Gian nan cuộc chiến chống đói nghèo

“Xóa đói, giảm nghèo” là một chủ trương, chính sách lớn của Đảng và Nhà nước nhằm thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế gắn với bảo đảm an sinh xã hội và công bằng xã hội. Cùng với những thành tựu trong xây dựng kinh tế, củng cố quốc phòng-an ninh, trong những năm gần đây, công cuộc “xóa đói, giảm nghèo” của Việt Nam đã liên tiếp giành được những chiến công mới...

Đời sống của bà con các dân tộc thiểu số ở miền núi vẫn còn nhiều khó khăn

Hiệu quả từ những chính sách thiết thực

Theo báo cáo của Bộ Tài chính tại phiên họp thường kỳ của Chính phủ tháng 9-2009, trong những năm qua, Đảng và Nhà nước ta đã có nhiều chủ trương, chính sách hỗ trợ người nghèo, vùng khó khăn. Đặc biệt trong 2 năm gần đây, Nhà nước đã dành nguồn lực lớn để trợ giúp người nghèo. Các chính sách mới ban hành đã phát huy hiệu quả tích cực như việc hỗ trợ ngư dân, hộ cận nghèo theo Quyết định số 289/QĐ-TTg ngày 18-3-2008 của Thủ tướng Chính phủ; Hỗ trợ đất ở, đất sản xuất, việc làm cho đồng bào các dân tộc thiểu số nghèo (theo Quyết định số 74/2008/QĐ-TTg); Hỗ trợ nhà ở cho hộ nghèo (theo Quyết định số 167/2008/QĐ-TTg); Hỗ trợ giảm nghèo nhanh và bền vững đối với 62 huyện nghèo (theo Nghị quyết số 30a/2008/QĐ-CP); Hỗ trợ trực tiếp cho người dân thuộc hộ nghèo ở vùng khó khăn (theo Quyết định số 102/2009/QĐ-TTg)… Mức hỗ trợ bình quân là 36.000 tỉ đồng/năm. Năm 2008, mức hỗ trợ tăng 25% so với năm 2007 và năm 2009 này dự kiến sẽ tăng khoảng 30% so với năm 2008.

Nhờ có các chính sách này mà số hộ nghèo giảm nhanh, góp phần ổn định xã hội, thu hẹp khoảng cách giàu-nghèo, cải thiện đời sống nhân dân. Người nghèo ngày càng có nhiều cơ hội tiếp cận với các dịch vụ sản xuất để tăng thu nhập. Việc tiếp cận với các dịch vụ xã hội cũng ngày càng bình đẳng hơn, đặc biệt là về giáo dục, y tế, nước sạch và nhà ở. Nguy cơ rủi ro đối với người dân nói chung, nhóm hộ nghèo nói riêng ngày càng giảm do nhận thức, năng lực của họ được nâng cao và hệ thống an sinh xã hội ngày càng phát triển.

Theo báo cáo của Ban vận động “Ngày Vì người nghèo” Trung ương, tính đến ngày 31-8-2009, Quỹ Trung ương đã tiếp nhận được hơn 104 tỉ đồng, đã phân bổ cho các địa phương, chi hỗ trợ các hộ nghèo nhân dịp Tết Nguyên đán Kỷ Sửu hơn 111 tỉ đồng. Các địa phương trong cả nước đã vận động được 236,7 tỉ đồng, góp phần xây dựng và sửa chữa 1.848 căn nhà cho người nghèo. Ban Thường trực Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đã xét và trao “Bằng ghi công” cho 5.780 xã, phường, thị trấn, 306 quận, huyện và 17 tỉnh, thành phố hoàn thành chương trình xóa nhà dột nát cho người nghèo.

Đã có 37 tập đoàn, tổng công ty và doanh nghiệp nhận giúp 62/62 huyện nghèo với cam kết hỗ trợ 2 năm (2009 – 2010) hơn 800 tỉ đồng.

Khó khăn vẫn còn ở phía trước

Cơn bão số 9 vừa đi qua, cơn bão số 10 lại ập đến gây hậu quả nghiêm trọng cho nền kinh tế, ảnh hưởng lớn đến khả năng thoát nghèo, tăng tái nghèo, phát sinh hộ nghèo mới ở một số địa phương. Dự báo trong thời gian tới, thiên tai, dịch bệnh vẫn tiếp tục có những diễn biến phức tạp. Vì vậy cuộc chiến chống đói nghèo ở Việt Nam vẫn còn vô cùng gian nan. Mặt khác, theo đánh giá của Bộ Tài chính, quá trình tổ chức thực hiện ở một số địa phương về chính sách trợ giúp người nghèo còn chậm, việc xác định đối tượng thụ hưởng chính sách còn mất nhiều thời gian và chưa chính xác, làm ảnh hưởng đến hiệu quả của chính sách. Bên cạnh đó, một bộ phận người nghèo còn trông chờ, ỷ lại vào chính sách chế độ và hỗ trợ của Nhà nước, chưa có ý thức và động lực vươn lên thoát nghèo.

Dự kiến “Tháng cao điểm vì người nghèo” năm nay sẽ được phát động từ ngày 17-10 đến ngày 18-11 và chương trình “Nối vòng tay lớn” năm 2009 cũng sẽ được tổ chức nhằm tiếp tục phát huy tinh thần đoàn kết “tương thân, tương ái” của các tầng lớp nhân dân, các tổ chức, doanh nghiệp, người Việt Nam ở nước ngoài, các tổ chức quốc tế tham gia hưởng ứng cuộc vận động “Ngày vì người nghèo”; tiếp tục đóng góp ủng hộ “Quỹ vì người nghèo” các cấp để chăm lo cho người nghèo, góp phần xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Năm nay, việc phân bổ “Quỹ vì người nghèo” có điểm mới, đó là “Quỹ vì người nghèo” không tách ra để xây dựng nhà đại đoàn kết riêng như trước đây mà được phụ thêm vào cùng với kinh phí do Nhà nước hỗ trợ, giúp đỡ để xây dựng nhà ở cho hộ nghèo theo phương châm: nhân dân tự làm, Nhà nước hỗ trợ, cộng đồng giúp đỡ…

Công cuộc “Xóa đói, giảm nghèo” ở Việt Nam vẫn còn gian nan, nhưng trên cơ sở kết quả đã đạt được, chúng ta có thể khẳng định chắc chắn rằng: Sự nghiệp “Xóa đói, giảm nghèo” ở Việt Nam sẽ thành công như lòng dân mong đợi.

Bài và ảnh: ĐỖ PHÚ THỌ