10 năm qua, với sự vào cuộc của các cấp, các ngành từ Trung ương tới địa phương, nhất là những địa phương có đường biên giới trên bộ, trên biển, việc xây dựng các tuyến biên phòng đã đạt những kết quả đáng kể. Điều quan trọng là chúng ta từng bước thúc đẩy sự phát triển về kinh tế-xã hội (KT-XH), góp phần làm cho bộ mặt vùng biên giới có nhiều khởi sắc; giữ vững được chủ quyền, an ninh biên giới quốc gia. Đội ngũ cán bộ các cấp, các tầng lớp nhân dân dần nhận thức rõ về trách nhiệm của mình trong bảo vệ an ninh biên giới và tích cực tham gia phát triển KT-XH trên các địa bàn vùng biên, tham gia công tác bảo vệ an ninh trật tự trên tuyến biên giới. LLVT mà trực tiếp là Bộ đội Biên phòng có nhiều giải pháp tích cực để vừa tạo ra thế trận quân sự, an ninh, vừa xây dựng “thế trận lòng dân” làm cơ sở cho việc giữ gìn cương thổ luôn vẹn toàn.

leftcenterrightdel
Cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng Lai Châu cùng các thầy cô giáo đưa học sinh tới trường trong mùa mưa lũ. Ảnh: Báo Biên phòng.

Nhưng nhìn một cách tổng thể thì hiện nay, các địa bàn biên giới vẫn còn không ít “vùng lõm", "vùng trũng” về kinh tế, văn hóa, xã hội, quốc phòng, an ninh (QPAN). Đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân ở nhiều thôn, bản biên giới còn rất khó khăn. Hệ thống điện, đường, trường, trạm... tuy được đầu tư theo các chương trình, đề án của Chính phủ, như: Chương trình 135; Chương trình hỗ trợ các huyện nghèo; Đề án “Phát huy năng lực cộng đồng hỗ trợ phát triển bền vững KT-XH, góp phần củng cố QPAN các xã biên giới đất liền”... nhưng thực tế còn yếu và thiếu so với nhu cầu. Kinh tế, văn hóa, xã hội trên địa bàn biên giới kém phát triển, tác động không nhỏ đến QPAN, ảnh hưởng trực tiếp tới nhiệm vụ giữ gìn, bảo vệ chủ quyền an ninh biên giới. Thực tế, trên tuyến biên giới cả trên bộ và trên biển vẫn còn những điểm “nóng” về an ninh trật tự; vẫn còn tình trạng xâm canh, xâm cư trên biên giới đất liền; vẫn còn hoạt động xâm phạm chủ quyền vùng biển, vùng thềm lục địa của Việt Nam. Điều đó cho thấy mục tiêu của phong trào toàn dân tham gia bảo vệ an ninh biên giới quốc gia, ý nghĩa của “Ngày Biên phòng toàn dân” chưa được thực hiện toàn diện và triệt để.

Bảo vệ cương thổ quốc gia là nhiệm vụ của mỗi người dân và của cả hệ thống chính trị, trong đó LLVT là nòng cốt và Bộ đội Biên phòng, Cảnh sát biển là lực lượng trực tiếp thực hiện. Lịch sử đã chỉ ra, muốn bảo vệ vững chắc chủ quyền an ninh biên giới thì phải xây dựng "thế trận lòng dân" trên tuyến biên giới thật vững chắc. Chỉ có nhân dân với nhận thức đầy đủ và trách nhiệm mới có thể tạo dựng nên “phên giậu” vững chãi trên biên giới. Vì vậy, cùng với việc tuyên truyền, giáo dục, cần phải tiếp tục tích cực đầu tư phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội cho tuyến biên giới. Nguồn lực đầu tư phải kết hợp trên dưới cùng làm, Trung ương và địa phương cùng lo. Sự đầu tư cần có trọng tâm, trọng điểm, để tạo thành những mô hình, những điểm sáng thực sự cả về kinh tế, văn hóa, xã hội và QPAN trên biên giới. Cần tuyệt đối tránh đầu tư dàn trải, cào bằng, thiếu hiệu quả như một số chương trình từng thực hiện. Các dự án, chương trình đầu tư phải hướng vào cải thiện cuộc sống của người dân trên tuyến biên giới. Bên cạnh đó, cần tiếp tục nghiên cứu, thiết lập, phân bố các cụm, tuyến dân cư trên biên giới bảo đảm hài hòa, vừa có tính liên kết, vừa phù hợp với phong tục, tập quán của nhân dân địa phương. Dân cư được bố trí hợp lý, KT-XH phát triển, đời sống vật chất, tinh thần dồi dào thì công tác “biên phòng toàn dân” chắc chắn hiệu quả, cương thổ quốc gia chắc chắn sẽ vững vàng.

TRẦN TUẤN