi người, mà bởi nỗi tủi thân quá lớn khi nhìn thấy những gia đình sum vầy, mẹ lại nhớ về bóng hình người chồng và đứa con trai quả cảm của mình. Mẹ sợ rằng nếu nói ra quá nhiều, mẹ sẽ không ngăn nổi những dòng nước mắt vốn đã cạn khô sau bao năm tháng khóc nhớ chồng, thương con.

Bà mẹ Việt Nam anh hùng Lê Thị Minh Thủy (áo dài màu hồng) tham gia chương trình Tổng Bí thư Tô Lâm gặp mặt cán bộ lão thành cách mạng, người có công, gia đình chính sách tiêu biểu nhân dịp Kỷ niệm 50 năm Ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30-4-1975/30-4-2025) tại TP Đà Nẵng, tháng 3-2025. Ảnh: MAI VĂN ĐÔNG

Cuộc đời mẹ Thủy là hiện thân của sự kiên cường và đức hy sinh cao cả của người phụ nữ Việt Nam giữa thời bình. Mẹ không chỉ dâng hiến người thân yêu nhất cho Tổ quốc, mà còn tự mình bước qua nỗi đau để tiếp tục sống, tiếp tục yêu thương và là điểm tựa cho các cháu. Giữa sóng biển rì rào, hình ảnh Bà mẹ Việt Nam anh hùng sống một mình trong căn hộ nhỏ, hằng đêm vẫn lặng lẽ nhìn ra phía biển - nơi chồng, con mình đã hy sinh để bảo vệ sự bình yên cho đất nước, là một biểu tượng lay động về nghị lực sống giữa đời thường.