QĐND Online - Trước thực trạng tệ nạn ma túy gia tăng gây ảnh hưởng đến tình hình an ninh trật tự, an toàn xã hội và phát triển bền vững của thành phố, tháng 7-2001, TP Hồ Chí Minh đề ra Chương trình 3 giảm (giảm tội phạm, giảm tệ nạn mại dâm và giảm tệ nạn ma túy).

Chương trình mục tiêu 3 giảm được thực hiện với phương châm “phòng ngừa là cơ bản”, “kết hợp chặt chẽ giữa chống và xây”, dựa vào sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và huy động sức mạnh của toàn xã hội tham gia; vừa làm vừa rút kinh nghiệm để hoàn chỉnh các giải pháp phòng chống có hiệu quả với tệ nạn ma túy. Chính từ mục tiêu và phương châm đặt ra như vậy, UBND TP Hồ Chí Minh đã xây dựng Đề án “Tổ chức quản lý, dạy nghề và giải quyết việc làm cho người sau cai nghiện” trình Quốc hội xem xét.

Ngày 17-6-2003 Quốc hội khóa XI đã thông qua Đề án trên và ban hành Nghị quyết số 16/2003/QH11 về “Thí điểm thực hiện tổ chức quản lý, dạy nghề và giải quyết việc làm cho người sau cai nghiện tại Thành phố Hồ Chí Minh và một số tỉnh, thành phố khác trực thuộc Trung ương”.

Để triển khai thực hiện Đề án này, TP Hồ Chí Minh đã tập trung đầu tư 750 tỷ đồng nâng cấp và xây mới 20 Trường, Trung tâm Chữa bệnh Giáo dục Lao động Xã hội với đầy đủ tiện nghi sinh hoạt, học tập và 30 xưởng trường có tổng diện tích 30.000m­2 đủ sức tập trung quản lý, giáo dục, chữa bệnh, dạy nghề và giải quyết việc làm cho trên 30.000 học viên, người sau cai nghiện. Đồng thời Thành phố đầu tư xây dựng Cụm Công nghịêp và Khu Đô thị mới Nhị Xuân với tổng diện tích 54,1 ha, có khả năng tiếp nhận 17.000 lao động để bố trí việc làm cho người sau cai nghiện và người tái hòa nhập cộng đồng về cư trú lâu dài, làm việc ổn định tại đây. Đến nay cụm Công nghiệp Nhị Xuân đã có 57 doanh nghiệp đến tìm hiểu, đầu tư, với tổng vốn đầu tư hơn 500 tỷ đồng. Hiện tại có 9 doanh nghiệp đang xây dựng xưởng sản xuất và 8 doanh nghiệp đã đi vào hoạt động, giải quyết việc làm cho hơn 600 người sau cai và người tái hòa nhập cộng đồng.

Học viên Trung tâm Giáo dục lao động-xã hội tỉnh Sơn La trong giờ học khâu bóng

Với trọng tâm của Đề án là giải quyết việc làm cho người sau cai nghiện, trong 4 năm qua, các Trường, Trung tâm tại TP Hồ Chí Minh đã đồng thời triển khai thực hiện công tác tổ chức sản xuất, chăn nuôi và trồng trọt; huy động được 117 doanh nghịêp tham gia đầu tư với tổng số vốn trên 666,4 tỷ đồng, giải quyết việc làm cho từ 12.000-15.000 học viên, người sau cai nghiện. Về dạy nghề, các Trường, Trung tâm đã tổ chức các lớp may công nghiệp, điện cơ, điện gia dụng, kỹ thuật viên tin học, sửa xe máy, lái xe, mộc mỹ nghệ… và dạy nghề thông qua lao động sản xuất trực tiếp cho gần 36.000 lượt người; đã cấp hơn 16.200 chứng chỉ nghề các loại cho người hoàn thành khóa học.

Với những phương thức tái hòa nhập cộng đồng đa dạng và hợp lý, sau 4 năm thực hiện, đến nay thành phố đã giải quyết trên 9.000 người sau cai nghiện tái hòa nhập cộng đồng về địa phương hoặc các hướng hòa nhập cộng đồng khác như: làm việc tại Cụm công nghiệp Nhị Xuân, tái định cư hoặc ở lại làm việc lâu dài tại các Trường, Trung tâm cai nghiện. Trong số người đã tái hòa nhập cộng đồng đến nay, có tới 60% đã có việc làm ổn định, số người tái nghiện mới phát hiện được 215 người (trên 2%). Đây có thể coi là bước đầu đáng mừng, khả quan.

Có được những kết quả trên, các Trường, Trung tâm cai nghiện tại TP Hồ Chí Minh cũng đã tiến hành, thực hiện công tác giáo dục, dạy văn hóa cho các học viên, người cai nghiện. Tính đến quý I/2007 các Trường, Trung tâm đã tổ chức cho hơn 38.300 lượt học viên và người sau cai nghiện theo học các lớp từ xóa mù chữ đến đại học và đã cơ bản hoàn thành công tác xóa mù chữ đối với người sau cai nghiện, tổ chức nâng cấp và cấp bằng tốt nghiệp từ cấp I đến trung học phổ thông cho hàng nghìn học viên và người sau cai nghiện. Điểm đặc biệt là các Trường, Trung tâm đã tổ chức cho cán bộ, nhân viên và người sau cai nghiện tham gia chương trình đào tạo đại học từ xa, với 557 sinh viên, trong đó có 99 người sau cai nghiện…

Tuy nhiên, việc quản lý người sau cai nghiện tái hòa nhập cộng đồng, bảo đảm không tái nghiện vẫn còn là thách thức lớn trong công tác phòng, chống ma túy nói chung, công tác cai nghiện phục hồi nói riêng của TP Hồ Chí Minh trong thời gian tới…

Bài, ảnh: Phúc Thắng