Hội nghị Trung ương Đảng lần thứ 7 đã ra nghị quyết về nông nghiệp, nông dân, nông thôn. Người nông dân đang hy vọng những quyết sách đổi mới của Đảng, Nhà nước sẽ thúc đẩy kinh tế trong lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn, góp phần nâng cao cuộc sống họ.

Vụ mùa bội thu (ảnh TTXVN)

Đời sống nông dân vẫn còn nhiều khó khăn: Trước tốc độ đô thị hóa nhanh, một diện tích đáng kể đất nông nghiệp chuyển đổi mục đích sử dụng để phục vụ CNH-HĐH, quy hoạch ngành nông nghiệp vẫn còn hạn chế, nên đời sống của phần đông người nông dân đang ngày càng khó khăn. Trong khi đó, việc quan tâm đến sự phát triển ngành nông nghiệp thời gian qua có lúc chưa đầy đủ. Hiện tượng phân bón giả bán tràn lan nhiều nơi gây thiệt hại trực tiếp cho người nông dân, nhưng khi phát hiện thì người vi phạm chỉ bị phạt một vài triệu đồng, chẳng thấm vào đâu so với mức thiệt hại quá lớn của người nông dân. Không ít gia đình nông dân bị kiệt quệ sau rét đậm, rét hại hồi đầu năm (lúa chết, trâu, bò chết...), nay lại bị dịch lợn tai xanh và không biết sắp tới còn phải chịu loại dịch nào nữa. Thế nhưng, những chính sách hỗ trợ của Nhà nước đối với những hộ này các địa phương triển khai thực hiện rất chậm.

Nhìn chung, mặt bằng sống của khu vực nông thôn và đời sống của hầu hết nông dân nước ta còn rất thấp. Đề nghị các bộ, ngành cần tập trung cao và có giải pháp thiết thực để góp phần ổn định cuộc sống cho nông dân. Trong đó cần phải có chính sách trợ giá giá vật tư, phân bón, xăng, dầu bảo đảm giá đầu vào hợp lý, để người nông dân có thể sản xuất lúa có lãi, đời sống ngày càng được nâng cao.

NGUYỄN HẢI ANH (TP Hà Đông, tỉnh Hà Tây)

* Nông dân phải là trung tâm: Tỷ lệ hộ nghèo trong khu vực nông thôn nước ta còn cao, việc xóa đói, giảm nghèo thời gian qua ở một số địa phương thiếu tính bền vững. Nông dân ít được hưởng phúc lợi xã hội hơn cả, nhất là về giáo dục, y tế. Theo kinh nghiệm của nhiều nước, không thể chỉ giải quyết các vấn đề xã hội của nông thôn bằng các biện pháp thị trường. Việc triển khai chính sách nông nghiệp, nông dân và nông thôn vẫn phải lấy người nông dân làm chủ đạo. Trong một nước nông nghiệp có tới 73% dân số làm nông nghiệp thì nông dân vẫn luôn là “hậu phương”, là nền tảng tạo ra sự ổn định về chính trị, kinh tế.

Thiết nghĩ, chỉ khi nông dân được xác định là trung tâm của một chính sách, thì chính sách ấy mới có thể phát huy. Nếu giải quyết được vấn đề nông nghiệp, nông dân và nông thôn thì các vấn đề khác cũng sẽ được giải quyết thuận lợi hơn.

NGUYỄN VĂN MẠNH (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn)

* Cần có đầu ra cho sản phẩm nông nghiệp: Lương thực, thực phẩm tăng giá, nông nghiệp được mùa... những tưởng nông dân sẽ vui mừng, phấn khởi vì họ được nâng cao thu nhập, nhưng họ vẫn không vui. Bởi một lẽ, giá vật tư nông nghiệp, phân bón, nhân công... đều tăng cao khiến chi phí đầu vào bị “đội” lên nhiều lần, trong khi đó, giá lương thực, thực phẩm chỉ tăng khoảng 30%. Thêm vào đó, không ít nông dân đang điêu đứng với những sản phẩm của mình khi được mùa vì không có đầu ra.

Xin nêu ví dụ, vải thiều năm nay được mùa, nhưng người nông dân ở những vùng trồng vải lại rầu lòng vì giá mỗi ki-lô-gam vải chỉ có vài ba nghìn đồng. Vải ế, không bán thì biết để làm gì khi không làm cách nào tận thu. Người dân vẫn cứ phải bán đổ, bán tháo sản phẩm do mình làm ra. Một vấn đề nữa đặt ra cho nông nghiệp nước ta là công nghệ chế biến sau thu hoạch. Do vậy, muốn tăng giá trị sản phẩm nông nghiệp, các cấp, các ngành chức năng cần đầu tư vào phát triển mạnh công nghệ chế biến sau thu hoạch. Có như vậy, sản phẩm nông nghiệp nước ta mới có giá trị đúng và đời sống của khu vực nông nghiệp, nông thôn mới được cải thiện. Bên cạnh đó, cần xây dựng thể chế quản lý chất lượng nông nghiệp đi đôi với việc phát triển công nghiệp chế biến, tiếp cận thị trường.

HOÀNG LƯƠNG (huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang)

* Hỗ trợ dạy nghề cho nông dân bị thu hồi đất: Nông dân không còn ruộng thì có còn được gọi là nông dân nữa không? Con cháu nông dân được các nhà máy nhận vào tuy đông nhưng không phù hợp trình độ sẽ buộc phải nghỉ việc.

Ở một số địa phương, người nông dân sau khi bị thu hồi ruộng đất cho các khu công nghiệp không biết làm gì để sống. Số tiền đền bù đất sau khi trang trải nợ nần, xây dựng, sửa chữa nhà cửa vài năm sau hết tiền họ lại phải bỏ quê ra thành phố kiếm sống. Lao động nông thôn đang bỏ nông thôn ra đô thị kiếm việc, lao động nông nghiệp đang bị nữ hóa và chuyển từ thâm canh sang quảng canh, chăn nuôi và nghề phụ đang bị giảm sút… Hiện nay, nước ta đang trong quá trình chuyển đổi cơ cấu kinh tế nông thôn từ thuần nông sang đa dạng hơn, có công nghiệp, công nông nghiệp, dịch vụ, đầu tư hạ tầng phục vụ nông dân. Muốn nông thôn và nông nghiệp phát triển một cách bền vững, tăng được năng suất lao động và thu nhập của nông dân, phải giải quyết dứt điểm số lao động thừa ở nông thôn ra thành thị và khu công nghiệp. Đây chính là lực lượng mới của giai cấp công nhân. Do vậy, phải có chính sách đào tạo nghề hợp lý để có công nhân chất lượng cao. Đây là con đường giảm nghèo nhanh nhất và bền vững nhất và cũng là biện pháp chủ yếu để công nghiệp hóa, hiện đại hóa lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn.

TRẦN HÀ MAI (huyện Lập Thạch, tỉnh Vĩnh Phúc)