Đất nước hội nhập, việc làm ăn với các đối tác nước ngoài là lẽ đương nhiên. Đây chính là một yếu tố không thể thiếu để thúc đẩy nền kinh tế phát triển. Điều rất đáng mừng, Việt Nam là một trong những địa điểm đầu tư hấp dẫn trong khu vực và trên thế giới.

Tuy nhiên, trong quá trình hợp tác làm ăn với các doanh nghiệp nước ngoài, không ít các dự án đầu tư bị thua lỗ. Có một nguyên nhân là đối tác trong nước bị "qua mặt" do trình độ hạn chế, kinh nghiệm non nớt mà khi đặt bút ký đã không tính toán được (hoặc "ký liều" chỉ nhằm có lợi cục bộ).

Rất nhiều dự án từng được dư luận nhắc đến về khả năng yếu kém của một số người quản lý, khiến cho ngân sách Nhà nước thiệt hại. Những người có trách nhiệm đứng đầu các doanh nghiệp đó đã mắc nhiều sai phạm trong quản lý như tự ý quyết định nhiều vấn đề khi ký kết, lựa chọn đối tác kinh doanh, không xác định được tiềm lực của đối tác, mua máy móc, thiết bị thế hệ cũ, công nghệ lạc hậu (nhưng với giá rất cao)... khiến cho máy móc khi nhập về đã phải "đắp chiếu" không phát huy tác dụng... Bài học ở nhiều tỉnh, nhiều ngành, nhiều lĩnh vực khác nhau đều có. Có điều, các quy tắc về xử phạt không tương xứng, không đủ sức "răn đe" và như thế, nguy cơ hậu quả để lại cho con cháu mai sau sẽ rất khó lường.

Tôi chợt liên tưởng đến lời giảng về bài toán có điều kiện khi còn đi học phổ thông. Thầy giáo của tôi đã nêu ví dụ: Doanh nghiệp A ký hợp đồng nhập khẩu 1.000 đôi giày thể thao từ nước ngoài. Khi nhận hàng, đúng là 1.000 đôi (tức 2.000 chiếc giày) nhưng cả 2.000 chiếc đều... chân phải. Để có thể sử dụng được, doanh nghiệp ấy đành bấm bụng mua đắt 2.000 chiếc giày chân trái nữa! Một bài học chí lý.

Tưởng như chẳng có mối liên hệ nào giữa bài toán khi ký hợp đồng mua giày và các dự án "thua đau", nhưng xét về tính logic trong tư duy, để bảo đảm sự sòng phẳng, bình đẳng trong hợp tác cùng có lợi chính là những "điều kiện" khi đặt bút ký kết với nhau. Tất cả các bài học, dù ở khía cạnh nào cũng đều có ích và không bao giờ cũ!

Trong khi giá cả trên toàn cầu luôn biến động, tác động tiêu cực đến nền kinh tế trong nước thì việc đẩy mạnh thực hành tiết kiệm, chống thất thoát, lãng phí tiền của Nhà nước đang là vấn đề thời sự hàng đầu. Toàn quân, toàn dân đang nỗ lực hết mình, bằng nhiều hình thức, biện pháp để tiết kiệm từng lít xăng, từng mớ rau. Con đường để đưa đất nước tiếp tục phát triển đi lên, vượt qua đói nghèo, thử thách không thể thiếu sự hợp tác trên nhiều lĩnh vực với các đối tác nước ngoài. Vấn đề đặt ra là ở chỗ, những người được giao trách nhiệm đàm phán, ký kết hợp đồng với đối tác cần phải am hiểu, có đủ trình độ, năng lực suy xét trước sau, nhằm mang lại những điều có lợi nhất cho Tổ quốc, tránh những thiệt hại không đáng có.

Bài học vấp ngã của các doanh nghiệp đi trước luôn luôn mới.

NGÔ ANH THU