Mặc dù các cuộc đàm phán nhằm thành lập chính phủ liên minh do bà Angela Merkel khởi xướng đã đi được nửa chặng đường nhưng khó khăn vẫn ở phía trước. Hiện các nhà lãnh đạo bảo thủ, tự do và Đảng Xanh vẫn chưa thể tìm được tiếng nói chung trong những vấn đề chủ chốt.

Theo Reuters, trả lời phỏng vấn của các phóng viên, Thủ tướng Angela Merkel nhận định: “Tôi cho rằng sẽ còn nhiều cuộc thảo luận khó khăn đang chờ chúng ta trong những ngày tới. Tuy nhiên tôi tin rằng, chúng ta sẽ cùng nhau đi đến một thỏa thuận về thành lập một chính phủ liên minh mới nếu chúng ta nỗ lực và cố gắng”. 

leftcenterrightdel
Thủ tướng Đức Angela Merkel phát biểu trước báo giới ngày 3-11. Ảnh: AP 
Trong bối cảnh Đảng Dân chủ xã hội Đức (SPD) tuyên bố trở thành đảng đối lập sau thất bại trước liên Đảng CDU/CSU trong cuộc bầu cử Quốc hội liên bang vừa qua, Thủ tướng Angela Merkel phải tiến hành các cuộc thảo luận thành lập liên minh với 2 đảng còn lại là đảng Dân chủ Tự do (FDP) theo đường lối thân thiện với doanh nghiệp và Đảng Xanh (cánh tả). Việc hình thành liên minh giữa liên Đảng CDU/CSU và FDP cùng Đảng Xanh ở cấp quốc gia là chưa từng có tiền lệ trong lịch sử Đức.

Sau hai tuần tiến hành các cuộc đàm phán, các chính đảng gồm liên Đảng Liên minh Dân chủ/Xã hội Cơ đốc giáo (CDU/CSU) của Thủ tướng  Angela Merkel cùng với Đảng FDP và Đảng Xanh vẫn tồn tại những bất đồng về các chính sách nhập cư, khí hậu, vận tải và đối ngoại. Mặc dù vậy, bà Angela Merkel vẫn lạc quan khẳng định, các cuộc thảo luận thăm dò trong hai tuần qua là khoảng thời gian cho phép các bên bày tỏ rõ những quan điểm của mình, để từ đó cùng bắt đầu tiến trình làm việc hướng tới một thỏa thuận chung nhằm thành lập một chính phủ liên minh mới. 

Trước đó, Chủ tịch FDP Christian Lindner cho rằng, Đảng Xanh cần có sự thỏa hiệp về chính sách nhập cư nếu muốn các cuộc đàm phán thành lập một chính phủ liên minh mới thành công. Đã có lúc căng thẳng leo thang đến mức vấn đề nhập cư bị hoãn lại để dành thời gian đàm phán cho những vấn đề ít gây tranh cãi hơn. Hiện tất cả các chính đảng tham gia đàm phán đều muốn công chúng biết họ đang tiến hành các biện pháp nhằm ngăn chặn tình trạng giống như hồi năm 2015, khi quyết định mở cửa biên giới của Thủ tướng Angela Merkel đã tạo ra một làn sóng người tị nạn lớn vào nước này. 

Trước đó, trong tuyên bố sau khi giành chiến thắng trong cuộc bầu cử quốc hội liên bang khóa 2017-2021 đêm 24-9 vừa qua, Thủ tướng Angela Merkel đã tự tin nói rằng, một chính phủ mới ổn định sẽ được thành lập trước dịp Giáng sinh. Tuy nhiên, kết quả đàm phán thu được sau các cuộc gặp gỡ được đánh giá là mới chỉ ở điểm khởi đầu. Hiện nay, sau một số cuộc đàm phán, các đảng đã thống nhất được về một số vấn đề liên quan đến chính sách tài chính, hưu trí, nhưng bất đồng vẫn còn rất lớn.

Trong khi đó, thời gian còn lại cho các đảng tham gia đàm phán không còn nhiều. Đến ngày 25-11 tới, người dân Đức sẽ phải được biết liệu 4 đảng tham gia đàm phán sẽ tiếp tục đàm phán hay chấp nhận đổ vỡ. Đây là thời điểm mà Đảng Xanh sẽ phải công bố lộ trình chi tiết đã đạt được với các đối tác liên minh, trong khi những đảng khác thì từ trước đó vài ngày đã phải công bố lộ trình.  

Bà Angela Merkel đã phải thừa nhận rằng, nhiệm vụ là vô cùng khó khăn khi phải đàm phán về cách xây dựng một chính phủ đáng tin cậy bao gồm Liên minh Dân chủ Cơ đốc giáo và Liên minh Xã hội Cơ đốc giáo, Đảng Dân chủ Tự do và Đảng Xanh. “Chúng ta sẽ phải chiến đấu để có câu trả lời về việc thành lập một chính phủ mà sẽ phải làm việc tới tận năm 2021, và làm sao để chính phủ có thể làm tốt hơn những gì của năm 2017”, Thủ tướng Đức nói.

Trong một phát biểu trên nhật báo Bild, lãnh đạo Đảng Dân chủ tự do Christian Lindner thừa nhận, về mặt chính trị các bên đàm phán còn đang ở rất xa nhau và cơ hội đạt được sự thỏa hiệp vẫn luôn là 50-50.

XUÂN PHONG